Άγγελοι ζωής στα χαλάσματα

Καμιά φορά μπορεί να χαμογελάσουν. Ιδιαίτερα όταν οι τρίτοι επιμένουν να
τους αποκαλούν ήρωες.

Παναγιώτης Φούρλας: «Μόνο με συλλογικό πνεύμα γίνεται δουλειά»

Οι ίδιοι έχουν πάντα στο μυαλό τους αυτό που γίνεται βίωμα από την εκπαίδευσή
τους ακόμα. Πάνω απ’ όλα οι ανθρώπινες σχέσεις, μετά ο επαγγελματισμός και,
φυσικά, σεμνότητα και ανθρωπιά.

«Μη το βάζετε τόσο ψηλά, ρε παιδιά, κάνει κακό η υπερβολή» επαναλαμβάνει ο
διοικητής της ΕΜΑΚ, της Ειδικής Μονάδας Αντιμετώπισης Καταστροφών, κ. Πέτρος
Κουμεντάκος, ο οποίος θα κάνει ό,τι μπορεί για ν’ αποφύγει τις κάμερες και
τους φωτογράφους. Και μ’ αυτό συμφωνεί το καθένα από τα 127 «παιδιά» του, συν
οι 140 εποχικοί, οι οποίοι βρέθηκαν από το μεσημέρι της περασμένης Τρίτης μαζί
με τους συναδέλφους της Πυροσβεστικής, τα ξένα σωστικά συνεργεία, τους
φαντάρους, τους ανθρώπους του ΕΚΑΒ και τα μέλη των εθελοντικών οργανώσεων να
κουβαλούν ζεμπίλι το ζεμπίλι, με τα χέρια, την ελπίδα της διάσωσης. «Γιατί
όταν έχεις μια φυσική καταστροφή σαν αυτή που έπληξε και την Αθήνα, μόνο η
συλλογική δουλειά φέρνει αποτέλεσμα. Και δεν είναι πρέπον να πανηγυρίζεις όταν
έχεις τέτοια καταστροφή ούτε φυσικά να αναζητάς εύσημα».

Κάνοντας μια δουλειά, του πυροσβέστη, η οποία δεν είναι καν χαρακτηρισμένη ως
«επικίνδυνη και ανθυγιεινή», οι άνθρωποι που ανήκουν στην ομάδα της ΕΜΑΚ
«ξεχωρίζουν» για δυο πράγματα: το ένα είναι το κόκκινο τζόκεϊ στο κεφάλι. Το
άλλο, το περίφημο «επίδομα επικινδυνότητας» ύψους 15.000 δραχμών μηνιαίως

Χρειάζεται να επιμείνει όμως κανείς αρκετά για ν’ αποσπάσει από έναν ΕΜΑΚίτη
μια κουβέντα για τα οικονομικά. Για τον πυραγό Δημήτρη Τρόντζα «αυτό το
επίδομα θα έπρεπε να δίνεται σε κάθε πυροσβέστη, χωρίς καμία αμφιβολία, ο
κίνδυνος είναι ο ίδιος». Αυτό που ξεχωρίζει επίσης έναν πυροσβέστη από έναν
νυχτοφύλακα είναι ότι ο πρώτος δεν πληρώνεται αργίες, νυχτερινά και υπερωρίες.

Μόνο εκτός έδρας, όταν η αποστολή είναι εκτός Αθήνας. Δεν είναι όμως τα
χρήματα το κίνητρο. Για τον Γιάννη Μπούχλη, για παράδειγμα, που όταν έμαθε για
τον σεισμό πήρε τη μηχανή του και μπήκε στο πλοίο για Αθήνα από τα Χανιά,
όντας σε αναρρωτική άδεια, ήταν η συνείδηση του παλιού ΕΜΑΚίτη που ξύπνησε
μέσα του. Μέχρι και χθες ήταν στην κατάρρευση της Ρικομέξ μαζί με τους
συναδέλφους του και δούλευε μαζί τους. Και δεν είναι το μοναδικό παράδειγμα.

Η αίσθηση της συλλογικότητας θα βγει από κάθε μικρή ή μεγάλη κουβέντα των
ανθρώπων που συμμετέχουν εδώ και μια εβδομάδα στην επιχείρηση διάσωσης, τη
μεγαλύτερη που έχει καταγράψει μέχρι στιγμής το βιβλίο των συμβάντων της Π.Υ.,
στην ευρύτερη οικογένεια της οποίας ανήκει και η ΕΜΑΚ.

Όπως τονίζει με κάθε τρόπο πάντως ο Β’ υπαρχηγός της Παναγιώτης Φούρλας, ο
οποίος βρέθηκε για πρώτη φορά στην καριέρα του να έχει την ευθύνη της «ζώνης
Ρικομέξ», δηλαδή πυροσβέστες, στρατιώτες, εθελοντές, ιατρικό προσωπικό,
μηχανικούς και πέντε διασωστικά συνεργεία, «μόνο με συλλογικό πνεύμα γίνεται δουλειά».

Για να μπει κανείς στην οικογένεια χρειάζεται να έχει πτυχίο Ειδικών Δυνάμεων.
Για να μπει στο λαγούμι της διάσωσης πάντως, δεν περιμένει τον επόμενο σεισμό.
Το βάπτισμα του πυρός γίνεται σε πραγματικές καταρρεύσεις από προηγούμενες
καταστροφές. «Σε πραγματικό σεισμό όμως είναι πολύ πιο δύσκολα γιατί υπάρχει
ανά πάσα στιγμή ο κίνδυνος να βρεθείς εσύ καταπλακωμένος» εξηγεί ο κ.
Κουμεντάκος. Όλα όμως σβήνουν όταν ζεις σκηνές όπως αυτή χθες το πρωί στα
ερείπια. «Μου έφεραν ένα φάκελο που έγραφε “για το διοικητή της ΕΜΑΚ” και το
υπέγραφε μια δωδεκάχρονη, η Γιούλη Αρμύρα.

Είχε ζωγραφίσει έναν πυροσβέστη με τον αυλό κι ένα σκύλο, κι έγραψε τη λέξη
“συγχαρητήρια”.

Για μας αυτή είναι η ικανοποίηση, όπως όταν έχουμε απέναντί μας τα μάτια των
δικών μας παιδιών και των ανθρώπων που βγήκαν ζωντανοί».

Το πρωί στη Ρικομέξ, το απόγευμα στο σπίτι του που σημαδεύτηκε με κόκκινο σταυρό

Νίκος Αποστόλου. Βιώνοντας την άλλη πλευρά της καταστροφής…

Από την κατάρρευση του χώρου δουλειάς, στην κατάρρευση του δικού του σπιτιού.
Λίγα χιλιόμετρα χωρίζουν το ένα από το άλλο. Το πρωί στο εργοστάσιο της
Ρικομέξ, το απόγευμα στο σπίτι του, στα Άνω Λιόσια, που έχει πλέον σημαδευτεί
με κόκκινο σταυρό. Ο Νίκος Αποστόλου, που υπηρετεί από το ’86 στην ΕΜΑΚ, έχει
ζήσει πολλές δύσκολες αποστολές στην καριέρα του: έχει βρεθεί στην Αρμενία,
στην Τουρκία, στην Καλαμάτα, στο Αίγιο, στην Αίγυπτο. Το μεσημέρι της
περασμένης Τρίτης όμως τον βρήκε και τον ίδιο σε μια θέση που δεν είχε
ξαναβρεθεί. Να ζει την κατάρρευση του δικού του σπιτιού. «Βγήκαμε έξω, τα
παιδιά έκλαιγαν, υπήρξε πανικός. Όμως το χειρότερο το ζήσαμε μετά. Στο σπίτι
του αδελφού της γυναίκας μου υπήρχαν καταπλακωμένοι».

Ο Νίκος Αποστόλου ξεκίνησε μόνος του αυτό που έκανε τόσες φορές στο παρελθόν
για να σώσει τα δυο παιδία, τον 15χρονο Τέλη, τον 17χρονο αδελφό του Θωμά και
τη μητέρα τους. Μέχρι να έρθουν ενισχύσεις. «Δεν προλάβαμε τον Θωμά…».

Με κόκκινο σταυρό έχει σημαδευτεί και το σπίτι των γονιών του, του αδελφού
του, και των συγγενών της γυναίκας του. «Δεν έμεινε καθόλου εδώ, από το βράδυ
της Τρίτης πήγε στην υπηρεσία» λέει η κ. Βανα Αποστόλου που στα είκοσι χρόνια
γάμου έχει μάθει πλέον να ζει «μ’ αυτό». Εθελοντές για την επιχείρηση διάσωσης
ήρθαν απ’ όλα τα μέρη της χώρας. Οι περισσότεροι με δική τους πρωτοβουλία, και
δικά τους έξοδα.

Οπως ο 24χρονος Τζαχίτ Χασεκί από την Κομοτηνή και ο Γιώργος Βερβέρης από την
Αλεξανδρούπολη, μέλη της Ελληνικής Ομάδας Διάσωσης που αριθμεί περίπου 400
εθελοντές, οι περισσότεροι με εμπειρία θητείας στις Ειδικές Δυνάμεις.

«Ήρθαμε να βοηθήσουμε και δουλέψαμε αρκετά με τις τουρκικές ομάδες, την AKUT,
την ΕΝΚΑ και τη Civil Savkuna. Είχαμε πάει και στο Ιζμίτ και δουλέψαμε εκεί
εθελοντικά», εξηγεί ο Τζαχίτ που είναι Πομάκος και έχει ένα μικρό μαγαζί στην
Κομοτηνή. Μεταξύ των άλλων ομάδων και εθελοντές από τον Βύρωνα και την Πεντέλη.