Σούπερ ενίσχυση στον αέρα

«Κυβέρνηση με κυβέρνηση» ξεκίνησαν ήδη χθες στην Αθήνα οι
ελληνοαμερικανικές διαπραγματεύσεις για τα νέα F-16 που αγοράζει η Γενική
Διεύθυνση Εξοπλισμών από τις ΗΠΑ, με διακρατική συμφωνία.

Μαχητικά F-16. Για πρώτη φορά ανοιχτό το ενδεχόμενο να προμηθευτούμε τελικά «μέχρι και 70» αντί των 56 που έκανε λόγο η απόφαση του ΚΥΣΕΑ

Βάση των συζητήσεων αποτελεί η σχετική Επιστολή Αίτησης (LOR) της Ελληνικής
Πολεμικής Αεροπορίας προς την Π.Α. των ΗΠΑ (USAF), με την οποία η ελληνική
πλευρά αφήνει για πρώτη φορά ανοιχτό το ενδεχόμενο να προμηθευτεί τελικά
«μέχρι και 70» F-16 Block 50 Plus αντί των 56 που έκανε λόγο η απόφαση του
ΚΥΣΕΑ. Παράλληλα βρίσκεται στην Αθήνα εν όψει της έναρξης των σχετικών
διαπραγματεύσεων εντός της εβδομάδας και η αντιπροσωπεία της ευρωπαϊκής
κοινοπραξίας του Γιουροφάιτερ, από την έκβαση των οποίων θα προκύψει και ο
ακριβής αριθμός των αεροσκαφών (60-90) που θα αγοράσει η Ελλάδα. Μια πρώτη
εκτίμηση της Πολεμικής Αεροπορίας (που σήμερα ολοκληρώνει τη συγκρότηση της
αντιπροσωπείας της) προσδιορίζει το ενδιαφέρον της σε 87 αεροσκάφη.

Ρωσικά TOR-Μ1

Η έναρξη των διαπραγματεύσεων για τα F-16 και τα Γιουροφάιτερ έρχεται λίγα
μόλις 24ωρα μετά την παραλαβή των τεσσάρων πρώτων αντιαεροπορικών συστημάτων
μέσου βεληνεκούς TOR-Μ1 από τη Ρωσία και την έναρξη της εκπαίδευσης των
Ελλήνων χειριστών από ρωσική αντιπροσωπεία, στην περιοχή Θεσσαλονίκης.

Στο υπουργείο Άμυνας «τρίβουν τα χέρια» τους με την τήρηση του
χρονοδιαγράμματος παραλαβής τόσο για ρωσικά TOR-Μ1 (και προ μηνών για τους
S-300) όσο και για τα αμερικανικά αντιαεροπορικά Patriot που φθάνουν κι αυτά
σε λίγο στην Ελλάδα. «Άλλο να υπογράφεις συμβάσεις αγοράς και άλλο να
παραλαμβάνεις στον τόπο σου τα οπλικά συστήματα» σχολίαζε ικανοποιημένος, από
την Κρήτη, ο γενικός διευθυντής Εξοπλισμών κ. Γιάννης Σμπώκος, όπου
ενημερώθηκε προχθές για την πλήρη ανάπτυξη των ρωσικών S-300. Η παραλαβή τον
Σεπτέμβριο των υπόλοιπων 17 συστημάτων TOR-Μ1 καθώς και των δύο συστοιχιών
Patriot ενισχύει τα μέγιστα, κατά τους επιτελής των Ενόπλων Δυνάμεων, τις
αντιαεροπορικές δυνατότητες της χώρας σε συνδυασμό με τους S-300 και τα άλλα
υπάρχοντα αντιαεροπορικά.

3 τρισ. δραχμές

Στη φάση αυτή πάντως το ενδιαφέρον των επιτελών της Γενικής Διεύθυνσης
Εξοπλισμών είναι εστιασμένο στις συζητήσεις για τα νέα αεροσκάφη και τους
κινητήρες των F-16 ­ προγράμματα που συνολικά μπορεί να φθάσουν τα 2,5 τρισ.
δραχμές. Μαζί δε με τα νέα 250 άρματα μάχης που ήδη «φουλάρουν» τις μηχανές
τους, αναμένεται να ξεπεράσουν τα 3 τρισ. δραχμές.

Για τα F-16 η (USAF) έχει στείλει στην Αθήνα ομάδα 15 αξιωματικών που
συναντήθηκε χθες με τον κ. Γ. Σμπώκο. Η κατασκευάστρια εταιρεία (Λόκχιντ
Μάρτιν) δεν συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις που γίνονται σε διακρατικό
επίπεδο. Αντίστοιχες θα είναι και οι διαδικασίες για τον κινητήρα του F-16,
για τον οποίο έχουν κάνει προσφορές οι αμερικανικές εταιρείες Πρατ εντ
Γουίτνεϊ και Τζένεραλ Ελέκτρικ. «Ομοιοτυπία ή διαφορισμός πηγών, για να μην
καθηλώνονται όλοι μαζί οι κινητήρες σε περίπτωση μείζονος βλάβης» είναι το
βασικό ερώτημα, η απάντηση στο οποίο θα «δείξει» τον νικητή… Όσον αφορά τώρα
το αεροσκάφος F-16, στις διαπραγματεύσεις που ξεκίνησαν θα καθορισθεί ο
αριθμός μονοθέσιων και διθέσιων που θα παραγγελθεί, το στοκ των ανταλλακτικών,
τα οπλικά συστήματα, το πλάνο εκπαίδευσης κ.λπ. που θα περιληφθούν στο
Μνημόνιο Οριστικοποίησης του Προγράμματος.

Η κλοπή

Τις ελληνικές απαιτήσεις διαμόρφωσης του F-16 επεξεργάστηκε ομάδας εργασίας,
αρχικά υπό τον ταξίαρχο (Ι) Ιωάννη Γιάγκο. Ο κ. Γιάγκος αντικαταστάθηκε πριν
ολοκληρώσει το επείγον έργο της η επιτροπή και για «προληπτικούς λόγους» όταν,
όπως αποκάλυψαν «ΤΑ ΝΕΑ», άγνωστοι έκλεψαν τον χαρτοφύλακα και τον φορητό
υπολογιστή του αντιπροέδρου της Λόκχιντ Μάρτιν κ. Ντ. Πλέσσα, με τον οποίο ο
ταξίαρχος συνέτρωγε σε ρεστοράν του Ν. Ψυχικού, στις αρχές Ιουλίου. Στον
υπολογιστή, σύμφωνα με τη μήνυση του κ. Πλέσσα, υπήρχαν στοιχεία αλληλογραφίας
με τις ελληνικές αρχές αναφορικά με το πρόγραμμα F-16 και C-130 κ.λπ.

Η διοικητική εξέταση που διατάχθηκε επικεντρώθηκε στο κατά πόσο με την κλοπή
διέρρευσαν τυχόν απόρρητα στοιχεία που ενδεχομένως είχε στα χέρια της η
αμερικανική εταιρεία από την Αεροπορία.

Όπως συμπέρανε ο διενεργήσας την εξέταση ταξίαρχος Κ. Γούναρης, «δεν
διαφαίνεται να διέρρευσαν απόρρητες πληροφορίες ενδιαφέροντος Πολεμικής
Αεροπορίας από την κλοπή του επαγγελματικού χαρτοφύλακα του εκπροσώπου της
Λόκχιντ Μάρτιν». Κι αυτό διότι, όπως αναφέρεται σε άλλο σημείο, η αμερικανικής
εταιρεία «ουδέποτε ήταν αποδέκτης διαβαθμισμένων πληροφοριών», αλλού όμως
αναφέρεται κατάθεση από την οποία προκύπτει ότι η αλληλογραφία με τις
εταιρείες «κατά κανόνα» δεν περιείχε διαβαθμισμένα στοιχεία.

Εμπιστοσύνη

Αντιαεροπορικά TOR-Μ1. 154 δισ. δραχμές είναι η σύμβαση για τα 21 ρωσικά συστήματα. Τα πρώτα ήλθαν την Παρασκευή στη Θεσσαλονίκη. Σύντομα θα αρχίσουν οι δοκιμές στην Κρήτη

Όσον αφορά την αντικατάσταση του κ. Γιάγκου από την προεδρία της ομάδας
εργασίας, στο διαβιβαστικό του πορίσματος ο αρχηγός ΓΕΑ αντιπτέραρχος Δημ.
Λυντζεράκος αναφέρει (12 Αυγούστου) ότι έγινε «καθαρά για προληπτικούς λόγους»
και για τη διευκόλυνση του έργου της ομάδας, δεδομένου, όπως υπογραμμίζει, ότι
υπήρχε απαίτηση για ολοκλήρωση των εργασιών της πολύ γρήγορα. Στο εμπιστευτικό
έγγραφο ο αρχηγός ΓΕΑ αναφέρει ότι, σύμφωνα με το πόρισμα της εξέτασης, «δεν
προέκυψαν επιβαρυντικά γι’ αυτόν στοιχεία και για τον λόγο αυτό δεν του
ασκήθηκε έλεγχος. Κατόπιν των ανωτέρω», καταλήγει ο κ. Λυντζεράκος, «η
υπηρεσία τον περιβάλλει (τον κ. Γιάγκο), ως ανώτατο αξιωματικό, με την
εμπιστοσύνη που μέχρι σήμερα τον περιέβαλλε και τον καλεί να αφοσιωθεί
ανεπηρέαστα στα καθήκοντά του».

Σε διάφορα σημεία του πορίσματος αναφέρεται ότι μόνος του ο κ. Γιάγκος δήλωσε
στην Αεροπορία ότι ήταν συνδαιτυμόνας του εκπροσώπου της Λόκχιντ Μάρτιν κατά
την κλοπή που ανέφερε το δημοσίευμα των «ΝΕΩΝ» και ότι η συνάντησή τους έγινε
για να διευθετηθεί μια αναγκαία και επείγουσα επίσκεψη εμπειρογνωμόνων της
εταιρείας στο ΓΕΑ, προκειμένου να δοθούν επιπρόσθετα στοιχεία στην ομάδα
εργασίας. Για τον σκοπό αυτό, αναφέρεται, οι δύο συναντήθηκαν για λίγο στη
ρεσεψιόν του ξενοδοχείου όπου διέμενε ο κ. Γιάγκος και στη συνέχεια πήγαν για
φαγητό στο Ν. Ψυχικό, ύστερα από πρόσκληση του κ. Πλέσσα. Κατά τον τελευταίο,
η πρόσκληση έγινε στο πλαίσιο ανταπόδοσης φιλοξενίας που είχε προσφέρει
παλαιότερα η Π.Α. σε εκπροσώπους της Λόκχιντ Μάρτιν, στην Αγχίαλο.