[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

«Σε μια εθνική διαμάχη η αδύνατη πλευρά συχνά θεωρεί ότι είναι πιο εύκολο να
συρθεί σε μια λύση που της επιβάλλεται παρά να αποδεχθεί μια πιο ευνοϊκή λύση
κάνοντας παραχωρήσεις. Ο συμβιβασμός προϋποθέτει μία απόφαση, ενώ τα
τετελεσμένα επιτρέπουν στο θύμα να απεκδυθεί πάσης ευθύνης για το αποτέλεσμα».
Όταν έγραφε την άποψη αυτή ο Χένρι Κίσινγκερ είχε στο μυαλό του το Κυπριακό.
Θα μπορούσε εξίσου καλά να αναφερόταν σήμερα στην κρίση στο Κόσοβο. Γιατί
είναι εξαιρετικά πιθανό ότι το τελικό αποτέλεσμα θα ήταν πολύ πιο θετικό για
τη Σερβία ­ με την έννοια ότι θα είχε αποφύγει ένα μέρος τουλάχιστον των
βομβαρδισμών ­ αν ο Μιλόσεβιτς είχε συμφωνήσει εξ αρχής σ’ αυτά που στο τέλος
αναγκάσθηκε να αποδεχθεί. Αλλά βέβαια η Ιστορία δεν γράφεται με «αν». Κι όσα
εκ των υστέρων φαίνονται λογικά μπορεί να μην είναι εφικτά τη στιγμή της
κρίσης. Ένας συμβιβασμός πριν από τους βομβαρδισμούς ενδεχομένως να προκαλούσε
έκρηξη στο εσωτερικό της Σερβίας. Το παράδοξο βέβαια είναι ότι η έκρηξη παρ’
ολίγον να εκδηλωθεί ­ αν παίρναμε τουλάχιστον τοις μετρητοίς τα λόγια κάποιων
κομμάτων ­ στην Ελλάδα. Τότε που κάποιοι επιχείρησαν να μας πείσουν ότι η
στάση της ελληνικής κυβέρνησης συνιστά προδοσία των Σέρβων και έγκλημα,
περίπου, κατά της ανθρωπότητας. Ήταν αυτοί που θέλησαν να παρουσιαστούν ως οι
αληθινοί φίλοι των Σέρβων, μόνο και μόνο όμως, για να αξιοποιήσουν τη σερβική
τραγωδία για τους δικούς τους σκοπούς. Η πολιτική που πρότειναν θα είχε τα
ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα. Μια ταύτιση, ό,τι κι αν σήμαινε κάτι τέτοιο,
της Ελλάδας με τη Σερβία τίποτε δεν θα πρόσφερε στους Σέρβους. Θα ακύρωνε,
αντιθέτως, κάθε ελληνική διαμεσολαβητική δυνατότητα τόσο κατά τη διάρκεια του
πολέμου όσο και μετά. Γιατί βέβαια η ίδια η έννοια της διαμεσολάβησης
προϋποθέτει αποδοχή και από τα δύο μέρη. Κι η Ελλάδα κατάφερε ακριβώς αυτό. Το
ότι η κ. Ολμπράιτ απευθύνθηκε στον κ. Γιώργο Παπανδρέου για να πείσει τον
Σέρβο ομόλογό του να αποδεχθεί το σχέδιο των «8» αποτελεί μια μικρή αλλά όχι
χωρίς σημασία δικαίωση. Είναι αλήθεια βέβαια ότι η ελληνική συμμετοχή για την
επίτευξη της ειρήνης ήταν περιορισμένη ­ πώς αλλιώς θα μπορούσε να ήταν.

Σήμερα όμως η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα που από σχετική θέση ισχύος ­ μέλος του
ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. ­ μπορεί να βοηθήσει στην εξομάλυνση της κατάστασης στα
Βαλκάνια. Κι αυτή είναι η πιο σημαντική προσφορά που μπορεί να κάνει ­ και ­
για «τ’ αδέλφια μας» τους Σέρβους…

Kapsis@dolnet.gr