FBI κυνηγά Μελίσα…

Στη λίστα με τους πιο επικίνδυνους καταζητούμενους του FBI προστέθηκε από
την περασμένη Παρασκευή ένας ηλεκτρονικός εγκληματίας. Ονομάζεται Μελίσα,
λατρεύει τους Σίμπσονς και είναι ένας από τους πιο επικίνδυνους ιούς που έχουν
παρουσιαστεί στην ιστορία των υπολογιστών.

Μέσω Ίντερνετ. Στο αρχείο που συνόδευε αυτό το μήνυμα, κρυβόταν η Μελίσα την περασμένη Παρασκευή

Η Μελίσα εξαπλώνεται με αστραπιαία ταχύτητα μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου,
χωρίς να το γνωρίζουν οι χρήστες που στέλνουν τα μηνύματα, ούτε αυτοί που τα
λαμβάνουν. Από την Παρασκευή το πρωί, που πρωτοεμφανίστηκε στην Αμερική, έχει
μολύνει δεκάδες χιλιάδες υπολογιστές σε όλο τον κόσμο, ανάμεσά τους και τα
συστήματα πολλών εταιρειών στην Ελλάδα.

Ο ιός φθάνει στον υπολογιστή του θύματος με δύο τρόπους: Ο πρώτος είναι μέσω
ενός email που έχει ως τίτλο την αγγλική φράση «Important message from», και
το όνομα κάποιου που έχει ξαναστείλει μήνυμα στον ίδιο αποδέκτη. Το μήνυμα
αυτό συνοδεύεται (ως attachment) από ένα αρχείο με την ονομασία «list. doc».
Όταν ο παραλήπτης ανοίξει το αρχείο, ο ιός εισβάλλει στον υπολογιστή του. Αν
χρησιμοποιεί το πρόγραμμα «Microsoft Outlook» για να διαχειρίζεται το
ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, ο ιός θα στείλει αυτόματα το μολυσμένο μήνυμα στις
πρώτες 50 ηλεκτρονικές διευθύνσεις που θα βρει στο βιβλίο με τις διευθύνσεις
του χρήστη. Έτσι δικαιολογείται η αστραπιαία εξάπλωση της Μελίσα σε όλο τον κόσμο.

Ο δεύτερος τρόπος μόλυνσης του θύματος είναι μέσω ενός μολυσμένου αρχείου του
Microsoft Word, που θα σταλεί στον υπολογιστή του, χωρίς να ξέρει ο αποστολέας
ότι περιέχει τον ιό.

Ο ιός προσβάλλει μόνο τα αρχεία του Microsoft Word, δηλαδή τα γραπτά κείμενα,
που είναι αποθηκευμένα σε μορφή «. doc» στο κομπιούτερ. «Σε αυτά τα κείμενα,
προσθέτει φράσεις του Μπαρτ Σίμπσον από τη γνωστή σειρά κινουμένων σχεδίων»,
εξηγεί ο κ. Τζοσμάρτεν Σουίνκελς, ειδικός στην καταπολέμηση ιών στην ελληνική
εταιρεία Inter Engineering, που ειδικεύεται στην εξολόθρευση ιών υπολογιστών.
«Ο ιός στέλνει επίσης κείμενα Word από τον μολυσμένο υπολογιστή σε άλλους,
χωρίς να το γνωρίζει ο κάτοχός τους. Μέσα σε αυτά, μπορεί να βρίσκονται και
εμπιστευτικά κείμενα».

Στην εταιρεία του κ. Σουίνκελς έχουν ήδη απευθυνθεί πολλές ελληνικές
εταιρείες, που έχουν δεχθεί την επίθεση της Μελίσα σε εκατοντάδες υπολογιστές
τους. Στην Αμερική, μέχρι χθες, μία ειδική υπηρεσία καταπολέμησης επειγόντων
περιστατικών σε υπολογιστές, που χρηματοδοτείται από το Πεντάγωνο, είχε δεχθεί
κλήσεις για βοήθεια από 250 επιχειρήσεις, στις οποίες αντιστοιχούν 100.000 υπολογιστές.

Επικίνδυνος ιός. Ανοίγοντας αυτό το κείμενο, στο newsgroup «alt. sex», οι ανυποψίαστοι χρήστες βοήθησαν στην εξάπλωση της Μελίσα

Ανάμεσα στις μεγάλες πολυεθνικές που μολύνθηκαν, είναι η Intel και η
Microsoft. Η εταιρεία του Μπιλ Γκέιτς μάλιστα έκλεισε το σύστημα email της το
Σαββατοκύριακο για την αποφυγή εξάπλωσης του ιού. Η αναταραχή που έχει
προκαλέσει η Μελίσα σε όλο τον κόσμο, προκάλεσε την άμεση επέμβαση της ειδικής
ομάδας ηλεκτρονικού εγκλήματος του FBI. Η διανομή ιών λογισμικού είναι
ομοσπονδιακό έγκλημα στην Αμερική. Σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times»,
οι πράκτορες του FBI ήδη βρίσκονται στα ίχνη του ενόχου που δημιούργησε τον ιό
στον υπολογιστή του. Σημαντική βοήθεια πήραν από τον Ρίτσαρντ Σμιθ στη Νέα
Υόρκη, ειδικό σε θέματα λογισμικού, που συγκέντρωσε σημαντικά στοιχεία στη
διάρκεια του Σαββατοκύριακου μαζί με τον Φρέντερικ Μπιοργκ, έναν φοιτητή στο
Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης. Ο καθένας ξεχωριστά ερεύνησαν τα ηλεκτρονικά ίχνη
του συγγραφέα του ιού και κατέληξαν σε ένα site του Ίντερνετ, που διατηρεί
κάποιος με το ψευδώνυμο VicodinES, γνωστός δημιουργός ιών στο παρελθόν. Δεν
έχουν διαπιστώσει ακόμα με σιγουριά αν μόνος του έχει δημιουργήσει τη Μελίσα,
όμως φαίνεται πως έχει κάποια ανάμειξη.

Αν μη τι άλλο, ο συγγραφέας του ιού ήξερε καλά πού να χτυπήσει για να έχει τη
μεγαλύτερη δυνατή απήχηση. Η Μελίσα ξεκίνησε την ξέφρενη πορεία της από ένα
γκρουπ συζήτησης (newsgroup) του Ίντερνετ με θέμα το σεξ (alt. sex). Οι
συμμετέχοντες στο γκρουπ βρήκαν ένα κείμενο που υποσχόταν ότι περιείχε τις
διευθύνσεις πορνογραφικών site στο δίκτυο και τους κωδικούς με τους οποίους θα
αποκτούσαν πρόσβαση στο περιεχόμενο που προορίζεται μόνο για τους συνδρομητές
τους. Τα θύματα που «τσίμπησαν» βέβαια ήταν πάρα πολλά. Μόνο που αντί για τους
πολυπόθητους κωδικούς, άνοιξαν τις πόρτες των υπολογιστών τους στη Μελίσα,
χωρίς μάλιστα να το καταλάβουν…

Για να μην κολλήσει ο υπολογιστής σας… Μελίσα, ακολουθήστε τις οδηγίες που
δίνει ο κ. Τζοσμάρτεν Σουίνκελς, ειδικός στην καταπολέμηση ιών στην εταιρεία
ασφάλειας δεδομένων Inter Engineering: «Αν λάβετε ένα μήνυμα με τη φράση
“Important message from”, που περιέχει τη φράση “this is the document you
asked for… don’t show anyone else” και συνοδεύεται από ένα αρχείο με την
ονομασία list. doc, μην το ανοίξετε».

Αν έχετε μολυνθεί, μπορείτε να βρείτε βοήθεια σε διάφορα site στο Δίκτυο, από
όπου θα αντιγράψετε δωρεάν ειδικά προγράμματα εξουδετέρωσης της Μελίσα (www.
inter.gr, www. sendmail. com, www. cert. org). Τα ίδια προγράμματα θα σας
βοηθήσουν να διαπιστώσετε αν ο υπολογιστής σας έχει ήδη προσβληθεί από τον ιό,
καθώς η Μελίσα δεν κάνει εύκολα φανερή την παρουσία της.

Όπως, όμως, επισημαίνει ο κ. Σουίνκελς, η Μελίσα έχει ήδη αποκτήσει και…
ξαδερφάκι, δύο μόλις μέρες μετά την εμφάνισή της. Ονομάζεται Πάπα, είναι ιός
ίδιου τύπου, με ακόμα όμως μεγαλύτερη ικανότητα εξάπλωσης και μόλυνσης.
Χρησιμοποιεί ως βάση του τα προγράμματα Microsoft Excel 97, αποστέλλεται
αυτόματα σε 60 παραλήπτες από κάθε χρήστη, μέσω όλων των προγραμμάτων που
διαχειρίζονται το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο (Eudora, MS Mail, Outlook,
Netscape). Το μήνυμα-βόμβα που μεταφέρει τον Πάπα έχει ως θέμα τη φράση «Fwd:
Workbook from all. net and Fred Cohen». Στο κείμενο περιέχει τη φράση «Urgent
info inside. Disregard macro warning» και συνοδεύεται από ένα αρχείο με το
όνομα «PASS. XLS». «Λόγω της χρήσης e-mail αναμένεται πολύ γρήγορη μετάδοσή
του. Μπορείτε να προμηθευτείτε δωρεάν πρόγραμμα εξουδετέρωσης του ιού στις
ιστοσελίδες www. inter.gr», προσθέτει ο ίδιος.

Ιός ονομάζεται ένα πρόγραμμα, που βρίσκεται αποθηκευμένο σε κάποιο
αρχείο-φορέα και έχει την ικανότητα να αντιγράψει τον εαυτό του, μεταφέροντάς
τον σε άλλα αρχεία του ίδιου υπολογιστή. Έτσι, μολύνουν άλλα αρχεία και
έγγραφα, προκαλώντας μικρές ή μεγάλες καταστροφές. Η Μελίσα θυμίζει το
περίφημο «σκουλήκι», έναν ιό που εξαπλώθηκε το 1988 σε 6.000 υπολογιστές του
Ίντερνετ σε χρόνο ρεκόρ. Τότε όμως, το δίκτυο ήταν ακόμα πολύ μικρό. Το 1986,
παρουσιάστηκε ο πρώτος ιός με το όνομα Stoned. Κυκλοφορεί ακόμα και σήμερα και
εμφανίζει στην οθόνη του υπολογιστή το μήνυμα «This PC is stoned». Στο…
πάνθεον των ιών βρίσκεται ο Μικελάντζελο, ένας ιός που χτύπησε στις 6 Μαρτίου
του 1992, όχι όμως σε τόσο μεγάλη έκταση, όση φοβόντουσαν οι ειδικοί. Ο CIH
είναι ο πρώτος ιός που επηρεάζει τα ίδια τα μηχανήματα και όχι τα προγράμματα.