ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Το μεγάλο δίλημμα της Άγκυρας

Η σύλληψη, η δίκη και η καταδίκη σε θάνατο του Αμπντουλάχ Οτζαλάν
προσφέρουν στην Τουρκία την καλύτερη ευκαιρία εδώ και χρόνια να επιχειρήσει
μία νέα προσέγγιση στον κουρδικό εθνικισμό.

Ελευθερώστε τον Οτζαλάν. Ο πόθος για πατρίδα των Κούρδων έχει προσωποποιηθεί στον αγώνα του ηγέτη του ΡΚΚ

Οι στρατιωτικοί διοικητές, οι οποίοι έχουν την τελευταία λέξη σε τέτοια
ζητήματα, έχουν μπροστά τους αρκετούς μήνες να μελετήσουν το θέμα, μέχρι να
εκδικαστεί η έφεση του Οτζαλάν στα τουρκικά και τα ευρωπαϊκά δικαστήρια. Η
επιλογή όμως του δρόμου της συμφιλίωσης θα αποτελεί ριζική αλλαγή για τους
στρατιωτικούς ηγέτες, οι οποίοι εδώ και χρόνια θεωρούσαν τη βία ως τη μόνη
κατάλληλη απάντηση σ’ αυτό που αποκαλούν τρομοκρατία.

Οι καθημερινοί Τούρκοι δεν έχουν ιδέα για το τι ακριβώς συμβαίνει στις
νοτιοανατολικές επαρχίες, όπου μαίνεται ο πόλεμος. Γνωρίζοντας πώς λειτουργούν
οι Τούρκοι αστυνομικοί και οι στρατιώτες, συνειδητοποιούν ότι εκεί η κατάσταση
δεν είναι καλή. Οι περισσότεροι, πάντως, πιστεύουν ότι δεν υπάρχει άλλος τρόπος.

«Το να είσαι σκληρός και ανυποχώρητος, αποτελεί σημαντική αξία σ’ αυτή τη
γωνιά του κόσμου», λέει ένας ξένος αξιωματικός, ο οποίος παρακολουθεί στενά
την κουρδική εξέγερση. «Η διαπραγμάτευση ή ο συμβιβασμός θεωρούνται ενδείξεις
αδυναμίας. Αυτός είναι ένας από τους κύριους λόγους διαιώνισης τού προβλήματος».

Οι τουρκικές αρχές θεωρούν την εξέγερση των Τούρκων παράνομη, επειδή στην
Τουρκία οι Κούρδοι απολαμβάνουν όλων των ατομικών δικαιωμάτων. Από τη στιγμή
που ένας Κούρδος δεχτεί ότι είναι πάνω απ’ όλα Τούρκος, τα πάντα είναι δυνατά.
Πολλοί Κούρδοι, ειδικά όσοι ζουν στην Κωνσταντινούπολη και σε άλλες πόλεις
μακριά από την πολεμική ζώνη, αποδέχτηκαν αυτή την προσφορά και αφομοιώθηκαν
πλήρως. Άλλοι, όμως, αρνήθηκαν αυτή την προσφορά της κοινωνίας. Αναγνωρίζουν
ότι η Τουρκία τούς παρέχει ατομικά δικαιώματα, αλλά επιζητούν κάτι παραπάνω:
μειονοτικά δικαιώματα. Διεκδικούν το δικαίωμα να είναι Κούρδοι, δηλαδή το
δικαίωμα να μιλούν τη γλώσσα τους χωρίς περιορισμούς και να διατηρούν την
ξεχωριστή πολιτιστική τους ταυτότητα. Αυτό είναι κάτι που το κράτος αρνείται
να παραχωρήσει.

Σε αυτό το κλίμα είναι αδιανόητο να παραχωρήσει η Τουρκία οποιαδήποτε μορφή
αυτονομίας ή αυτοδιάθεσης στις κουρδικές επαρχίες. Ορισμένοι, οι οποίοι έχουν
μελετήσει το κουρδικό πρόβλημα, υποδεικνύουν ότι ένας τρόπος επίλυσής του θα
ήταν να δοθούν περισσότερες εξουσίες στην περιφέρεια και να διευρυνθεί η
δημοκρατία για όλους τους πολίτες.

Από τη στιγμή που η Τουρκία εμμένει στη γνωστή στάση της στο θέμα των Κούρδων,
τι μπορεί να κάνει η διεθνής κοινότητα για να ενθαρρύνει μια νέα προσέγγιση;
Ελάχιστα απ’ ό,τι φαίνεται. Εντάσσεται στην ψυχολογία των Τούρκων η πεποίθηση
ότι όλος ο κόσμος συνωμοτεί εναντίον τους. Αυτό, όμως, δεν αποκλείει κάποια
διακριτική ενθάρρυνση από τις Ηνωμένες Πολιτείες, που είναι ο στενότερος
σύμμαχος τής Τουρκίας και της παρέχει το μεγαλύτερο μέρος του οπλισμού της,
και από την Ευρώπη, στη λέσχη της οποίας η Τουρκία επιδιώκει να ενταχθεί.