ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Σελ και Σαούλ

Μοιραίος ο Μάιος για τους Αμερικανούς σκιτσογράφους. Δύο από τους καλύτερους
πέθαναν σε διάστημα τριών ημερών. Ακριβώς την εποχή που τους χρειαζόμασταν περισσότερο.

Σαούλ Στάινμπεργκ. Ένα σκίτσο του μεγάλου Αμερικανού σκιτσογράφου από το 1964

«Ο Έλβις είναι ήρωας, είναι ένας σούπερσταρ/ Κι ακούω ότι ο ΜακΚάρτνεϋ Ρολς
Ρόυς οδηγεί/ Κι ο Ντύλαν τραγουδάει και βγάζει εκατομμύρια/ Κι εγώ τραγουδάω
και τίποτα δεν βγάζω/ Ω, όλοι κάνουν περιουσίες εκτός από μένα». Αυτό το
τραγουδάκι που έλεγε το αμερικάνικο συγκρότημα Dr Hook στα μέσα της δεκαετίας
του ’70 έκανε διάσημο τον στιχουργό του. Λεγόταν Σελ Σίλβερσταϊν. Ήταν ακόμη
σκιτσογράφος, τραγουδιστής, συνθέτης, συγγραφέας, συνεργάτης του Playboy και
ένας από τους οξύτερους σχολιαστές του αμερικανικού ονείρου. Το βιβλίο του «Το
Δέντρο που Έδινε», που κυκλοφόρησε και στα ελληνικά από τις εκδόσεις Δωρικός,
ήταν ένα εικονογραφημένο παραμύθι για ένα δέντρο που πρόσφερε τα φύλλα και τα
φρούτα του για να κάνει ένα αγόρι ευτυχισμένο. Την επιτυχία του την απέδιδε
στο γεγονός ότι δεν τα κατάφερνε καλά με το μπέιζμπολ και με τα κορίτσια.
Πέθανε στις 9 Μαΐου σε ηλικία 67 ετών.

Ένας από τους δασκάλους του ήταν ο Σαούλ Στάινμπεργκ, η επιρροή του οποίου
ήταν προφανής στο πολυσυζητημένο βιβλίο του Σίλβερσταϊν «Το κομμάτι που
λείπει» (1976) γύρω από έναν κύκλο που αναζητεί την άκρη του. Γεννημένος το
1914 στη Ρουμανία, ο Στάινμπεργκ σπούδασε αρχιτεκτονική στην Ιταλία και στη
συνέχεια προσπάθησε να μεταβεί στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι αρχές τον
σταμάτησαν όμως στο Έλλις Άιλαντ, στο λιμάνι της Νέας Υόρκης, και του
απαγόρευσαν την είσοδο επειδή οι ποσοστώσεις για τους Ρουμάνους είχαν
συμπληρωθεί. Άρχισε έτσι να ζωγραφίζει στο νησί και να στέλνει τα σκίτσα του
στο περιοδικό «Νιου Γιόρκερ», οι διευθυντές του οποίου ενθουσιάστηκαν από τη
δουλειά του και κατάφεραν να αποσπάσουν άδεια να εγκατασταθεί στη Νέα Υόρκη.

Ο Στάινμπεργκ ταξίδεψε πολύ, και ιδιαίτερα στο Μεξικό, τη Γαλλία, την Ιταλία
και την Τουρκία. Ένα από τα σκίτσα του έκανε τον γύρο του κόσμου. Απεικονίζει
έναν παγκόσμιο χάρτη που εικονογραφείται σε πρώτο πλάνο από μια όψη του
Μανχάταν, ενώ σ’ ένα αχνό φόντο φαίνονται μερικά ιστορικά μνημεία της Γηραιάς
Ηπείρου. Έτσι έβλεπαν τον κόσμο οι Αμερικανοί κατά τον Στάινμπεργκ, ο οποίος
είχε προκαλέσει αίσθηση και με το άλμπουμ του «Ανακάλυψη της Αμερικής» που
εξέδωσε με αφορμή τα 500ά γενέθλια του Χριστόφορου Κολόμβου. Έτσι εξακολουθούν
να βλέπουν τον κόσμο οι Αμερικανοί και σήμερα: από βιβλίο ταξιδιωτικών
εντυπώσεων έμαθε για τα Βαλκάνια ο Μπιλ Κλίντον.

Τα τελευταία χρόνια, ο Στάινμπεργκ είχε απομονωθεί. Όταν ένας Γάλλος
δημοσιογράφος του ζήτησε πέρυσι συνέντευξη, απάντησε ξερά: «Έχω πια μεγαλώσει
πολύ». Την περασμένη Τετάρτη άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 85 ετών.
Μια φράση που έχει βάλει στο στόμα ενός ήρωά του θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί
δίκην επιταφίου: «Παρατηρώ, άρα ο Στάινμπεργκ υπάρχει».