Ασφυκτικές πιέσεις από ΗΠΑ

Ασφυκτικές πιέσεις για το θέμα του Κοσσυφοπεδίου άσκησε η αμερικανική
διπλωματία στην ελληνική πλευρά, κατά τη διάρκεια των συναντήσεων του Έλληνα
υπουργού Εξωτερικών Γ. Παπανδρέου με την Αμερικανίδα ομόλογό του Μ. Ολμπράιτ
και με τον σύμβουλο για θέματα ασφαλείας του προέδρου Κλίντον Σ. Μπέργκερ.

Μάλιστα, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η κυρία Ολμπράιτ έφτασε να εκφράσει
την έντονη ενόχλησή της στον κ. Παπανδρέου, τόσο για την κοινή ελληνοτσεχική
πρωτοβουλία 48ωρης κατάπαυσης των βομβαρδισμών όσο και για τη δήλωση της
ελληνικής κυβέρνησης ότι δεν πρόκειται να επιτρέψει τη χρησιμοποίηση του
ελληνικού εναέριου χώρου από μαχητικά του ΝΑΤΟ, που μετέχουν στις επιχειρήσεις
στη Γιουγκοσλαβία.

«Είμαι ιδιαίτερα ενοχλημένη από τη στάση σας», φέρεται σύμφωνα με διπλωματικές
πηγές να είπε αυστηρά η κυρία Ολμπράιτ στον Έλληνα υπουργό, εκφράζοντας τη
δυσφορία της ακόμη και για την απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης να κλείσει για
λίγες ημέρες πριν από τις ευρωεκλογές το λιμάνι της Θεσσαλονίκης.

Μαντλίν Ολμπράιτ: Είμαι ιδιαίτερα ενοχλημένη από τη στάση σας, φέρεται σύμφωνα με διπλωματικές πηγές να είπε αυστηρά στον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Παπανδρέου.

Η Αμερικανίδα υπουργός, αλλά και ο σύμβουλος του Λευκού Οίκου, όπως είπαν στα
«ΝΕΑ» άνθρωποι που μετείχαν στις συναντήσεις, αντιμετώπισαν λίγο-πολύ την
προσπάθεια της Αθήνας για την προώθηση μιας διπλωματικής λύσης ως ενέργεια
υπονόμευσης της συνοχής του ΝΑΤΟ και ως μία κίνηση που στρέφεται κατά των
συμφερόντων των Ηνωμένων Πολιτειών.

Παρά το γεγονός, μάλιστα, ότι ο κ. Παπανδρέου παρουσίασε αναλυτικά και με
συστηματικό τρόπο τα προβλήματα που αντιμετωπίζει λόγω της κρίσης στο
Κοσσυφοπέδιο η Ελλάδα ως βαλκανική χώρα και μέλος του ΝΑΤΟ, η κυρία Ολμπράιτ
ήταν απόλυτη. Ζήτησε την ευθυγράμμιση της Ελλάδας με την πολιτική του ΝΑΤΟ και
τους πέντε όρους της Συμμαχίας.

«Αυτοί δεν ακούνε τίποτα», είπε χαρακτηριστικά Έλληνας διπλωμάτης,
περιγράφοντας το ασφυκτικό πλαίσιο που διαμορφώθηκε στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ κατά
τη διάρκεια του γεύματος εργασίας, στο οποίο μετείχαν εκτός από την κυρία
Ολμπράιτ ο Νο 3 του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών Τ. Πίκερινγκ, ο βοηθός
υφυπουργός για Θέματα Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Μαρκ Γκρόσμαν και ο ειδικός
συντονιστής για το Κυπριακό Τομ Μίλερ.

Η πίεση, όμως, της αμερικανικής πλευράς δεν ασκήθηκε μόνον για το
γιουγκοσλαβικό, αλλά και για το θέμα της τρομοκρατίας. Αυτή τη φορά η κυρία
Ολμπράιτ δεν διάβασε μπροστά στον κ. Παπανδρέου τη λίστα των τελευταίων
τρομοκρατικών επιθέσεων στην Ελλάδα (όπως έκανε στη συνάντησή τους πριν από
έναν μήνα στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ).

Όμως υποστήριξε ότι το πλαίσιο για τη δίωξη της τρομοκρατίας στην Ελλάδα δεν
είναι επαρκές και απαιτούνται σημαντικές αλλαγές για να μπορέσει η ελληνική
κυβέρνηση να συλλάβει τη «17 Νοέμβρη».

«Αν και πιστεύω ότι θέλετε να συλλάβετε τους τρομοκράτες, θεωρώ ότι δεν έχετε
τους μηχανισμούς και την αποφασιστικότητα που απαιτείται για να το κάνετε»,
φέρεται να είπε σύμφωνα με διπλωματικές πηγές η κυρία Ολμπράιτ στον κ.
Παπανδρέου. Φράσεις που επαναλήφθηκαν στο ίδιο πνεύμα κατά τη συνάντηση
Παπανδρέου – Μπέργκερ.

Μάλιστα κατά τη διάρκεια της συζήτησης για την καλύτερη συνεργασία Ελλάδας –
ΗΠΑ στο θέμα της τρομοκρατίας, ο βοηθός υφυπουργός Εξωτερικών Μαρκ Γκρόσμαν
«πέταξε» μια ιδέα για την υπογραφή μιας συμφωνίας συνεργασίας για πάταξη της
τρομοκρατίας μεταξύ της Βουλγαρίας, της Τουρκίας και της Ελλάδας (άλλη από
αυτή που υπεγράφη προχθές στο πλαίσιο του SECI). Ιδέα που μοιάζει πολύ, όπως
είπε εκ των υστέρων διπλωμάτης που μετείχε στη συνάντηση, με την πάγια
απαίτηση των Τούρκων για αποκήρυξη από μέρους της Ελλάδας του ΡΚΚ.

Ο κ. Παπανδρέου ζήτησε από την αμερικανική πλευρά την άσκηση πιέσεων στην
Τουρκία, ώστε να μην δημιουργείται ένταση στο Αιγαίο κάθε φορά που η Αθήνα
ασκεί την κυριαρχία της στις ελληνικές βραχονησίδες (όπως στην περίπτωση του
γάμου στη νησίδα Πλάτη), ενώ εξέφρασε την πρόθεση της Ελλάδας να προωθήσει μια
συνεργασία μεσογειακών χωρών, στην οποία θα καλέσει να συμμετάσχουν το Ισραήλ,
η Αίγυπτος και η Τουρκία.

Από την πλευρά της η αμερικανική πλευρά, χωρίς να δώσει οποιαδήποτε
διαβεβαίωση για το θέμα των βραχονησίδων, ζήτησε από την Αθήνα να πάψει να
βάζει εμπόδια στις σχέσεις της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πάντως ο κ. Παπανδρέου, ο οποίος έκανε σαφές ότι η Ελλάδα δεν προτίθεται να
διασπάσει την ενότητα του ΝΑΤΟ, δήλωσε μετά τη συνάντησή του με τον κ.
Μπέργκερ ότι έχει ωριμάσει από πλευράς Γιουγκοσλαβίας η θέση για εξεύρεση
διπλωματικής λύσης στο πλαίσιο των προτάσεων των «οκτώ μεγάλων», ενώ τάχτηκε
υπέρ της αναζήτησης μιας πολιτικής λύσης.

Σε μία προσπάθεια να γεφυρώσει τις αντιθέσεις μεταξύ Αθήνας και Ουάσιγκτον, ο
πρέσβης των ΗΠΑ Ν. Μπερνς δήλωσε ότι υπάρχει συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών
στη στρατηγική για το Κοσσυφοπέδιο, προσθέτοντας ότι «και οι δύο θέλουμε να
δούμε συνέχιση των βομβαρδισμών, ενώ πιστεύουμε και στην αναζήτηση μιας
διπλωματικής λύσης».

Σε ερώτηση για το κατά πόσο θα έπρεπε μετά τον κ. Μιλόσεβιτς και ο πρόεδρος
Κλίντον να παραπεμφθεί για εγκλήματα πολέμου στη Γιουγκοσλαβία, ο κ. Μπερνς
είπε ότι αυτό είναι «παράλογο».

Δεν είναι δυνατόν, πρόσθεσε, να εξομοιώνεται ηθικά ένας τύραννος ο οποίος έχει
διώξει από τα σπίτια του 1,5 εκατομμύρια κόσμου, με αυτούς που προσπαθούν να
τον αναγκάσουν να σταματήσει τα εγκλήματά του.