ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η αντεπίθεση των ηττημένων

Η ένωση Ρωσίας και Λευκορωσίας υπεγράφη στις 25 Δεκεμβρίου με στόχο την
προσεχή συγχώνευση των δύο κρατών: η αντεπίθεση των ηττημένων του Ψυχρού Πολέμου;

Αλεξάντρ Λουκασένκο. Φιλοδοξία του, να εγκατασταθεί μια μέρα στο Κρεμλίνο

ΟΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ για την ένωση αυτή δεν συμπίπτουν. Κάποιοι πιστεύουν ότι ήταν
απλώς μια πολιτική φάρσα. Άλλοι εκτιμούν ότι μπορεί να σημαίνει την αρχή μιας
γεωγραφικής ανακατάταξης στην Ανατολική Ευρώπη, στα σύνορα της Πολωνίας. Και η
αντιπολίτευση στον πρόεδρο της Λευκορωσίας Αλεξάντρ Λουκασένκο διακρίνει στην
ένωση αυτή την υφέρπουσα προσάρτηση μιας γειτονικής χώρας από τη Ρωσία, που
επαναλαμβάνει τις επεκτατικές βλέψεις της, όπως στη σοβιετική εποχή.

Σε πρώτο στάδιο, η συμφωνία προβλέπει προσέγγιση στην οικονομική, την
εξωτερική και την αμυντική πολιτική. Το 2000, εξήγησε ο πρώτος αντιπρόεδρος
της ρωσικής κυβέρνησης Βαντίμ Γκούστοφ, θα υπάρξουν κοινό νόμισμα και κοινός
προϋπολογισμός ­ ένα «σλαβικό ευρώ». Αλλά οι εξηγήσεις που δόθηκαν επισήμως
ήταν πολύ λειψές. Η επεξεργασία του κειμένου της συμφωνίας έγινε με άκρα
μυστικότητα και η σημασία που τα δύο μέρη θέλουν να της δώσουν δεν είναι
καθόλου σαφής. Για τον Λουκασένκο, η ένωση με τη Ρωσία συνιστά αντεπίθεση των
ηττημένων του Ψυχρού Πολέμου: «Η ρωσική πυρηνική ομπρέλα θα είναι η ομπρέλα
μας, η Ρωσία μάς εγγυήθηκε πυρηνική ασφάλεια!» τόνισε. Αλλά το ζητούμενο της
ένωσης δεν είναι μόνο γεωστρατηγικό. Όπως σημειώνει η «Λε Μοντ», μέσω αυτής
επιδιώκεται επίσης η συγκάλυψη των σοβαρών εσωτερικών προβλημάτων του Μπόρις
και του Αλεξάντρ. Οι οικονομίες των δύο χωρών παραπαίουν. Στη Λευκορωσία, δύο
από τις έξι περιφέρειές της έχουν εισαγάγει δελτίο στα τρόφιμα και οι
ελλείψεις στα είδη διατροφής πρώτης ανάγκης είναι ο κανόνας. Μολονότι η
υποβόσκουσα ιδέα, ότι η ένωση δύο φτωχών χωρών θα δημιουργήσει ένα ανθηρό
σύνολο, μοιάζει περίεργη, ενδέχεται να προσφέρει διεξόδους στην καριέρα των
αρχηγών των δύο κρατών. Η λευκορωσική αντιπολίτευση είναι από καιρό πεπεισμένη
ότι η πραγματική φιλοδοξία του Λουκασένκο ­ εξελέγη τον Ιούλιο του 1994 για
πενταετή θητεία και η εντολή του παρατάθηκε το 1996 με ένα δημοψήφισμα που η
Δύση δεν αναγνωρίζει ­ δεν είναι τίποτε λιγότερο από το να εγκατασταθεί κάποια
μέρα στο Κρεμλίνο. «Ονειρεύεται να είναι ο βασικός υποψήφιος στις ρωσικές
προεδρικές εκλογές του 2000. Το 1998, 37 κυβερνήτες ρωσικών περιφερειών
επισκέφθηκαν τη Λευκορωσία και ο Πατριάρχης Αλέξιος Β’ ήρθε δύο φορές ­ αυτά
είναι ενδείξεις των προετοιμασιών που κάνει ο Λουκασένκο», λέει ο Σεργκέι
Πόπκο, αντιπρόεδρος του αντιπολιτευόμενου Λαϊκού Μετώπου της Λευκορωσίας.

Όποιοι κι αν είναι πάντως οι απώτεροι στόχοι των ηγετών, το γεγονός είναι ότι
η ιδέα της ένωσης της Ρωσίας με τη Λευκορωσία είναι δημοφιλής: σύμφωνα με
σφυγμομέτρηση, τέσσερις στους πέντε Ρώσοι την υποστηρίζουν και μόνο το 14%
αντιτίθεται σ’ αυτήν.

Ο Μιχάλης Μητσός λείπει σε άδεια.