Αυστηρός προς την Άγκυρα

«Σύνεση και ψυχραιμία» συνέστησε χθες ο Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας
προς την Άγκυρα. Ο κ. Στεφανόπουλος, ο οποίος επισκέπτεται επισήμως το
Ουζμπεκιστάν, στην Κεντρική Ασία, αναγκάσθηκε να προβεί σε συστάσεις, ύστερα
από την ανοιχτή πρόκληση που δέχθηκε στην Τασκένδη, παρουσία πολλών διεθνών
τηλεοπτικών σταθμών.

ΤΑΣΚΕΝΔΗ

Διπλωματικός συντάκτης του τουρκικού πρακτορείου ειδήσεων «Ανατολή», με
πρόφαση ότι θα υπέβαλλε ερώτηση στην κοινή συνέντευξη Τύπου των Προέδρων
Ελλάδας και Ουζμπεκιστάν, κατηγόρησε την Αθήνα ότι «υποστηρίζει ανοιχτά τον
διεθνούς κλίμακας τρομοκράτη Οτζαλάν». Αναρωτήθηκε «τι συμφέρον αποκομίζει από
αυτό η Ελλάδα». Και ισχυρίσθηκε ότι «η Αθήνα παρέχει τον εξοπλισμό στο ΡΚΚ,
ενισχύοντας την τρομοκρατία και όχι τη δημοκρατία, που είναι η παράδοσή της».

Θερμή υποδοχή. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Στεφανόπουλος επιθεωρεί στην Τασκένδη το τιμητικό απόσπασμα, συνοδευόμενος από τον πρόεδρο του Ουζμπεκιστάν Ισλάμ Καρίμοφ

Η τοποθέτηση αυτή του Τούρκου δημοσιογράφου Σουμπρί Σελβί προκάλεσε την άμεση
αντίδραση του κ. Στεφανόπουλου, ο οποίος έκανε λόγο για «ασύστολα ψεύδη» και
«συκοφαντίες». «Ουδέποτε η Ελλάδα ενίσχυσε οικονομικά, πολιτικά ή στρατιωτικά
τον κ. Οτζαλάν και το ΡΚΚ», τόνισε ο κ. Στεφανόπουλος. Εντύπωση προκάλεσε ότι
χθες το βράδυ σε έκθεση ζωγραφικής των Ελλήνων πολιτικών προσφύγων έφθασε ο
Τούρκος πρέσβης, ο οποίος ζήτησε να αναγγελθεί, τονίζοντας ότι είναι τιμή του
να παραστεί.

Πηγή της Προεδρίας της Δημοκρατίας σημείωνε χθες ότι ο Τούρκος πρέσβης έκανε
αυτή την κίνηση για να μετριάσει τις εντυπώσεις που είχαν δημιουργηθεί το
πρωί. Ο κ. Στεφανόπουλος, ο οποίος συνοδεύεται στο ταξίδι του αυτό από τον
υφυπουργό Εξωτερικών κ. Γρ. Νιώτη, αντέδρασε έντονα για τον επιπρόσθετο λόγο
ότι η Τουρκία θέλει να παίξει αποφασιστικό ρόλο ­ και με επενδύσεις ­ στο
Ουζμπεκιστάν, αλλά και στις άλλες χώρες που δημιουργήθηκαν στην Κεντρική Ασία
από τη διάλυση της ΕΣΣΔ. Σύμφωνα λοιπόν με τις εκτιμήσεις της Προεδρίας, αλλά
και του συνοδεύοντος τον Πρόεδρο κ. Νιώτη, η Άγκυρα θέλησε να προκαλέσει άλλο
ένα πρόβλημα στην Αθήνα και μάλιστα σε επίσημη επίσκεψη, όπως είχε ξανακάνει
πέρυσι στο Στρασβούργο, στην τότε ομιλία του κ. Στεφανόπουλου στο Συμβούλιο
της Ευρώπης.

Είναι ενδεικτικό του κλίματος που πήγε να δημιουργήσει ο Τούρκος
δημοσιογράφος, ότι ο κ. Στεφανόπουλος αναγκάσθηκε να μιλήσει ακόμη και για το
στρατόπεδο του Λαυρίου για να τονίσει ότι «υπό τον έλεγχο του Ερυθρού Σταυρού
παρέχεται ανθρωπιστική βοήθεια σε πολιτικούς πρόσφυγες, από μια χώρα
δημοκρατική σαν την Ελλάδα, που σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα».

Ο κ. Στεφανόπουλος, έχοντας πάντα πλάι του στη συνέντευξη Τύπου τον Ουζμπέκο
πρόεδρο κ. Καρίμοφ, επισήμανε ότι η Ελλάδα δεν έκανε τίποτα παραπάνω από τις
άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Και πρόσθεσε ότι η Ελλάδα δεν αρνήθηκε πολιτικό άσυλο
στον κ. Οτζαλάν, από έλλειψη ευαισθησίας, «αλλά λόγω των δυσχερειών στις
ελληνοτουρκικές σχέσεις».

«Ο κ. Οτζαλάν», πρόσθεσε, «εισήλθε παράνομα στην Ελλάδα, χωρίς τη συγκατάθεσή
της και η χώρα μας προσπάθησε να του βρει μια θέση εκτός αυτής».

Ο Έλληνας πρόεδρος, απευθυνόμενος στην Άγκυρα, τόνισε ότι δεν θα πετύχει το
θέμα Οτζαλάν να το καταστήσει ελληνοτουρκικό πρόβλημα και ζήτησε να είναι συνετότερη.

Αργότερα, ο Πρόεδρος συζήτησε με τους συμβούλους του για τη νέα τουρκική
πρόκληση, και μιλώντας στους εκπροσώπους των Ελλήνων πολιτικών προσφύγων
τόνισε ότι δεν αρκεί η Ελλάδα να είναι ειλικρινής, συνετή και ψύχραιμη.

«Η Ελλάδα πρέπει να προετοιμάζεται», είπε. Δήλωσε ότι δεν πιστεύει να έρθει
μια τέτοια μέρα, αλλά σημείωσε πως «είναι μια μέρα που δεν μπορείς να αποκλείσεις».

Ο κ. Στεφανόπουλος και ο κ. Νιώτης, ο οποίος υπέγραψε συμφωνίες συνεργασίας με
το Ουζμπεκιστάν, θα επισκεφθούν σήμερα 2 ακόμα πόλεις του μακρινού
Ουζμπεκιστάν, την Μπουχάρα και τη Σαμαρκάνδη και αναμένεται να επιστρέψουν
στην Αθήνα τα μεσάνυχτα.

«Έχεις δίκιο, κύριε Ηλία. Η Ελλάδα σάς οφείλει πολλά». Η φράση αυτή βγήκε
αβίαστα από το στόμα του Έλληνα Προέδρου Κωστή Στεφανόπουλου, στην πιο
συγκινητική εκδήλωση που έχει ζήσει από το ’95, όταν ανέλαβε καθήκοντα στην Προεδρία.

Ο κύριος Ηλίας Γαλάνης είναι ένας από τους πολλούς ήρωες του ελληνοϊταλικού
πολέμου και της Εθνικής Αντίστασης, που βρέθηκε κι αυτός ­ όπως χιλιάδες άλλοι
­ ως πολιτικός πρόσφυγας στην Τασκένδη το 1949. Χθες, μαζί με τους συντρόφους
του, ο ογδοντάχρονος αγωνιστής είχε τη μοναδική ευκαιρία της ζωής του να
συνομιλήσει με τον πρώτο Έλληνα Πρόεδρο που επισκέπτεται την Τασκένδη.

Στο αμφιθέατρο της επίσημης προεδρικής κατοικίας στο Ντούρμεν, έξω από την
Τασκένδη, που ήταν γεμάτο από ασπρομάλληδες παλιούς αντάρτες αλλά και από τα
παιδιά τους, πήρε το μικρόφωνο και είπε: «Εξοχώτατε κύριε Πρόεδρε, βλέπετε τα
άσπρα μαλλιά των συντρόφων μου; Πολεμήσαμε 3 κατακτητές. Και θέλουμε να
πεθάνουμε στην πατρίδα μας. Δεν δικαιούμαστε εμείς σύνταξη, όπως αυτή που
πήραν ταγματασφαλίτες; Αν δεν λυθεί αυτό, θα ταφούμε στη μακρινή Τασκένδη»!

Ο κύριος Ηλίας βούρκωσε, ο Έλληνας Πρόεδρος δάκρυσε και ο ηλικιωμένος πρόεδρος
των Ελλήνων Πολιτικών Προσφύγων Χρήστος Δοροκεβίνης έδειξε να στενοχωριέται
μην τύχει και ενοχληθεί ο κ. Στεφανόπουλος. Εκείνος, αντιθέτως, έδωσε θάρρος
στον κ. Ηλία. Απευθύνθηκε αμέσως στον παριστάμενο υφυπουργό Απόδημου
Ελληνισμού Γρηγόρη Νιώτη και τον παρακάλεσε να μεταφέρει στην κυβέρνηση την
αγωνία των παλαιμάχων της Τασκένδης. «Κάναμε λάθη από παντού», είπε ο κ.
Στεφανόπουλος και παραδέχτηκε ότι ορισμένα από τα σοβαρά προβλήματα των
Ελλήνων πολιτικών προσφύγων δεν λύθηκαν. Η συζήτηση «άναψε» για τα καλά. Όλοι
έλεγαν κάτι από την ιστορία τους. Γιατροί, δάσκαλοι, μαθητές, συνταξιούχοι
των… 20 δολαρίων ρωτούσαν και οι κ.κ. Στεφανόπουλος και Νιώτης απαντούσαν.
Και στο τέλος ήρθε η έκπληξη. Ένας τεράστιος πίνακας με τον Κωστή Στεφανόπουλο
ζωγραφισμένο μπροστά σε δωρικούς κίονες εμφανίστηκε στη σκηνή. Ήταν το δώρο
στον Έλληνα Πρόεδρο, που τους τίμησε για πρώτη φορά πενήντα χρόνια μετά τη
συμφορά του Εμφυλίου. Όλοι όρθιοι χειροκροτούσαν. Το ίδιο έκανε και ο
Πρόεδρος. Και όταν αργότερα ο κ. Νιώτης επισκέφθηκε τη Λέσχη των Πολιτικών
Προσφύγων, οι γέροντες της Εθνικής Αντίστασης του είπαν: «Μας δώσατε μια
μεγάλη χαρά, έστω στο τέλος της ζωής μας»!