«Καταστροφή οι χερσαίες»

Γενίκευση της ανάφλεξης στα Βαλκάνια από τις παρατεινόμενες συγκρούσεις και
τους βομβαρδισμούς στο Κόσοβο και τη Σερβία ανησυχεί την κυβέρνηση, ενώ ο
υπουργός Άμυνας κ. Α. Τσοχατζόπουλος μίλησε ακόμα και για «ολοκληρωτικό
πόλεμο» αν δεν υπάρξει άμεσα πολιτική διέξοδος.

Λύση τώρα. Να δώσει διέξοδο στη Γιουγκοσλαβία ώστε να διαλέξει ανάμεσα στην ειρήνη και τον πόλεμο, κάλεσε το ΝΑΤΟ ο κ. Α. Τσοχατζόπουλος. Ο υπουργός Άμυνας, που έχει αριστερά του τον υφυπουργό κ. Δημ. Αποστολάκη, είπε ότι η εμμονή στη στρατιωτική λογική και από τις δύο πλευρές οδηγεί σε ολοκληρωτικό πόλεμο

Για τον υπουργό Άμυνας το ενδεχόμενο αυτό καθίσταται πιο απειλητικό στην
περίπτωση που υπάρξει απόφαση για χερσαίες επιχειρήσεις. «Αν χρησιμοποιηθούν
χερσαίες θα έχουμε καταστροφή», δήλωσε χαρακτηριστικά, ενώ άφησε ανοιχτό το
θέμα της έγκρισης ή όχι από την κυβέρνηση της διέλευσης από το ελληνικό έδαφος
ξένων στρατευμάτων για τον σκοπό αυτό.

Το Σύνταγμα

Με αφορμή τις επικρίσεις που έχουν αρχίσει και γίνονται από κόμματα της
αντιπολίτευσης, ότι για μια τέτοια απόφαση χρειάζεται νόμος με βάση το άρθρο
27 του Συντάγματος, η κυβέρνηση απάντησε διά του κ. Α. Τσοχατζόπουλου ότι στην
περίπτωση του ΝΑΤΟ ισχύει το άρθρο 28, το οποίο δεν απαιτεί πρόσθετη
νομοθετική ρύθμιση ­ αρκεί η πολιτική βούληση της κυβέρνησης.

Όχι σε χερσαίες

Επί της ουσίας, πάντως, η κυβέρνηση αποφεύγει να τοποθετηθεί ­ το ίδιο έκανε
χθες και ο εκτελών χρέη εκπροσώπου γ.γ. Τύπου κ. Ν. Αθανασάκης. Όπως και ο
υπουργός Άμυνας, ο οποίος περιορίστηκε σε έμμεση απάντηση υπερτονίζοντας δύο σημεία:

* Πρώτον, ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να συμμετάσχει σε χερσαίες
επιχειρήσεις και ότι οι όποιες διευκολύνσεις έχει μέχρι τώρα δώσει, αφορούν
είτε συμβατικές υποχρεώσεις (π.χ. Άκτιο) είτε διέλευση ειρηνευτικών δυνάμεων,
ύστερα μάλιστα από αίτημα των Σκοπίων. Και,

* Δεύτερον, ότι τυχόν εμμονή στη στρατιωτική αντιπαράθεση ή χρήση
χερσαίων δυνάμεων οδηγεί σε ανεξέλεγκτες καταστάσεις όλα τα Βαλκάνια. «Γι’
αυτό λέμε πολιτική λύση τώρα στο προσκήνιο και με μεγαλύτερη έμφαση από ποτέ
άλλοτε», τόνισε. «Σήμερα, συνέχισε, γίνεται σαφές ότι επέρχεται ­ μετά την
επίδειξη ισχύος και της εμμονής στη στρατιωτική λογική και από τις δύο πλευρές
­ η εξέλιξη σε ολοκληρωτικό πόλεμο. Με καταστροφικές συνέπειες, όχι μόνο για
τη Γιουγκοσλαβία, αλλά για όλους τους λαούς της περιοχής».

Πρωτοβουλίες

Η ανησυχία αυτή που διακατέχει όλη την κλίμακα της πολιτικής και πολιτειακής
ηγεσίας της χώρας ­ έκδηλος ήταν και ο προβληματισμός του Προέδρου της
Δημοκρατίας κ. Κ. Στεφανόπουλου κατά τη συνάντησή του με τον πρόεδρο του ΣΥΝ
κ. Ν. Κωνσταντόπουλο ­ έχει αναγκάσει την κυβέρνηση στην ανάληψη πρωτοβουλιών
για πολιτική επίλυση του θέματος.

Σημίτης – Ανάν

Ο Πρωθυπουργός κ. Κ. Σημίτης παρουσίασε την πρόταση τριών σημείων που έχει
διαμορφώσει η κυβέρνηση στον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ ­ και το ίδιο αναμένεται
να κάνει σε όλες τις επαφές του στη Νέα Υόρκη και την Ουάσιγκτον. Και αυτό
καθώς έχει αρχίσει να καθίσταται σαφές από πολλές ενδείξεις ότι σε πολλά
επίπεδα αναζητώνται ­ «κάτω από το τραπέζι» ­ φόρμουλες για διέξοδο από την κρίση.

Δύο προτάσεις

«Η καρέκλα τους έχει κοκκινίσει», ήταν η χαρακτηριστική έκφραση του υπουργού
Άμυνας, ο οποίος κατέθεσε δύο συμπληρωματικές προτάσεις στο πακέτο Σημίτη· ως
«άμεσα μέτρα», όπως είπε:

* Πρώτον, με συγκατάνευση του Βελιγραδίου η κατ’ αρχήν δημιουργία
ασφαλών περιοχών στο Νότιο Κόσοβο με δύναμη διεθνούς προστασίας για την
επείγουσα αντιμετώπιση της επιστροφής των προσφύγων.

* Δεύτερον, η επιστροφή των υπολοίπων προσφύγων στο Βόρειο Κόσοβο με
ευθύνη του Βελιγραδίου, με ύπαρξη διεθνών παρατηρητών.

Βοήθεια

Παράλληλα με την πρόταση αυτή η Αθήνα προωθεί την ανθρωπιστική βοήθεια. Πέραν
των καταυλισμών στην Αλβανία και τα Σκόπια, η Αθήνα πήρε την αποκλειστική
ευθύνη για την προώθηση ανθρωπιστικής βοήθειας εντός του Κοσόβου και της
Σερβίας. Χθες μάλιστα, εξασφάλισε από τις ΗΠΑ ­ κατά τη συνάντηση που είχε ο
υπουργός Άμυνας με τον Αμερικανό πρέσβη κ. Ν. Μπερνς ­ εγγυήσεις για την
παρουσία των ελληνικών μη κυβερνητικών οργανώσεων.

Η αντιπολίτευση

Από την πλευρά τής αντιπολίτευσης, πάντως, συνεχίζεται η κριτική στην
κυβέρνηση για τους χειρισμούς της. Με αφορμή και την υπόθεση του
αντιτορπιλικού «Θεμιστοκλής», ο υπουργός Άμυνας ζήτησε να αφήσουν τα κόμματα
έξω από τις «μικροκομματικές τους σκοπιμότητες», όπως είπε, τις Ένοπλες Δυνάμεις.

«Κιμάς» οι «μισθοφόροι»

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι στους παράγοντες που μπορούν να αυξήσουν τους
κινδύνους γενικότερης ανάφλεξης, η κυβέρνηση προσμετρά και την «κατά κύματα»
προσέλευση στο Δυρράχιο αλβανόφωνων νεαρών από διάφορες χώρες για κατάταξη
στον UCK. Ο υπουργός Άμυνας, που ρωτήθηκε για ενδεχόμενη υποστήριξη των
ανταρτών αυτών από τα ελικόπτερα Απάτσι, έκανε λόγο για «μισθοφόρους», οι
οποίοι θα χρησιμοποιηθούν «ως κιμάς» στην παντοδύναμη «διπλή γραμμή» άμυνας
της Γιουγκοσλαβίας, στα σύνορα Αλβανίας – Κοσόβου.

Η νομιμοποιητική βάση πάνω στην οποία θα στηρίζονται οι κινήσεις του ΝΑΤΟ
αναμένεται να είναι ένα από τα σημεία που θα προκαλέσουν εντάσεις στη Σύνοδο
Κορυφής της Συμμαχίας στην Ουάσιγκτον.

Η Αθήνα, όπως και άλλες χώρες, υποστηρίζει ότι κάθε πρωτοβουλία του ΝΑΤΟ
πρέπει να στηρίζεται σε εντολή που θα δίνεται από τον ΟΗΕ. Χθες ο υπουργός
Άμυνας κ. Ά. Τσοχατζόπουλος παρουσίασε τους όρους που θέτει η κυβέρνηση για να
προχωρήσει η νέα δομή: μεταξύ αυτών είναι επίσης οι αρχές του σεβασμού του
Διεθνούς Δικαίου, της ομοφωνίας, της εγγύησης της ασφάλειας και της άμυνας των
μελών, της στρατηγικής συνεργασίας με τη Ρωσία και την Ουκρανία κ.ά. «Η
συμμετοχή μας δεν θα είναι παθητική» τόνισε ο υπουργός που προσδοκά, όπως
είπε, ότι η ομοφωνία που χρειάζεται θα οδηγήσει σε συμβιβασμούς.