ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Αλιείς και Ευρώπη

Σε κινητοποιήσεις και αποκλεισμούς λιμανιών προέβησαν οι αλιείς της Βορείου
Ελλάδος σύμφωνα με το δελτίο ειδήσεων. Το αίτημά τους ήταν η μη εφαρμογή των
μέτρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης που προβλέπουν μια οικολογικότερη διαχείριση των
αλιευτικών αποθεμάτων.

ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ βέβαια η πρώτη φορά που μια συντεχνία επαγγελματιών αντιδρά δυναμικά
στις κοινοτικές αποφάσεις, οι οποίες σημειωτέον έχουν ληφθεί και με τη
συμμετοχή της χώρας μας στα συμβούλια υπουργών και πρωθυπουργών (με άλλα λόγια
τις αποφάσεις αυτές τις έχουμε υπογράψει και αποτελούν συμβατική υποχρέωση).
Όπως δεν είναι και η πρώτη φορά που οι αντιδράσεις αυτές έρχονται αφού έχουν
ικανοποιηθεί όλα τα αιτήματα περί αναβολών και παρατάσεων, οι οποίες
υποτίθεται πως είχαν παραχωρηθεί προς την ελληνική πλευρά για να προλάβει να
προσαρμοστεί στις ταχύτητες ενός τρένου το οποίο γενικώς δεν προλαβαίνουμε.

Τα μέτρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε ό,τι αφορά τις μηχανότρατες ­ έναν κατ’
εξοχήν στόχο ­ προβλέπουν οριοθέτηση των αλιευτικών πεδίων στα τρία μίλια από
την ακτή και αύξηση του «ματιού» των διχτυών στα 40 χιλιοστά του μέτρου.
Ανάλογες ρυθμίσεις προβλέπονται για τα γρι-γρι, τις τράτες και τα στατικά
δίχτυα, ενώ με προηγούμενο νόμο έχουν ανασταλεί οι χορηγήσεις αδειών
επαγγελματικού χαρακτήρα για όλα τα είδη σκαφών, επιτρέπεται μόνο η επισκευή
τους και η αντικατάσταση των φθαρμένων μηχανών, χωρίς όμως αύξηση της δυναμικότητας.

Σύμφωνα με τη σχετική εγκύκλιο του υπουργείου Γεωργίας που κυκλοφόρησε τον
Ιανουάριο του 1995 (ημερομηνία που υποτίθεται πως άρχιζε η περίοδος εφαρμογής
των νέων κανονισμών), τα μέτρα αυτά κρίνονται απαραίτητα «προκειμένου να
υπάρξει ορθολογική ανάπτυξη της αλιείας και ισόρροπη συνύπαρξη των αλιευτικών
εργαλείων, αφού η ανεξέλεγκτη και χωρίς περιορισμούς δράση τους θα οδηγούσε σε
περαιτέρω εξασθένηση των ιχθυοαποθεμάτων τών τόσο ευαίσθητων ελληνικών
θαλασσών και της Μεσογείου γενικότερα». Με άλλα λόγια ο επίσημος φορέας του
κράτους αναγνωρίζει την ανάγκη περιορισμού και εξορθολογισμού της αλιείας για
λόγους που επιβάλλει όχι μόνο η ευαισθησία για το θαλάσσιο περιβάλλον αλλά και
η κοινή λογική: Αν συνεχίσουμε με τους ίδιους ρυθμούς, τότε υπονομεύουμε και
το μέλλον των ελληνικών θαλασσών και την ίδια τη βιωσιμότητα του κλάδου. Ήδη,
η αλιεία ροκανίζει το ίδιο της το κεφάλαιο αντί να αντλεί από ένα πλεόνασμα
που θα ήταν απολήψιμο αν το οικοσύστημα είχε τα περιθώρια της ανανέωσης και
αναπαραγωγής του.

Αυτά βέβαια τα ξέρουν πολύ καλά οι εξεγερμένοι της Μηχανιώνας, της Καβάλας και
της Αλεξανδρούπολης. Κάνουν όμως πως δεν καταλαβαίνουν και δηλώνουν προς την
υπόλοιπη κοινωνία ­ από την οποία ζητούν συμπαράσταση ­ πως δεν τους
ενδιαφέρουν ούτε οι διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας μας ούτε οι διαπιστώσεις
του υπουργείου ούτε οι στατιστικές των ασχολουμένων με την αλιευτική
δραστηριότητα. Θέλουν το όποιο (βραχυπρόθεσμο) κέρδος με οποιοδήποτε τίμημα.
Θέλουν να συνεχιστεί η ληστρική εκμετάλλευση των θαλασσών, έστω κι αν αυτό
σημαίνει πως δεν θα υπάρχει αύριο γι’ αυτούς και πολύ περισσότερο για τα
παιδιά τους.

Οι μηχανότρατες αποτελούν βέβαια μικρό μέρος του αλιευτικού στόλου: μερικές
εκατοντάδες σκάφη σε ένα σύνολο δεκαοκτώ και πλέον χιλιάδων, αν μείνουμε μόνο
στην επαγγελματική παραγωγή. Όμως αποτελούν το βαρύ πυροβολικό του κλάδου,
αφού συλλέγουν περισσότερο από το 50% των αλιεύσιμων ειδών. Αξίζει ακόμη να
αναφέρουμε ότι αντίστοιχη ποσότητα ψαριών με αυτά που αλιεύονται,
απορρίπτονται ως άχρηστο παραπροϊόν ­ νεκρά πλέον ­ στη θάλασσα.

Φυσικά τα ψάρια αυτά χάνονται και για το οικοσύστημα και για την αγορά.
Βρισκόμαστε λοιπόν στην περιοχή της σπάταλης βιομηχανικής αλιείας (με
συγκομιδή τουλάχιστον 100.000 τόνων ετησίως) και όχι στην περιοχή της μικρής
παραδοσιακής αλιείας, όπου βέβαια απασχολείται και η συντριπτική πλειοψηφία
των επαγγελματιών (παράκτιοι αλιείς). Πρόκειται για μία σύγκρουση κορυφής, για
έναν πόλεμο συμφερόντων του οποίου το περιτύλιγμα δεν θα πρέπει να μας
παραπλανά. Ούτε βέβαια οι εθνικιστικές κορόνες των εκπροσώπων τους ότι
εγκαταλείπουμε το Αιγαίο στους… Τούρκους.