Σκληρή μάχη στο Βερολίνο
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
7 λεπτά
Διήμερο σκληρής διαπραγμάτευσης για την Ατζέντα 2000 ξεκινούν οι 15 ηγέτες της
Ευρωπαϊκής Ένωσης, την προσεχή Τετάρτη στο Βερολίνο, υπό τη σκιά της κρίσης
που προκάλεσε η παραίτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
 |
|
Διαμετρικά αντίθετες είναι οι επιδιώξεις του κ. Σημίτη και του κ. Σρέντερ στη |
Η εξασφάλιση για την Ελλάδα ενός ποσού 22 δισ. ευρώ (περίπου 7 τρισ. δρχ.) από
τα διαρθρωτικά ταμεία, κατά τη Σύνοδο Κορυφής του Βερολίνου την προσεχή
Τετάρτη και Πέμπτη, είναι το «απολύτως ελάχιστο» που αναμένει η κυβέρνηση,
σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, οι οποίες εκφράζουν ελπίδες ότι τελικώς μπορεί να
επιτευχθεί και κάτι καλύτερο..
Ρεαλιστικά, αυτό το «καλύτερο» δεν θα μπορούσε, πάντως, να ξεπεράσει τα 2 δισ.
ευρώ επιπλέον, δηλαδή περίπου 640 δισ. δρχ. Αλλά και αυτό το σενάριο
κατατάσσεται στην κατηγορία των αισιόδοξων, με βάση την εξέλιξη των
διαπραγματεύσεων μέχρι τώρα.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι ο Πρωθυπουργός κ. Κ. Σημίτης έχει μπροστά του ένα
κάθε άλλο παρά εύκολο διήμερο στη γερμανική μελλοντική πρωτεύουσα, όπου θα
συζητηθεί η Ατζέντα 2000. Όπως προέκυψε και από τη συνάντησή του με τον
Γερμανό καγκελάριο κ. Γκ. Σρέντερ στην Αθήνα την περασμένη Τετάρτη, όλα τα
μέτωπα της διαπραγμάτευσης είναι στην πραγματικότητα ανοιχτά και όλες οι χώρες
εμφανίζονται ανυποχώρητες σε θέσεις, συχνά διαμετρικά αντίθετες μεταξύ τους.
Η εικόνα αυτή, βεβαίως, δεν παρουσιάζεται για πρώτη φορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όλες, λίγο ως πολύ, οι μεγάλες διαπραγματεύσεις εμπεριέχουν το στοιχείο της
απειλής μιας κρίσης, αλλά τελικώς καταλήγουν σε «συμβιβασμούς» που
εξασφαλίζουν σε όλους ένα ευπρόσωπο αποτέλεσμα. Βεβαίως, οι παραδόσεις καμιά
φορά διαψεύδονται. Αλλά θα ήταν υπερβολικά απαισιόδοξο να εκτιμήσει κανείς ότι
η γερμανική προεδρία θα μπορούσε να χρεωθεί μια τόσο μεγάλη αποτυχία.
«Δεν θα συμβεί»
«Η αποτυχία της Συνόδου είναι κάτι που κανείς δεν το επιθυμεί και συνεπώς δεν
θα συμβεί», έλεγε πηγή του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, μετά τη συνάντηση
των κ.κ. Σημίτη και Σρέντερ, παρά τις διαφορές απόψεων που διαπιστώθηκαν κατά
τη διάρκειά της. Μάλιστα, η ίδια πηγή υποστήριζε ότι η αποδυναμωμένη
εκπροσώπηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δεν αναμένεται να επηρεάσει το αποτέλεσμα
της Συνόδου, αφού η Επιτροπή είχε ήδη χάσει εδώ και καιρό την πρωτοβουλία των
κινήσεων στη συγκεκριμένη διαπραγμάτευση…
Εν όψει ενός νέου συμβιβασμού, λοιπόν, ο Έλληνας Πρωθυπουργός προσέρχεται την
Τετάρτη στη Σύνοδο Κορυφής έχοντας στο φάκελό του μια σειρά εναλλακτικών
σεναρίων, η εφαρμογή των οποίων θα μπορούσε να εξασφαλίσει τον επιθυμητό για
την Ελλάδα στόχο: την είσπραξη ενός ικανοποιητικού ποσού από τα διαρθρωτικά
ταμεία και τη διατήρηση των πλεονεκτημάτων που εξασφαλίσθηκαν για τον τομέα
της γεωργίας στο Συμβούλιο των Υπουργών Γεωργίας.
Κρίσιμα σημεία
Ως κρίσιμα σημεία της διαπραγμάτευσης της Ατζέντας 2000 για τα διαρθρωτικά
ταμεία θεωρούνται για την Ελλάδα τα εξής:
* Ο συνολικός προϋπολογισμός των διαρθρωτικών ταμείων και του Ταμείου Συνοχής.
Η γερμανική προεδρία έχει προτείνει ένα πλαίσιο, το οποίο κυμαίνεται μεταξύ
190 και 216 δισ. ευρώ για την περίοδο 2000-2006. Σημειώνεται ότι το «πακέτο
Ντελόρ ΙΙ» αντιπροσώπευε 200 δισ. ευρώ σε τιμές 1999, αλλά αφορούσε μόνον 12
κράτη μέλη και όχι 15, που είναι σήμερα. Εννοείται ότι η ίδια η Γερμανία και
οι άλλες βόρειες και ανεπτυγμένες χώρες προτιμούν να κινηθούν στο κατώτατο
όριο, ενώ οι χώρες «συνοχής» ευελπιστούν να πετύχουν την οροφή των 216 δισ.
δρχ. Αν επιβεβαιωθεί η παράδοση των συμβιβασμών στην Ένωση, πιθανολογείται ότι
θα υπάρξει συμφωνία στα 200-205 δισ. ευρώ.
* Τα κριτήρια κατανομής των πόρων των διαρθρωτικών ταμείων μεταξύ των
επωφελουμένων χωρών. Ο κίνδυνος στο σημείο αυτό προέρχεται από την πρόταση της
Γερμανίας, η οποία θέλει να έχει βαρύνουσα σημασία στην κατανομή των πόρων ο
πληθυσμός και όχι το κατά κεφαλήν ΑΕΠ, όπως ισχύει μέχρι σήμερα και όπως
συμφέρει τις φτωχότερες χώρες. Η Ελλάδα και η Πορτογαλία θα ήταν οι μεγάλοι
χαμένοι σε μια τέτοια εξέλιξη, αλλά στο σημείο αυτό εμφανίζονται και οι δύο
ανυποχώρητες. Μάλιστα, εμμέσως έχει διατυπωθεί η προειδοποίηση ότι η Ελλάδα
είναι αποφασισμένη να προβάλει ακόμη και βέτο, αν παραστεί ανάγκη. Οι
υπηρεσίες του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας έχουν υπολογίσει ότι η κατάργηση
του κριτηρίου του ΑΕΠ θα μείωνε αυτομάτως τις εισπράξεις της χώρας από τα
διαρθρωτικά ταμεία και το Ταμείο Συνοχής κατά 20% περίπου…
* Η αναμόρφωση του συστήματος των λεγόμενων ιδίων πόρων, δηλαδή του τρόπου
χρηματοδότησης του κοινοτικού προϋπολογισμού. Στο σκέλος αυτό της
διαπραγμάτευσης επικεντρώνεται σε μεγάλο βαθμό το γερμανικό ενδιαφέρον. Η
Γερμανία θέλει να βρεθεί ένας τρόπος να μειώσει την καθαρή συνεισφορά της στον
κοινοτικό προϋπολογισμό, είτε μέσω της μείωσης των δαπανών του, είτε μέσω της
μείωσης της δικής της συμμετοχής στη χρηματοδότησή του. Η Ελλάδα, φυσικά,
ευνοεί τη δεύτερη λύση, στο βαθμό που η ανακατανομή των βαρών δεν θα οδηγήσει
σε σημαντική δική της επιβάρυνση. Και, πράγματι, οι συζητούμενες σχετικές
προτάσεις δεν θίγουν σοβαρά την Ελλάδα. Θίγουν, όμως, άλλες χώρες, κυρίως τη
Γαλλία και την Ιταλία, οι οποίες δεν είναι βέβαιο ότι θα υποχωρήσουν. Έτσι,
πιθανολογείται ότι και στο θέμα αυτό θα αναζητηθεί μια ενδιάμεση λύση, η οποία
εν μέρει μόνο θα καλύπτει τη Γερμανία και δεν θα άρει τις πιέσεις της για
παράλληλη μείωση των δαπανών του προϋπολογισμού…
Οπωσδήποτε, για τον κ. Σημίτη, αυτό που έχει σημασία είναι ο συνδυασμός των
λύσεων που θα δοθούν στα παραπάνω σημεία να αποδίδει στην Ελλάδα το επιθυμητό
ποσόν. Οι ελληνικές εισπράξεις από το «πακέτο Ντελόρ ΙΙ» ήταν 21,9 δισ. ευρώ,
υπολογιζόμενες σε τιμές 1999 και συνεπώς το επόμενο «πακέτο» όπως κι αν
ονομαστεί δεν θα μπορούσε να είναι φτωχότερο. Πόσο μάλλον που ο Έλληνας
Πρωθυπουργός έχει μπροστά του μια κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση.
Οι όροι χορήγησης
Ας σημειωθεί ότι οι όροι χορήγησης των ποσών που θα μοιραστούν στο Βερολίνο
την προσεχή Τετάρτη και Πέμπτη έχουν ήδη συμφωνηθεί στο πλαίσιο σχετικών
κανονισμών αν και τυπικά θα επικυρωθούν και αυτοί από τους 15 ηγέτες. Οι
όροι αυτοί είναι αρκετά ευνοϊκοί για την Ελλάδα, σε σύγκριση με τις αρχικές
εκδοχές τους, αφού προβλέπουν ότι:
* Η μεταφορά των αχρησιμοποίητων κονδυλίων που έχει δεσμεύσει μια χώρα θα
γίνεται ελεύθερα επί τρία περίπου χρόνια. Μόνο αν στα τρία αυτά χρόνια μια
χώρα αποδειχθεί ανίκανη να απορροφήσει έστω και ένα ευρώ από αυτά που έχει
δεσμεύσει για κάποιο συγκεκριμένο πρόγραμμα θα χάνει το εν λόγω ποσόν.
* Η Επιτροπή θα παρακρατεί ως «αποθεματικό καλής εκτέλεσης» ένα 4% μόνον από
τα συνολικά κονδύλια που δικαιούται κάθε χώρα και όχι 10% που ήταν η αρχική
της πρόθεση. Στο μέσον της περιόδου (περί το 2003) θα αξιολογεί την πρόοδο που
θα έχει επιτελεσθεί σε κάθε επιμέρους πρόγραμμα της εν λόγω χώρας και θα
επιβραβεύει τα προγράμματα με τις καλύτερες επιδόσεις διαθέτοντας υπέρ αυτών
το συγκεκριμένο αποθεματικό…
Η μεταρρύθμιση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής θα τεθεί και αυτή υπό την
έγκριση των 15 ηγετών στο Βερολίνο, αφού αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της
«Ατζέντας 2000».
Παρά τη συμφωνία που επετεύχθη στις 11 Μαρτίου μεταξύ των υπουργών Γεωργίας,
οι 15 ηγέτες επιφυλάσσουν στον εαυτό τους το δικαίωμα να παρέμβουν δραστικά
στο γεωργικό πακέτο, αν αυτό καταστεί αναγκαίο προκειμένου να επιτευχθούν οι
απαραίτητες ισορροπίες για μία συνολική λύση στην «Ατζέντα».
Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, δεν πρέπει να αποκλείεται το ενδεχόμενο ακόμη και
επαναφοράς εκ μέρους της γερμανικής προεδρίας της πρότασης για μερική
επανεθνικοποίηση των γεωργικών δαπανών, η οποία απερρίφθη κατηγορηματικά από
τους υπουργούς Γεωργίας. Η πρόταση αυτή έχει υπολογιστεί ότι θα επέφερε ένα
κόστος της τάξης των 150-200 δισ. δρχ. ετησίως για την Ελλάδα. Βεβαίως,
πιθανολογείται ότι η επαναφορά της θα έχει απλώς διαπραγματευτική σκοπιμότητα,
προκειμένου να ασκηθούν πιέσεις στις θιγόμενες χώρες να υποχωρήσουν σε άλλα μέτωπα.
Μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος που διαγράφεται να μην συμφωνήσουν οι 15 ηγέτες
στο συνολικό ύψος του γεωργικού προϋπολογισμού, το οποίο διαμορφώθηκε από τους
υπουργούς Γεωργίας στα 41,6 δισ. ευρώ ετησίως, από 40,5 δισ. ευρώ που ήταν η
αρχική πρόταση της Επιτροπής. Με το ποσό αυτό των 41,6 δισ. ευρώ, η Ελλάδα
υπολογίζει ότι θα έχει πρόσθετο δημοσιονομικό όφελος 150 εκατ. ευρώ ετησίως
(52,8 δισ. δρχ.). Επιπλέον, η Ελλάδα εξασφάλισε στο Συμβούλιο Γεωργίας μία
σειρά άλλων ευνοϊκών για τα συμφέροντά της ρυθμίσεων, όπως αύξηση των
ποσοστώσεων γάλακτος κατά 70.000 τόνους, αύξηση κατά 50% των δικαιωμάτων
φύτευσης νέων αμπελώνων και εξαίρεση των μεσογειακών προϊόντων από το γενικό
πλαίσιο της μεταρρύθμισης.
Με τα δεδομένα αυτά, ο κ. Σημίτης αναμένεται να υποστηρίξει στο Βερολίνο την
έγκριση του πακέτου, στο οποίο συμφώνησαν οι υπουργοί Γεωργίας ως έχει.
Google news
