Το ΝΑΤΟ θα παρεμβαίνει όπου θέλει

Με ένα κείμενο που επιδέχεται πολλαπλές ερμηνείες, αλλά ικανοποιεί κυρίως τις
επιδιώξεις της αμερικανικής πλευράς, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ αποφάσισαν χθες τη
μετεξέλιξη μιας καθαρά αμυντικής συμμαχίας σε έναν πολιτικοστρατιωτικό
οργανισμό επίλυσης περιφερειακών κρίσεων σε περιοχές ακόμη και έξω από τα
σύνορα των 19 χωρών-μελών του.

Σύμφωνα με τις αποφάσεις των «19», το ΝΑΤΟ μπορεί πλέον να δρα για την
αντιμετώπιση κάποιας κρίσης ή για την «επιβολή ειρήνης» σε οποιαδήποτε περιοχή
μέσα στον «ευρωατλαντικό χώρο» χωρίς να ζητεί την εξουσιοδότηση του ΟΗΕ. Μια
απόφαση που λύνει τα χέρια του ΝΑΤΟ, για να προχωρήσει και σε άλλες ενέργειες
τύπου Κοσσυφοπεδίου.

Το τελικό ανακοινωθέν της Συνόδου «προσβλέπει στην ανάπτυξη περαιτέρω επαφών
και ανταλλαγής πληροφοριών ανάμεσα στα Ηνωμένα Έθνη και στο ΝΑΤΟ για θέματα
πρόληψης και διαχείρισης κρίσεων».

Νομιμοποίηση

Διατύπωση που για κάποιους Ευρωπαίους ηγέτες ­ μεταξύ των οποίων ο Γάλλος
Πρόεδρος Ζακ Σιράκ και ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης ­ ερμηνεύεται ως
υποχρέωση του ΝΑΤΟ να λαμβάνει την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας πριν
προχωρήσει σε μια στρατιωτική ενέργεια.

Μάλιστα ο κ. Σημίτης δήλωσε ότι με τις νέες αυτές αποφάσεις «μια άποψη η οποία
υπήρχε ότι το ΝΑΤΟ θα μπορεί να κρίνει από μόνο του αν θα αναλάβει πρωτοβουλία
ή όχι, εγκαταλείφθηκε». Σύμφωνα με τον Πρωθυπουργό, κάθε ενέργεια του ΝΑΤΟ θα
πρέπει από εδώ και πέρα να έχει τη νομιμοποίηση του διεθνούς δικαίου.

Αλλά και ο κ. Σιράκ χαιρέτισε τις νέες αποφάσεις, μίλησε για θρίαμβο της
Γαλλίας, δηλώνοντας μετά το τέλος της Συνόδου ότι το ΝΑΤΟ δεν μπορεί και δεν
θα έχει τη δυνατότητα να ενεργεί χωρίς την εξουσιοδότηση των διεθνών οργανισμών.

Διευκρινίζοντας το θέμα αυτό, ο υπουργός Εξωτερικών Γ. Παπανδρέου ανέφερε ότι
το ΝΑΤΟ θα πρέπει κατά κανόνα να ζητεί την έγκριση του ΟΗΕ ή του ΟΑΣΕ, αλλά
μπορεί να υπάρχουν και εξαιρέσεις σε αυτόν τον κανόνα, όπως στην περίπτωση του Κοσσυφοπεδίου.

Αν διαβάσει κανείς πάντως το τελικό ανακοινωθέν της Συνόδου για το θέμα αυτό,
καταλαβαίνει ότι τίποτα δεν εμποδίζει το ΝΑΤΟ να προχωρήσει σε οποιαδήποτε
στρατιωτική ενέργεια χωρίς να ζητήσει την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Κάτι που δήλωσε ξεκάθαρα και ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας Χαβιέ Σολάνα,
απαντώντας σε ερωτήσεις μετά το τέλος της Συνόδου.

Οι Αμερικανοί

Με την ερμηνεία του κ. Σολάνα συμφωνεί και η αμερικανική πλευρά, η οποία δεν
επιθυμούσε οι στρατιωτικές ενέργειες του ΝΑΤΟ να εξαρτώνται από ένα ενδεχόμενο
βέτο της Ρωσίας ή της Κίνας που δεν ανήκουν στη Συμμαχία, αλλά αποτελούν μέλη
του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Ο κ. Κλίντον χαιρέτισε μάλιστα τις νέες αποφάσεις του ΝΑΤΟ υπογραμμίζοντας ότι
με αυτές «δίδεται έγκριση σε ενέργειες σαν αυτή που βρίσκεται σε εξέλιξη στο Κοσσυφοπέδιο».

Πάντως ο κ. Σημίτης δήλωσε χθες ότι η συμμετοχή της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ είναι
πολύ σημαντική για τα συμφέροντα της χώρας, καθώς με τον τρόπο αυτό η ελληνική
πλευρά μπορεί να επηρεάσει έναν οργανισμό ο οποίος ασχολείται ιδιαιτέρως με τα
θέματα της περιοχής.

Αναγκαία

«Το ΝΑΤΟ είναι ένας οργανισμός που αγκαλιάζει τον μεγαλύτερο αριθμό των
ευρωπαϊκών χωρών και στον οποίο συμμετέχουν οι ΗΠΑ. Είναι απαραίτητο αν
θέλουμε να μπορούμε να έχουμε τη δυνατότητα παρέμβασης, να συμμετάσχουμε» είπε
ο κ. Σημίτης και κατέληξε: «Η συμμετοχή μας στο ΝΑΤΟ είναι αναγκαία για να
μπορούμε να διαδραματίζουμε ρόλο και να έχουμε μια πιο δυνατή θέση στη διεθνή σκακιέρα».

Το κοινό ανακοινωθέν των «19», το οποίο καθυστέρησε πολλές ώρες η Τουρκία που
αντιδρούσε στην πρόταση για αυτόνομη δράση της Ευρώπης μέσα στο ΝΑΤΟ, δίνει
πάντως τη δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση να πραγματοποιεί στρατιωτικές
επιχειρήσεις χωρίς τη συμμετοχή της Αμερικής, χρησιμοποιώντας ωστόσο τη
στρατιωτική υποδομή του ΝΑΤΟ. Δυνατότητα που σαφώς αναβαθμίζει τη σημασία της
Ευρώπης μέσα στο ΝΑΤΟ.