Οι φύλακες – άγγελοι των συνόρων

Η Μαρία είχε σπουδάσει κομπιούτερ. Τα πήγαινε καλά και με τις ξένες
γλώσσες. Ο Δημήτρης, Θεολογία. Βρέθηκαν κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα
ντυμένοι με καινούργιες στρατιωτικές στολές και οπλισμένοι σαν αστακοί να
προστατεύουν την περιοχή (την περιοχή τους, αφού κατάγονται από εκεί) από την
είσοδο λαθρομεταναστών.

Είναι οι νέοι συνοριακοί φύλακες, που καλούνται, μαζί με άλλους 180
συναδέλφους τους, νύχτα μέρα να υπερασπιστούν τους κατοίκους δεκάδων χωριών,
τα οποία τα τελευταία 10 χρόνια ζουν με την αγωνία και τον φόβο.

Έπιασαν δουλειά τον περασμένο Μάιο. Συνέλαβαν εκατοντάδες Αλβανούς που
επεχείρησαν να περάσουν τα σύνορα. Απέτρεψαν άλλους τόσους, ενώ δεν δίστασαν
να δώσουν μάχη με λαθρεμπόρους. Τα πρώτα αποτελέσματα ήταν θετικά για τους
ίδιους αλλά και για τους κατοίκους, οι οποίοι πλέον δεν κλείνονται στα σπίτια
με τη δύση του ήλιου.

Οι περισσότεροι είναι πτυχιούχοι ανώτερων και ανώτατων σχολών. Όπως και οι
ίδιοι λένε, εξαιτίας του προβλήματος της ανεργίας εντάχθηκαν στο νέο Σώμα!

«Εγώ σπούδασα Θεολογία. Εργάστηκα ως δημοσιογράφος εδώ στη Θεσπρωτία. Όλοι
εμείς εδώ ζούσαμε και ζούμε το πρόβλημα με τους λαθρομετανάστες. Πέρασαν από
εδώ χιλιάδες. Νηστικοί, ξυπόλυτοι, αλλά και πολλοί λαθρέμποροι. Τους βλέπαμε
καθημερινά. Οι δικοί μας στα χώρια κυκλοφορούσαν δύσκολα. Έγινε αυτό το Σώμα
και ήμασταν από τους τυχερούς αφού μας επέλεξαν. Τώρα πια έχουμε μια αποστολή
και προσπαθούμε να τη φέρουμε εις πέρας όσο καλύτερα γίνεται». Ο 29χρονος
Δημήτρης Πάκος από την Πέρδικα, αντί να διδάσκει την Καινή Διαθήκη βρέθηκε με
ένα όπλο στο χέρι να στήνει ενέδρες στα περάσματα.

«Πήραμε ανάσα»

Μπορεί να είναι, σε αντίθεση με τους υπόλοιπους αστυνομικούς, ασφαλισμένος στο
ΙΚΑ, μπορεί ακόμη να μη γνωρίζει τι μισθό θα πάρει τελικά, ή αν θα
εξακολουθήσει μετά τη πρώτη πενταετία να είναι στο Σώμα, όμως πιστεύει σ’ αυτό
που κάνει. Μαζί του συμφωνούν εν χορώ και οι υπόλοιποι. Όλοι τους νέα παιδιά.
«Ωραία, μορφωμένα, φιλότιμα και από καλή πάστα», όπως λέει και ο αστυνομικός
διευθυντής κ. Γιάννης Κοντός. «Μωρέ για μας, άγγελοι είναι. Πήραμε ανάσα βρε
αδελφέ. Είχε παραγίνει το κακό. Και δεν λέω εγώ ότι όλοι είναι κακοί. Πεινάνε,
αλλά κι εμείς εδώ, φτωχοί άνθρωποι είμαστε, δεν μπορούμε να τους βοηθήσουμε.
Κάτι έπρεπε να γίνει. Ευτυχώς που ήρθαν τα παιδιά», λέει ο κ. Κώστας
Φερεντίνος από το Ασπροκκλήσι, που πλέον δεν φοβάται όπως πριν.

Στην ενέδρα. Με το όπλο στο χέρι οι συνοριακοί φύλακες φεύγουν για να στήσουν ενέδρες κοντά στα σύνορα

Η διαφορά, πάντως, για όσους ξέρουν την περιοχή, είναι εμφανής. Ξεκινώντας από
τους Φιλιάτες και το κτίριο όπου στεγάζεται η νέα υπηρεσία, όλα είναι
διαφορετικά. Νέα αυτοκίνητα, πάνοπλοι φύλακες, σκύλοι και απόλυτη τάξη. Ακόμη
και αυτά τα κρατητήρια έχουν αλλάξει. Τα κελιά έχουν τουαλέτες, έχουν φως και
οι κρατούμενοι, όσοι και αν είναι, μπορούν τουλάχιστον να σταθούν. Στον δρόμο
προς τα σύνορα και στα περάσματα, ομάδες – ομάδες οι φύλακες με ειδικά
εκπαιδευμένους σκύλους ελέγχουν τα πάντα.

Καταγραφή των διόδων

Τα σημεία είναι πλέον γνωστά, αφού πέρασαν δέκα χρόνια και έχουν καταγραφεί
από την Αστυνομία και τον Στρατό. «Καθυστέρησαν απαράδεκτα λένε οι κάτοικοι»,
οι οποίοι εκτιμούν ότι όλα θα ήταν διαφορετικά αν αυτά είχαν γίνει από την
αρχή. «Πάλι καλά» συμπληρώνουν, «γιατί στην Ελλάδα…».

Το θέμα έχει γίνει γνωστό και από την άλλη πλευρά των συνόρων. Οι Αλβανοί
πλέον αποφεύγουν να περνούν όπως παλιά. Οργανώνονται. Στέλνουν προπομπούς,
αλλάζουν δρομολόγια, όμως οι κινήσεις τους γίνονται εύκολα γνωστές. Η αλβανική
αστυνομία συνεργάζεται, έχει απευθείας επικοινωνία με την ελληνική, γεγονός
που αρχίζει να αποδίδει. Έτσι, είναι πλέον καθημερινό φαινόμενο οι
επαναπροωθήσεις. Όπως είναι καθημερινό φαινόμενο οι απόπειρες των ίδιων
ανθρώπων να περάσουν και πάλι στην Ελλάδα. «Κοντεύουμε να γίνουμε φίλοι πια
από τις τόσες φορές που τους πιάνουμε. Επιμένουν να φτάσουν στην Αθήνα. Τους
λυπάσαι πολλές φορές, αλλά τι να κάνουμε. Ο διοικητής του Τμήματος Συνοριακών
Φυλάκων κ. Τηλεμάχου, πρέπει να είναι αυστηρός και ας έρχονται στιγμές που
ξοδεύει (όπως και οι περισσότεροι) ένα μέρος του μισθού του για να αγοράσει
ένα σάντουιτς για τις γυναίκες και τα παιδιά. Τέτοια είναι και η γραμμή της
Διεύθυνσης: «Σκληροί με τους σκληρούς και ευγενικοί με όσους θέλουν να
περάσουν στην Ελλάδα για δουλειά».

Και ενώ αυτοί κάνουν ό,τι μπορούν μέσα στο γενικό κλίμα ευφορίας για τη
φύλαξη, υπάρχει και η αντίφαση: Σε λίγο θα αρχίσει η συλλογή μανταρινιών (ένα
βασικό προϊόν για την περιοχή) και δεν είναι λίγοι αυτοί οι οποίοι θέλουν
εργατικά χέρια. Και οι λαθρομετανάστες θα ήταν γι’ αυτούς μια καλή λύση.

Μέχρι και 60% μειώθηκαν οι λαθρομετανάστες

Ο αστυνομικός διευθυντής Θεσπρωτίας Γιάννης Κόντος.

Μέχρι και 60% έχει μειωθεί σε πολλές περιοχές η είσοδος λαθρομεταναστών,
εκτιμά ο αστυνομικός διευθυντής Θεσπρωτίας κ. Γιάννης Κόντος. «Τον τελευταίο
καιρό γίνεται μια συντονισμένη προσπάθεια φύλαξης. Υπάρχουν οι συνοριακοί
φύλακες, υπάρχουν τα αποσπάσματα. Παράλληλα όμως, υπάρχει και συνεργασία με
τις αλβανικές αρχές. Τα λέμε συχνά και αυτό βοηθάει και τις συλλήψεις αλλά και
στο να αποθαρρύνονται όσοι θέλουν να περάσουν. Είναι χαρακτηριστικό ότι το
1999 έχει μειωθεί σημαντικά ο αριθμός όσων επιχειρούν να περάσουν», λέει. Ενώ
τα προηγούμενα χρόνια συλλαμβάνονταν περισσότεροι από 15.000 ετησίως, εφέτος
συνελήφθησαν 3.000, αφού λίγοι είναι αυτοί πλέον που φτάνουν έως τα σύνορα.
Εκτός αυτών όμως, έχει σημειωθεί μεγάλη μείωση στο λαθρεμπόριο που για χρόνια
απασχολούσε τις διωκτικές αρχές.

«Μ’ αρέσει γιατί έμεινα στον τόπο μου»

Και γυναίκες. Είναι νέες, ωραίες και αποφασισμένες. Η Μαρία, η Θεοδώρα και η Σπυριδούλα «οργώνουν» μαζί με τους άνδρες συναδέλφους τους τα σύνορα

Ήταν άριστη μαθήτρια. Τα καλά αγγλικά της και οι σπουδές κομπιούτερ που έκανε
ήταν κάποια εφόδια, όπως πίστευε, για μια καριέρα. Όμως στα 21 της η Μαρία
Κανάτσου βρέθηκε στο Σώμα Συνοριακών Φυλάκων. «Στην αρχή ήταν κάπως δύσκολα.
Ε, μετά την εκπαίδευση συνηθίσαμε. Με όλα τα παιδιά είμαστε φίλοι και έτσι δεν
έχουμε κανένα πρόβλημα είτε στην ενέδρα είτε στην περιπολία. Όλα είναι καλά
και ‘γώ έμεινα στον τόπο μου», λέει. Για το αν η επαρχία της προσφέρει όσα οι
μεγάλες πόλεις, έχει τη δική της αντίληψη: «Άμα έχεις λεφτά, παντού καλά
περνάς». Δίπλα της δύο ξαδέλφες από το Ασπροκκλήσι. Η Θεοδώρα Ευθυμίου, 22
χρόνων, και η Σπυριδούλα, 24 χρόνων. Η Θεοδώρα ήθελε να αξιοποιήσει
επαγγελματικά τα αγγλικά και τα γερμανικά της και η Σπυριδούλα να σχεδιάζει
ρούχα. Τωρα κάθονται και οι δύο και σχεδιάζουν πώς θα αντιμετωπίσουν καλύτερα
τους λαθρομετανάστες.

Φόβος

Όχι, δεν χρειάστηκε να πυροβολήσουν. Αν χρειαστεί όμως, θα το κάνουν. «Θυμάμαι
στην αρχή που πιάσαμε τους πρώτους. Δεν ήταν δυνατόν να είσαι σκληρός με
αυτούς τους ανθρώπους. Μας κοιτάζουν στα μάτια και τρέμουν από το φόβο».

Η Σπυριδούλα δηλώνει άνετη και ευτυχισμένη, αφού κατάφερε να

βρει μια δουλειά που της αρέσει. Και οι τρεις τους κάνουν παρέα. Είναι και από
το ίδιο χωριό, λίγα χιλιόμετρα από τα σύνορα, και έχουν έναν πρόσθετο λόγο να
δίνουν τη δική τους μάχη.

Διόπτρες νυκτός

Το γεγονός ότι οι Αλβανοί, και κυρίως οι κακοποιοί, χρησιμοποιούν συχνά και
χειροβομβίδες και είναι οπλισμένοι τους προβληματίζει, όπως και τους
συναδέλφους τους. Πολλοί είναι αυτοί που πιστεύουν ότι χρειάζεται και άλλος
εξοπλισμός. Τονίζουν πολλές φορές ότι οι διόπτρες νυκτός θα τους ήταν ένα
πρόσθετο όπλο. Όμως ακόμη τις περιμένουν.

Υπό πρόσληψη άλλοι 1.230

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. Γραφείο Βόρειας Ελλάδας

Και σκύλοι. Εκτός από καλά αυτοκίνητα και καλή οργάνωση, οι φρουροί των συνόρων βοηθούνται και από ειδικά εκπαιδευμένους σκύλους

Αύξηση του αριθμού των συνοριακών φυλάκων με την πρόσληψη άλλων 1.230 σε
ακριτικούς νομούς της χώρας για την πάταξη της λαθρομετανάστευσης και αυξήσεις
σε επιδόματα των αστυνομικών ανακοίνωσε το μεσημέρι του Σαββάτου, κατά τα
εγκαίνια του περιπτέρου της ΕΛ.ΑΣ. στη ΔΕΘ, ο υπουργός Δημόσιας Τάξης Μιχάλης
Χρυσοχοΐδης. «Στόχος μας είναι να εμπεδώσουμε την ασφάλεια και αυτό είναι ένα
στοίχημα που βάλαμε με τους εαυτούς μας», τόνισε στην ομιλία του.

Ο κ. Χρυσοχοΐδης, μετά τα εγκαίνια του περιπτέρου, συναντήθηκε με τους
εκπροσώπους της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Θεσσαλονίκης, τους οποίους
βεβαίωσε ότι θα επιλυθούν οικονομικά προβλήματα που έχουν, όπως η εξόφληση των
δεδουλευμένων εκτός έδρας που οφείλονται από το 1997, αύξηση του πενθημέρου
από 7.000 σε 9.000 δραχμές και η παροχή πριμ παραγωγικότητας, το ύψος του
οποίου θα προσδιοριστεί σε συνάντησή του με τον υπουργό Οικονομικών.

*Συμπλοκή μεταξύ Αλβανών λαθρομεταναστών και συνοριακών φυλάκων, όταν οι
δεύτεροι δέχτηκαν πυρά από τους πρώτους, είχε αποτέλεσμα τον τραυματισμό ενός
24χρονου Βορειοηπειρώτη στο πόδι, το απόγευμα του Σαββάτου, σε περιοχή της
Βίγλας Φλώρινας. Τελικά, από τους αστυνομικούς συνελήφθησαν πέντε
λαθρομετανάστες, μεταξύ των οποίων και ο τραυματίας.

Πρόκειται για τον Λευτέρη Βλάο από την Κορυτσά, που μαζί με τέσσερις νεαρούς
προσπάθησαν να εισέλθουν στη χώρα μας στη θέση Κεραίες της Βίγλας.