[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Ο θεσμός της εξωδικαστικής επίλυσης ιδιωτικών διαφορών ­ πολυδιαφημισμένος και
με δείγματα αποτελεσματικής λειτουργίας σε όλες σχεδόν τις χώρες του δυτικού
κόσμου ­ είναι βέβαιο ότι μπορεί να αλλάξει σημαντικά τη διαδικασία απονομής
δικαίου στη χώρα μας. Να βάλει φραγμούς στη λεγόμενη «δικομανία» της φυλής, να
αποσυμφορήσει τα δικαστήρια, να δώσει διέξοδο στον πολίτη που δεν θέλει να
ταλαιπωρείται και να εξευτελίζεται ίσως σε ένα ακροατήριο, να ενδυναμώσει το
κύρος του δικηγόρου που αποκτά κατά κάποιον τρόπο και ρόλο δικαστή και το
σημαντικότερο να ανοίξει για όλους την πόρτα της διαλλακτικότητας και του
συμβιβασμού απέναντι στην αντιδικία μέχρι τελικής πτώσεως..

Και στην περίπτωση του εξωδικαστικού συμβιβασμού, όμως, η πολιτεία έρχεται να
αποδείξει εμπράκτως ότι «νόμοι υπάρχουν, αλλά δεν εφαρμόζονται». Επί μία
πενταετία, κάθε καλοκαίρι, η εφαρμογή του σχετικού νόμου αναστέλλεται για του
χρόνου. Αρκεί μια νομοθετική ρύθμιση δύο αράδων για να παραμείνει ένας θεσμός
στο ράφι, αφού τα συντεχνιακά αιτήματα (των δικηγόρων εν προκειμένω) φαίνεται
να υπερτερούν της βούλησης για μεγάλες τομές.

Μια οικονομική συναλλαγή που ναυάγησε και δημιουργεί αξιώσεις, μια υπόθεση
διατροφής και τόσες άλλες υποθέσεις αστικής φύσεως, είναι σίγουρο ότι δεν
χρειάζεται πάντοτε να απασχολήσουν τους δικαστές για να επιλυθούν. Πολύ
περισσότερο όταν η αντιδικία είναι νομικά ξεκάθαρη και οι αντιμαχόμενες
πλευρές δεν επιθυμούν έναν «δικαστικό πόλεμο». Ο νόμος που μπαίνει στην
«κατάψυξη» δίνει τη δυνατότητα ενός επίσημου συμβιβασμού με έννομες συνέπειες.
Για να στηθεί, ωστόσο, το «τραπέζι του διαλόγου» χρειάζεται να αλλάξει ο
τρόπος λειτουργίας των δικηγορικών γραφείων και μαζί του η νοοτροπία των
(περισσότερων) δικηγόρων. Αλλά πέντε χρόνια τώρα οι δικηγόροι δηλώνουν «απροετοίμαστοι»…

Πλέον, το νέο θεσμό θα τον δούμε (αν τον δούμε) στον επόμενο αιώνα. Και όταν
εφαρμοστεί θα αντιληφθούμε καλύτερα ότι η αναγκαιότητά του δεν οφείλεται τόσο
στο γεγονός ότι διανοίγονται νέοι ορίζοντες στη δικηγορία ή στο ότι
απομακρύνονται οι πολίτες από τις αίθουσες των δικαστηρίων (και με επακόλουθα
οικονομικά οφέλη). Αλλά στο γεγονός ότι αποτελεί βήμα πολιτισμού…