Που μπορούν να κρυφτούν τα…. ξένα μάτια κι αυτιά

ΕΝΑΝ… κατάσκοπο στο σαλόνι σας έχει τη δυνατότητα να φέρει η αμφίδρομη
ψηφιακή τηλεόραση. Ένα «ηλεκτρονικό μάτι», τοποθετημένο μέσα στον
αποκωδικοποιητή, μπορεί να καταγράφει τις κινήσεις του τηλεθεατή, ποια κανάλια
επιλέγει, τι προτιμά να παρακολουθεί και τι όχι.

Όπως εξηγεί ο κ. Αναστάσιος Κούρτης, ερευνητής στο Εθνικό Κέντρο Ερευνών των
Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος», ο οποίος ασχολείται με προγράμματα ανάπτυξης
της ψηφιακής τηλεόρασης, «στην αμφίδρομη ψηφιακή, ο συνδρομητής συνδέεται μέσω
ενός μόντεμ με το κέντρο εκπομπής. Απ’ όπου κι αν έρχεται το σήμα, είτε
έρχεται από δορυφόρο είτε από ένα βουνό (στην επίγεια ψηφιακή τηλεόραση), όταν
ο τηλεθεατής ζητεί κάτι, το ζητεί μέσω μόντεμ. Η κλήση του αυτή δεν είναι
κρυπτογραφημένη. Αν κάποιος παρακολουθεί τη γραμμή του, μπορεί να δει και να
καταγράψει τι ακριβώς ζητεί από το κέντρο εκπομπής». Για να γίνει αυτό
απαιτείται ειδικός εξοπλισμός και ειδικό πρόγραμμα σε υπολογιστή, το οποίο θα
«διαβάσει» τις επιλογές του τηλεθεατή και στη συνέχεια θα τις «μεταφράσει».
Την ίδια στιγμή, δυνατότητα παρακολούθησης των επιλογών του τηλεθεατή της
αμφίδρομης ψηφιακής τηλεόρασης μπορεί να έχει και το ίδιο το κέντρο εκπομπής.

«Και σε αυτή την περίπτωση, ο εξοπλισμός που χρειάζεται είναι ιδιαίτερα
ακριβός», επισημαίνει ο κ. Κούρτης. Το αν η ψηφιακή τηλεόραση θα αξιοποιήσει ή
όχι τη δυνατότητα αυτή (ως επί το πλείστον για διαφημιστικούς σκοπούς)
εξαρτάται από τη νομοθεσία που θα θεσπίσει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Σε ολόκληρη την
Ευρώπη πάντως η συζήτηση συνεχίζεται και οι επιφυλάξεις γύρω από το θέμα αυτό
είναι μεγάλες.

Κινητά

Το απαγορευτικό κόστος γλιτώνει ­ προς το παρόν ­ τα κινητά από την παρακολούθηση

Τις συνδιαλέξεις των κινητών τηλεφώνων θέλουν να παρακολουθούν οι Ευρωπαίοι,
μιμούμενοι τους Αμερικανούς. Η τεχνολογία που απαιτείται υπάρχει, αλλά το
κόστος είναι, προς το παρόν, απαγορευτικό.

Ε. mail

Ο όγκος των μηνυμάτων του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που διακινούνται
καθημερινά, καθιστά την παρακολούθησή τους πολύ δύσκολη.

Οι Αμερικανοί τα αναλύουν, αναζητώντας λέξεις-κλειδιά, που μπορεί να τους
οδηγήσουν στην εύρεση πολύτιμων πληροφοριών ή επικίνδυνων τρομοκρατών.

Φαξ

Η υποκλοπή των φαξ είναι ευκολότερη από τις υπόλοιπες μορφές επικοινωνίας,
καθώς μπορεί να γίνει με τη μέθοδο της παρακολούθησης των τηλεφωνικών
συνδιαλέξεων. Οι Αμερικανοί καταγράφουν καθημερινά χιλιάδες φαξ που
διαβιβάζονται σε ολόκληρο τον πλανήτη.

Οι δορυφόροι είναι το κύριο μέσο κατασκοπείας που σκοπεύει να χρησιμοποιήσει η
Ευρωπαϊκή Κοινότητα για την παρακολούθηση των συνδιαλέξεων.

ΣΤΟ κατασκοπευτικό δίκτυο που έχουν σχεδιάσει οι Αμερικανοί, τα μηνύματα του
ηλεκτρονικού ταχυδρομείου παρακολουθούνται στενά σε καθημερινή βάση. Επειδή οι
περισσότεροι ευρωπαϊκοί φορείς του Ίντερνετ χρησιμοποιούν για τη διακίνηση των
δεδομένων τηλεφωνικές γραμμές που ανήκουν σε αμερικανικές τηλεπικοινωνιακές
επιχειρήσεις (MCI, ΑΤ&Τ), η παρακολούθηση των e-mail είναι εύκολη υπόθεση
για τους Αμερικανούς, σε αντίθεση με τους Ευρωπαίους.

Βέβαια, ακόμα και για τους Αμερικανούς, το κύριο πρόβλημα είναι ο τεράστιος
όγκος τους ­ στο Ίντερνετ διακινούνται περισσότερα από ένα τρισεκατομμύριο
e-mail τον χρόνο. Για αυτό χρησιμοποιούν ειδικά προγράμματα που αναζητούν
λέξεις -κλειδιά.

Στην Ελλάδα, όμως, η παρακολούθηση των μηνυμάτων του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου
είναι πολύ δυσκολότερη υπόθεση. Και αυτό γιατί, όπως εξηγεί ο κ. Γιώργος
Επιτήδειος, σύμβουλος επιχειρήσεων για θέματα Ίντερνετ, οι γραμμές που
συνδέουν τους ελληνικούς φορείς με την Ευρώπη και τις ΗΠΑ είναι αμερικανικών
εταιρειών. Για να υποκλαπούν, λοιπόν, e-mail πρέπει να υπάρχει η συγκατάθεση
των Αμερικανών. Όσο για τα μηνύματα που διακινούνται εντός Ελλάδας, όλα
περνούν μέσα από τον κεντρικό κόμβο της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και
Τεχνολογίας, που συνδέει τους ελληνικούς φορείς Ίντερνετ (Athens Internet
Exchange). Για αυτό θα πρέπει να υπάρχει η συγκατάθεση της ΓΓΕΤ και των
φορέων. Ο όγκος των μηνυμάτων που διακινούνται στα «εγχώρια καλώδια», καθώς
και από την Ελλάδα προς το εξωτερικό, ξεπερνούν τα 100.000 την ημέρα.

Στην περίπτωση των δορυφορικών e-mail η παρακολούθηση μπορεί να γίνει μέσω των
δορυφόρων. Τέτοιου είδους μηνύματα στην Ελλάδα, προς το παρόν,
χρησιμοποιούνται σε πολύ μικρό βαθμό, ενώ στην Αμερική είναι συνηθισμένα.

Πάντως, σε γενικές γραμμές, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, «Οι Ευρωπαίοι
βρίσκονται σε μειονεκτική θέση απέναντι στους Αμερικανούς, καθώς το 90% των
τηλεπικοινωνιακών δορυφόρων και των γραμμών που μεταφέρουν δεδομένα, είναι
αμερικανικής ιδιοκτησίας».

Τα μηνύματα του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου παρακολουθούνται στενά σε καθημερινή βάση

ΟΙ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΙ έχουν στήσει εδώ και πολλά χρόνια ένα υπερσύγχρονο ηλεκτρονικό
κατασκοπευτικό δίκτυο, που παρακολουθεί και καταγράφει συνδιαλέξεις κινητών
τηλεφώνων, επικοινωνίες μέσω φαξ και μηνύματα του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου,
που διακινούνται μέσω του Ίντερνετ και δορυφόρων. Ονομάζεται Δίκτυο Κλιμακωτής
Διάταξης (Echelon Network), εδρεύει στη Βόρεια Αγγλία και ανήκει στην Εθνική
Υπηρεσία Ασφαλείας (NSA) των Αμερικανών. Συνεργάζονται μαζί τους η Βρετανία, ο
Καναδάς, η Νέα Ζηλανδία και η Αυστραλία. Δορυφόροι και εξοπλισμός τελευταίας
τεχνολογίας, με απαγορευτικό κόστος για άλλες χώρες, υποκλέπτουν τεράστιες
ποσότητες δεδομένων κάθε ημέρα, τα οποία μεταφέρουν στο κέντρο επιχειρήσεων
στο Μέριλαντ των ΗΠΑ. Εκεί, ειδικά λογισμικά προγράμματα τεχνητής νοημοσύνης
αναζητούν λέξεις-κλειδιά στα μηνύματα και τις συνδιαλέξεις, σε πολλές γλώσσες.
Το δίκτυο αναλύει αυτόματα όλα τα μηνύματα για προειδοποιητικές ενδείξεις, που
μπορεί να ορίσουν πιθανούς στόχους των υπηρεσιών κατασκοπείας. Ο
κατασκοπευτικός σταθμός λειτουργεί από τη δεκαετία του ’50, την εποχή του
Ψυχρού Πολέμου. Σημερινός του στόχος είναι κυρίως η εμπορική κατασκοπεία και η
υποκλοπή στρατιωτικών, διπλωματικών και οικονομικών πληροφοριών από όλο το
βόρειο ημισφαίριο.