ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Αποδιοπομπαία κοτόπουλα

Η ανησυχία μας γι’ αυτά που τρώμε θα κρατήσει μερικές εβδομάδες. Κι έπειτα θα
επιστρέψουμε αμέριμνοι στον καταναλωτισμό μας. Εκτός αν διδαχθούμε από το
παράδειγμα της Αμερικής.

«Μεεε!». Οι κότες τρελάθηκαν και άρχισαν να βελάζουν (το σκίτσο από τον «Νουβέλ Ομπζερβατέρ»)

Σε κάθε νέα κρίση εμπιστοσύνης απέναντι σε κάποια προϊόντα διατροφής, γράφει ο
Μικέλε Σέρρα στη «Ρεπούμπλικα», το πιο περίεργο και το πιο αδικαιολόγητο είναι
η αξίωσή μας να εξουσιάσουμε έναν τομέα ο οποίος είναι σχεδόν άγνωστος. Η
αλυσίδα της διατροφής είναι τόσο κατατεμαχισμένη και τόσο πολύπλοκη, ώστε δεν
μπορεί να στηριχθεί παρά στην τυφλή εμπιστοσύνη στον προηγούμενο κρίκο. Ο
καταναλωτής ελπίζει ότι δεν πήρε ο ύπνος τον συσκευαστή κατά τη διάρκεια της
βάρδιας του. Ο συσκευαστής ελπίζει ότι τα φορτία κοτόπουλων που έφτασαν σ’
αυτόν ταξίδεψαν σε καθαρά φορτηγά και όχι σε μπετονιέρες πυρακτωμένες από τη
ζέστη. Ο μεταφορέας ελπίζει ότι τα ζώα έχουν τραφεί με φυσικό τρόπο και όχι με
ορμόνες. Ο εκτροφέας ελπίζει ότι οι ζωοτροφές που προμηθεύεται δεν περιέχουν
ορυκτέλαιο. Ο προμηθευτής ζωοτροφών ελπίζει ότι οι πρώτες ύλες που αγοράζει
δεν έχουν εμποτιστεί με πολλά εντομοκτόνα και άλλες καρκινογόνες ουσίες.

Υπάρχουν βέβαια νόμοι και κανόνες, εθνικοί και κοινοτικοί, αλλά μόνον οι
αφελείς πιστεύουν ότι αυτοί οι νόμοι αποκλείουν τη νοθεία. Το να θεωρούμε ότι
δεν θα πεθάνουμε δηλητηριασμένοι από ένα ζωμό κοτόπουλου αποτελεί μέρος του
κοινωνικού συμβολαίου, όπως ακριβώς και το να θεωρούμε ότι δεν θα μας
μαχαιρώσουν όταν βγούμε από το σπίτι μας ή ότι δεν θα μας πατήσει ένα
αυτοκίνητο εφόσον περάσουμε τον δρόμο με πράσινο. Οι εξαιρέσεις σε όλες αυτές
τις περιπτώσεις επιβεβαιώνουν τον κανόνα. Τα σκάνδαλα με τα προϊόντα διατροφής
επιβεβαιώνουν απλώς την ασταθή, αλλά ευεργετική ισορροπία στην οποία
στηρίζεται η αγοραπωλησία των αγαθών. Το να διαβάζουμε σήμερα και την
τελευταία γραμμή της ετικέτας ενός προϊόντος για να πάψουμε σε λίγο καιρό να
δίνουμε σημασία μέχρι να ξεσπάσει η νέα κρίση, ισοδυναμεί με σχιζοφρένεια.

Καθηγητής στο Harvard Business School και ένας από τους μεγαλύτερους ειδικούς
για θέματα διατροφής στον κόσμο, ο Ρέι Άλαν Γκόλντμπεργκ είναι πιο πρακτικός
και λιγότερο απαισιόδοξος. Τα σκάνδαλα είναι αποτέλεσμα της παγκοσμιοποίησης
των αγορών που οξύνει τον ανταγωνισμό και οδηγεί σε ολοένα μεγαλύτερη
αναζήτηση του μέγιστου κέρδους, λέει σε συνέντευξή του στη «Στάμπα». Για να
αντιμετωπιστούν, πρέπει να συνταχθεί ένας κώδικας που θα καταγράφει όλα τα
στάδια κυκλοφορίας των τροφών, από το γονίδιο μέχρι τον καταναλωτή, περνώντας
από τον σπόρο, τη ζωοτροφή, το ζώο, τον μετασχηματισμό, την παραγωγή και τη
διανομή. Παράλληλα, οι ενώσεις καταναλωτών πρέπει να αποκτήσουν μεγαλύτερες
εξουσίες. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, καμιά βιομηχανία ή αλυσίδα σούπερ-μάρκετ
δεν διακινδυνεύει το κύρος της διακινώντας νοθευμένα προϊόντα. Τα ίδια τα
σούπερ-μάρκετ, γνωρίζοντας ότι αποτελούν τον ασθενέστερο κρίκο της αλυσίδας,
πιέζουν για αυστηρότερους και συστηματικότερους ελέγχους. Και οι παραβάτες
τιμωρούνται αυστηρά.