Ο Βαν Φλητ διοικούσε τον Ελληνικό Στρατό!

Αν οι συγκρούσεις μεταξύ των Αντιστασιακών Οργανώσεων την περίοδο της
Κατοχής γνωρίζουν κάποια όρια και οι πρωταγωνιστές σε στιγμές ψυχραιμίας και
νηφαλιότητας αναγνωρίζουν ότι «ζήτημα “νικητών” και “ηττημένων” δεν υφίσταται
και οι οργανώσεις θα συζητήσουν και θα ενοποιήσουν απολύτως τις δυνάμεις τους
ως απολύτως ίσοι, αδελφικά για το συμφέρον της Πατρίδος μόνον», στον Εμφύλιο
που επηκολούθησε «η εξόντωση του αντιπάλου καθίσταται αυτοσκοπός».

Η διαδρομή στους 16 τόμους των «Αρχείων του Εμφυλίου Πολέμου», με την απόσταση
μισού αιώνα και την ελλιπή παρουσία στις σελίδες των Αρχείων της «άλλης
πλευράς του λόφου», του Δημοκρατικού Στρατού, αναδύει την «ανθρωποφαγία», είτε
με την επωνυμία του «Συμμοριτισμού», είτε μ’ αυτή του «Μοναρχοφασισμού». Θύμα
ο λαός… Η «πολυτέλεια» αυτού του ολιγάριθμου έθνους να θυσιάζει ακόμη μία γενιά…

Παράλληλα η «εθνικοφροσύνη» από ιδιότητα καθίσταται… επάγγελμα. Και οι
«κυνηγοί Κεφαλών» η κυριαρχούσα τάξη!

Το 1948, τα αλλεπάλληλα σχέδια του κυβερνητικού στρατού αποβαίνουν ατελέσφορα
και ο αμερικανικός παράγοντας με τον στρατηγό, Βαν Φλητ, που διακανονίζει τις
τύχες αυτής της χώρας, αξιώνει από την ελληνική στρατηγική ηγεσία η «μάχη του
Γράμμου πρέπει να νικηθή (!) το τρέχον θέρος». «Αι απώλειαι δεν ήσαν
υπερβολικαί καί η κυβέρνηση καί ο λαός τής Ελλάδος πρέπει νά είναι έτοιμοι νά
δεχθούν πολλαπλασίας τών σημερινών απωλειών πρός επίτευξη επιτυχιών εντός τού έτους».

Ο Βαν Φλητ, σε υπόμνημά του, προς τον Αρχηγό του ΓΕΣ, Δ. Γιατζή και μετά από
αίτηση του τελευταίου για παροχή οπλισμού από τις ΗΠΑ, εκφράζει σκεπτικισμό.
«Αυτό τό θέρος (1948) η μάχη τού Γράμμου θά απωλεσθεί αντί νά κερδηθεί», και
«συμβουλεύει» την αντικτάσταση στρατηγών, την προαγωγή άλλων, ασκεί κριτική
στην τακτική «αντιμετώπισης τού Συμμοριτισμού» και παράλληλα «υποδεικνύει» και
τον τύπο του οπλισμού που πρέπει να χρησιμοποιηθεί.

Στο ίδιο υπόμνημα ζητεί να εφαρμοσθεί λογοκρισία στον Αθηναϊκό Τύπο:

* «Μέ απασχολεί η περιττή δημοσιότης εις τόν Αθηναϊκόν Τύπον εν σχέσει μέ τάς
ανάγκας τού Ελληνικού Στρατού είς πρόσσθετα όπλα ίνα συνεχισθούν οι
επιχειρήσεις τού Γράμμου…».

Γράφει ο Βαν Φλητ, στον Α/ΓΕΣ στις 26 Ιουλίου 1948:

«Εγώ εδήλωσα ότι η μάχη του Γράμμου πρέπει να νικηθή το τρέχον θέρος υπό του
παρόντως στρατού και αεροπορίας και διά των υπαρχόντων σήμερον όπλων και μέσων
και των προσεχώς διαθεσίμων. Ετόνισα ότι αι απώλειαι δεν ήσαν υπερβολικαί και
ότι η Κυβέρνησις και ο Λαός της Ελλάδος πρέπει να είναι έτοιμοι να δεχθούν
παλλαπλασίας των σημερινών απωλειών προς επίτευξιν επιτυχιών εντός του έτους.

Μετά προσοχής διεξήλθομεν όλα τα θέματα υπό το πρίσμα της διαθεσιμότητος,
χρόνου παραδώσεως, κόστους και πρακτικής αξίας. Αι κάτωθι παρατηρήσεις,
υποστηριζόμεναι υπό την έμπειρον συμβουλήν της Αμερικανικής Στρατιωτικής
Αποστολής, της Β.Σ.Α. και του ΓΕΣ είναι η καλυτέρα δυνατή απάντησις ήτις
δύναται να δοθή σήμερον εις το Α.Σ.Ε. Αμύνης.

* Βομβαρδιστικά

Ο μόνος τύπος βομβαρδιστικών θεωρουμένων χρησίμων διά την Ελλάδα είναι τα
καθέτου εφορμήσεως, ενίοτε καλούμενα ελαφρά ή μέσα βομβαρδιστικά, ή επιθετικά.
Κατόπιν της συμβουλής αμφοτέρων των Αποστολών επέτυχον κατά τους τελευταίους
μήνας να εξασφαλίσω τον τύπον αυτόν των επιθετικών βομβαρδιστικών ως βελτίωσιν
των Σπίτφαϊρ ήδη εν χρήσει. Το πλέον κατάλληλον διά την εν Ελλάδι χρήσιν είναι
το αμερικανικόν Ρ-47, καλούμενον ΘΑΝΤΕΡΜΠΟΛ.

Ίνα καταστή δυνατή η χρησιμοποίησίς των εντός του 1948 πρέπει να εξασφαλισθή
ένα ελάχιστον όριον 30 από τα εν Γερμανία αποθέματα ή τας Η.Π. προς παράδωσιν
εν Ελλάδι την 1 Σεπ/βρίου. Συντήρησις θα παρασχεθή υπό της αμερικανικής
αεροπορίας τόσον εις ανταλλακτικά όσον και διά της προσωρινής εγκαταστάσεως
αμερικανικής Ομάδος Συντηρήσεως διά την εκπαίδευσιν των Ελλήνων μηχανικών εις
την συντήρησιν του αεροσκάφους και του οπλισμού του. Οι Έλληνες πιλότοι
Σπίτφαϊρ μπορούν να εκπαιδευθούν εις τον χειρισμόν του ΘΑΝΤΕΡΜΠΟΛ εντός ολίγων ημερών.

* Ειδικαί εμπρηστικαί βόμβαι

Βαν Φλητ. «Ο ελληνικός λαός πρέπει να είναι έτοιμος να δεχθεί πολλαπλασίας των σημερινών απωλειών…». Στη φωτογραφία ενώ επιθεωρεί ελληνικό στρατιωτικό τμήμα

Δεν υπάρχουν σχεδόν στόχοι διά εμπρηστικάς βόμβας εις τα βουνά της Ελλάδος.
Πολυβολεία χρησιμοποιούμενα υπό των υπό κομμουνιστικήν ηγεσίαν ανταρτών είναι
κατασκευασμένα διά λίθων και κορμών δένδρων κεκαλυμένων με χώματα. Είναι
μικροί και μεμονωμένοι στόχοι. NAPALM (μίγμα βενζίνης και θρυματισμένου
ελαστικού) ριπτόμενον ευστόχως επ’ αυτών ασφαλώς θα καύσουν την ξυλείαν και θα
καταστρέψουν τον εχθρόν εντός. Πειράματα με μέτρια αποτελέσματα εγένοντο.
Σπίτφαϊρ χρησιμοποιούντα ΝΑΡΟΝ. Μελετάται η συνεχής χρησιμοποίησις διά
βελτιωμένων μεθόδων…

* Φλογοβόλα

Ταύτα είναι μικράς ή ουδεμιάς αξίας διά την Ελλάδα. Εχρησιμοποιήθησαν
αποτελεσματικώς εναντίον Ιαπώνων εντός σπηλαίων και εναντίον των Γερμανών
εντός οχυρών τσιμεντένιων με χαλύβδινα παράθυρα και πόρτες. Δεν είναι χρήσιμα
δι’ ανοικτούς χώρους διότι ο οιοσδήποτε πλησιάση τόσον κοντά διά να
χρησιμοποιήση την φλόγα μπορεί να χρησιμοποιήση αποτελεσματικώτερα το
τυφέκιον, την ξιφολόγχη και τας χειροβομβίδας.

* Τεθωρακισμένα οχήματα

Ταύτα απεδείχθησαν πολύ αποτελεσματικά διά την ασφάλειαν των φαλάγγων,
προστασίαν χωρίων, και εις μερικάς περιπτώσεις δι’ υποστήριξιν δι’ αμέσου
βολής της πρώτης γραμμής. Το πρόγραμμα της ΣΟΗΠΕ και ΒΣΑ είναι η διατήρησις
του σημερινού αριθμού των διά της διαθέσεως χρημάτων δι’ αγοράν ανταλλακτικών
και αναγκών συντηρήσεως. Η πρόσθετος παροχή τεθωρακισμένων οχημάτων είναι
δαπανηρά και αδύνατος λόγω άλλων αναγκών…

* Αέρια

Τα αέρια είναι εκτός νόμου ως πολεμικόν όπλον. Η χρησιμοποίησίς των εν Ελλάδι
θα προσκαλούσε την φρίκην του πολιτισμένου κόσμου. Οι υπό κομμουνιστικήν
ηγεσίαν αντάρται και οι υποστηρικταί των θα εδράττοντο της ευκαιρίας ίνα
χρησιμοποιήσουν την προπαγάνδα των εν σχέσει με την χρήσιν των. Δακρυγόνα τα
οποία εχρησιμοποιήθησαν ενίοτε υπό της αστυνομίας κατά ταραχών έχουν μικράν ή
καμμίαν αξίαν εις τον πόλεμον…

* Άλλα μέσα ή όπλα

Πλήρης επισκόπισις των αναγκών του Ελληνικού Στρατού εγένετο και θα συνεχισθή
να γίνονται. Όλαι αι προτάσεις εξετάσθησαν προσεκτικά ως προς την
πρακτικότητα, διαθεσιμότητα και χρηματικήν αξίαν τούτων. Παρεδόθησαν εις την
Ελλάδα κατά την διάρκειαν της ανοίξεως και του θέρους 1948 NAPALM, Μπαζούκας,
χειμερινός ιματισμός, ημίονοι διά τα τάγματα, αλεξίπτωτα διά ρίψεις εφοδίων
και πολλαί άλλαι βελτιώσεις, καθώς επίσης και μεγάλην αύξησιν όπλων και
οχημάτων παντός τύπου…

Με απασχολεί πολύ η περιττή δημοσιότης εις τον Αθηναϊκόν τύπον εν σχέσει με
τας ανάγκας του Ελληνικού Στρατού εις πρόσθετα αυτά όπλα ίνα συνεχισθούν αι
επιχειρήσεις του Γράμμου. Η δημοσιότης αυτή ηλάττωσε το μαχητικόν του στρατού
και εάν ο Τύπος εξακολουθεί να ζητά τα πρόσθετα όπλα, τα αναφερόμενα ανωτέρω,
πιστεύω ότι αυτό το θέρος η μάχη του Γράμμου θα απωλεσθή αντί να κερδηθή.

Η βραδύτης της μάχης του Γράμμου οφείλεται πρωτίστως εις την ανεγγύητον
έλεγχον του Διοικητού του Β’ Σώματος Στρατού επί των Μεραρχιών και υφισταμένων
μονάδων. Ώρισε λεπτομερώς περιορισμένους αντικειμενικούς σκοπούς και την
τακτικήν των υφισταμένων μονάδων, συχνάκις και των ταγμάτων. Τεθέντες
περιορισμοί των Μεραρχιών απέτρεψαν την εκμετάλλευσιν εις πολλάς περιπτώσεις.
Αι διαταγαί του είναι μάλλον αμυντικής φύσεως παρά επιθετικής. Επανειλημένως
απέτυχεν εις το να διορθώση την στάσιν αυτήν παρά τας συχνάς οδηγίας του ΓΕΣ.
Έχει αρκετά τμήματα, όπλα και υλικόν διά να επιτύχη μίαν εξαιρετικήν νίκην.
Πρέπει να γίνη το παρόν θέρος, με τα σήμερον υπάρχοντα μέσα. Δεν δυνάμεθα να
δεχόμεθα επί μακρόν μετρίαν επίδειξιν. Ως μερικήν θεραπείαν το ΓΕΣ τη εγκρίσει
των Αμερ. και Βρετ. Αποστολών έθεσεν από της 20 Ιουλίου την περιοχήν Δυτικώς
της κορυφογραμμής Πίνδου, περιλαμβανομένων των VIII, ΙΧ και στοιχείον της Χ
Μεραρχιών υπό το Δ’ Σώμα Στρατού με έδραν τα Ιωάννινα. Πάντως η πλήρης
αντικατάστασις του Διοικητού του Β’ ΣΣ ενδύκνειται και δέον να συντελεσθή άνευ αργοπορίας.

Ι. Α Βαν-Φλητ Αντιστράτηγος Συνημμένα Υπόμνημα υποβληθέν εις το Συμ.
Εθν. Αμύνης».

Μάρκος. «Είναι καιρός να παύση να χύνεται στην Ελλάδα το αίμα…»

Τα μέσα του 1948 στασιμότητα παρατηρείται στην Εμφύλια σύγκρουση. Οι
κυβερνητικές Δυνάμεις παρά τα αλλεπάλληλα επιχειρησιακά σχέδια, αδυνατούν να
δώσουν το αποφασιστικό χτύπημα στο Δημοκρατικό Στρατό. Ο τελευταίος παρά την
παγίωση των θέσεών του στον ορεινό όγκο του Γράμμου και τις επιχειρήσεις
αντιπερισπασμού στη Ρούμελη, την Ήπειρο και την Πελοπόννησο, βρίσκεται σε
αδυναμία να αναπληρώσει τις απώλειες σε άνδρες, ενώ ο εφοδιασμός από τις
γειτονικές «σοσιαλιστικές χώρες», κυρίως την Γιουγκοσλαβία και Αλβανία και
Βουλγαρία ­ κυρίως ως υγειονομικών σταθμών ­ δεν βλέπει «λύση του προβλήματος
με τα όπλα».

Ο επικεφαλής του Δημοκρατικού Στρατού και της Κυβέρνησης, που είχαν σχηματίσει
οι αντάρτες, προβάλλει «χείρα συμφιλίωσης» και διατυπώνει σειρά προτάσεων για
την ειρήνευση του τόπου.

Μελετητές του Εμφυλίου ­ και όχι Αριστεράς απόκλισης ­ θεωρούν τις προτάσεις
του Μάρκου, σημαντική ευκαιρία για τη λήξη του Εμφυλίου. Αλλά η χειρονομία του
Μάρκου απορρίπτεται ως «προπαγάνδα τών Κομμουνιστών». Και ο αδελφοσκοτωμός συνεχίζεται:

Οι προτάσεις Μάρκου…

«Η προσωρινή Δημοκρατική Κυβέρνηση Ελλάδας είναι έτοιμη να υποστηρίξη
οποιαδήποτε πρωτοβουλία από οποιαδήποτε πλευρά και να προέρχεται που θα
μπορούσε να βοηθήση στο να βρη η Ελλάδα τον εαυτό της και την ησυχία της, με
μια μόνη προϋπόθεση ότι θα εξασφαλίση ανεπιφύλακτα τη Δημ. Ζωή του Λαού, ότι
θα κατοχυρωθεί από οποιαδήποτε ξενική ανάμιξη η εθνική αυτοτέλεια και
ανεξαρτησία του λαού της Ελλάδας, ο οποίος μόνος και λεύτερος θα αποφασίση για
τις τύχες του. Προς την κατεύθυνσιν αυτήν η Π.Δ.Κ. είναι πάντα έτοιμη να κάνη
κάθε υποχώρηση που επιτρέπει το λαϊκο και εθνικό συμφέρον. Είναι καιρός να
παύση να χύνεται στην Ελλάδα το αίμα που αυτό το θέλουν οι ξένοι
ιμπεριαλιστές και οι ντόπιοι πλουτοκράτες. Είναι καιρός να
σταματήσουν οι δολοφονίες και οι σφαγές που διαπράττει ο
μοναρχοφασισμός. Το Λαϊκοδημοκρατικό κίνημα στη χώρα δεν απέβλεψε ούτε και
σήμερα αποβλέπει σε βία και αποκλειστική επικράτηση.

Είναι πάντα έτοιμο να ζητήση κάθε προσπάθεια εις όφελος του λαού και της
Πατρίδας. Ο Δημ. Στρ. της Ελλάδας κρατά πάντα στα χέρια του το όπλο με απόλυτη
πίστη στο δίκαιο ως και πεποίθηση στις δυνάμεις του που πηγάζουν από το Λαό,
και η φροντίδα που εκδηλώνουμε πιο πάνω για να ησυχάση η Ελλάδα δείχνει την
πατριωτική μας προσήλωση στη δύναμή μας. Θα βγουν γελασμένοι οι προδότες
της Αθήνας, αν αυτό το πάρουν σαν αδυναμία μας. Όπως απέτυχαν
στη Ρούμελη έτσι θα σπάσουν τα μούτρα τους και παντού αλλού όπου
αποπειραθούν να κτυπήσουν. Ο Δ.Σ.Ε. είναι φέτος πολλαπλάσια δυνατός από πέρσυ
και ικανός να προχωρήση ακλόνητα στο έργο του της απελευθέρωσης της Ελλάδας.
Φροντίζουμε να σταματήση το αίμα που χύνεται στην Ελλάδα γιατί είναι το αίμα
του λαού, δικό μας αίμα.

Αν όμως ο Μοναρχοφασισμός και την τελευταία στιγμήν δεν δείξει ότι σταματά το
αιματοκύλισμα της Χώρας έχουμε όλη τη δύναμη να επιβάλουμε ενάντια σ’ αυτόν
και τους αμερικανοάγγλους πάτρωνές του το συμφέρον του λαού».

Εμφύλιος: Ερείπια, καταστροφές…

Στην υπ’ αριθ. Φ. 8611/6/Α2/1 απόρρητη εγκύκλιο του ΓΕΣ προβάλλεται η
επιχειρηματολογία για την απόρριψη των «προτάσεων Ειρήνης» του Μάρκου.

Διαβάζουμε στην εγκύκλιο του ΓΕΣ:

«(…) Επειδή η προπαγάνδα των κομμουνιστών, κατά τας συγκεντρωθείσας
πληροφορίας, επιδιώκει να εμφανίση την δήλωσιν ταύτην “σαν πατριωτική
χειρονομία της προσωρινής Δημ. Κυβέρνησης η οποία επιδιώκει να βοηθήση την
Ελλάδα να βρη την ησυχία και να σταματήση η αιματοχυσία” και ότι “η ανακοίνωση
του Μάρκου είναι τίμια και υπηγορεύθη από το βαθύ πατριωτικό αίσθημα της
Κυβέρνησης και του Δημ. Στρατού για να βγη η Χώρα από το αδιέξοδο, στο οποίο
την ωδήγησαν οι Έλληνες μοναρχοφασίστες με τους Αμερικανούς αφεντάδες τους”
κ.λπ., παρέχομεν τα κάτωθι στοιχεία προς αντίκρουσίν της.

Κατ’ αρχήν το γεγονός μόνον ότι οι καλοπροαίρετοι πεμπτοφαλαγγίται και όλα τα
κομματικά μέλη του ΚΚΕ τα οποία ασκούν κατ’ επάγγελμα την προπαγάνδαν,
επιμένουν εις το να εμφανίζουν την ανακοίνωσιν ως ανωτέρω την περιεγράψαμεν,
είναι ενδεικτικό ότι η αλήθεια δέον ν’ αναζητηθή αλλαχού.

(α) Η δήλωσις αύτη διετάχθη υπό της Κομινφόρμ και αποτελεί την συνέχειαν και
προέκτασιν της “επιθέσεως ειρήνης” της Ρωσίας. Όπως επίσης διετάχθη υπ’ αυτής
και η τελευταία δήλωσις της Βουλγαρικής Κυβερνήσεως δι’ αποκατάστασιν ομαλών
διπλωματικών σχέσεων μετά της Ελλάδος. Όλαι όμως αι πληροφορίαι συμπίπτουν εις
το ότι ουδεμία πίστις πρέπει να δίδεται εις την ειλικρίνειαν της επιθέσεως ταύτης.

(β) Οι συμμορίται διέρχονται κρίσιν και μάλιστα κρίσιν δεινήν. Κατά τους
τελευταίους μήνες εδέχθησαν κτυπήματα συγκλονιστικά.

(ι) Το κτύπημα της Ρούμελης.

(ιι) Τα κτυπήματα εις την Βόρειον Ελλάδα.

(ιιι) Η εξάρθωσις των “μετόπισθεν” εις τας Αθήνας ένθα τελευταίως υπέστησαν
σημαντικώτατον κλονισμόν.

(ιυ) Η Μακρόνησος, η οποία τόσον μεγάλην πολιτικήν ζημίαν επέφερεν εις τους συμμορίτας.

(υ) Είναι φυσικόν επομένως να προσπαθήσουν να αποτρέψουν την επιδείνωσιν της
καταστάσεώς των διά παντός τρόπου. Ο Μάρκος, ο Ζαχαριάδης και η Πολιτική
ηγεσία του ΚΚΕ ρίπτοντες το σύνθημα της συνδιαλλαγής διά της δηλώσεως ταύτης
ελπίζουν ότι είναι δυνατόν, παραλλήλως με την εξυπηρέτησιν των Ρωσικών σχεδίων
να δημιουργήσουν εις τον Λαόν και εις τον Στρατόν σύγχυσιν, σκέψεις,
αμφιβολίας, δισταγμούς, προστριβάς κ.λπ. τα οποία θα επέδρων επί των σχεδίων
του Γεν. Επ. Στρατού και της μαχητικότητος των ανδρών (…)».