Αλλάζουν οι όροι

Στο «τραπέζι» μπαίνει τώρα και η επιδότηση επιτοκίου στα στεγαστικά δάνεια
πρώτης κατοικίας, η οποία κυμαίνεται από 2 μέχρι 6,75 ποσοστιαίες μονάδες στο
συνολικό ύψος του κανονικού επιτοκίου.

ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ, επανεξετάζονται συνολικά όλα τα κριτήρια για τη χορήγηση
επιδοτούμενων στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας, με στόχο να γίνουν πιο
αυστηρά και μαζί με την επιδότηση να προσαρμοσθούν στις νέες συνθήκες των
κανονικών επιτοκίων που εκτιμάται ότι θα υποχωρήσουν από τους πρώτους μήνες
του 1999 σε χαμηλά επίπεδα.

Στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας εξετάζουν τώρα ποιο θα είναι το μέλλον των
επιδοτούμενων στεγαστικών δανείων και του μηχανισμού χορηγησής τους, καθώς
ύστερα από την απορρόφηση της Κτηματικής Τράπεζας από την Εθνική, η τελευταία
αποκτά προβάδισμα σε σχέση με τις άλλες τράπεζες στον νευραλγικό τομέα της
στεγαστικής πίστης, με συνέπεια να παραβιάζεται ο ελεύθερος ανταγωνισμός.

Υπενθυμίζεται ότι μόνο η Κτηματικη Τράπεζα μαζί με την Aspis Bank είχαν μέχρι
σήμερα το αποκλειστικό προνόμιο να χορηγούν επιδοτούμενα στεγαστικά δάνεια για
πρώτη κατοικία ως εξειδικευμένες τράπεζες. Το προνόμιο αυτό μεταφέρεται τώρα
και στην Εθνική μετά τη συγχώνευση με την Κτηματική. Το αίτημα για επέκταση
του θεσμού έχει τεθεί από όλες τις άλλες τράπεζες ιδιαίτερα τις ιδιωτικές, που
εκτιμούν ότι η εκχώρηση του προνομίου αυτού στην Εθνική στρεβλώνει τον
ανταγωνισμό στον τομέα της στεγαστικής πίστης που είναι από τους πιο κρίσιμους
και αναπτυσσόμενους στον τραπεζικό χώρο.

ΨΑΛΙΔΙ

Σύμφωνα με πληφορορίες, οι λύσεις που προτείνονται είναι δύο: η κατάργηση της
επιδότησης, η οποία προς το παρόν τουλάχιστον δεν φαίνεται να προκρίνεται,
καθώς θα ερχόταν σε αντίθεση με την κοινωνική πολιτική της κυβέρνησης και θα
προκαλούσε έντονες αντιδράσεις, ή η επέκταση του δικαιώματος χορήγησης
επιδοτούμενων στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας σε όλες τις τράπεζες,
ιδιωτικές και κρατικές, ώστε να προστατευθεί ο ανταγωνισμός. Αν, όπως όλα
δείχνουν, προκριθεί το δεύτερο σενάριο, θεωρείται πολύ πιθανόν ότι θα
συνδυασθεί με περιορισμό του ύψους της επιδότησης και συνολικά την
αυστηροποίηση όλων των άλλων κριτηρίων, με βάση τα οποία θα δίνονται στα
νοικοκυριά επιδοτούμενα στεγαστικά δάνεια πρώτης κατοικίας.

Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας, σε σεναργασία με τις τράπεζες, έχει συστήσει
ειδική επιτροπή που μελετά το θέμα και αναμένεται να παραδώσει το πόρισμά της
στο αμέσως επόμενο διάστημα. Με βάση το πόρισμα ο υπουργός Εθνικης Οικονομίας
κ. Γ. Παπαντωνίου θα λάβει την οριστική απόφαση για το νέο καθεστώς που θα
ισχύσει στα δάνεια πρώτης κατοικίας.

Η λύση να ψαλιδισθεί η επιδότηση εκτιμάται ότι συμβαδίζει με τις εξελίξεις στο
μέτωπο των επιτοκίων, τα οποία προβλέπεται να μειωθούν σημαντικά το πρώτο
εξάμηνο του 1999. Αναφέρεται ως παράδειγμα, ότι αν τα επιτόκια στα στεγαστικά
δάνεια πρώτης κατοικίας πέσουν στο διάστημα αυτό στο 12% ή στο 11% από 15,25%%
σήμερα (το κυμαινόμενο), τότε η σημερινή επιδότηση που φθάνει μέχρι και 6,75
μονάδες θα ρίχνει το επιτόκιο που θα καταβάλλει ο δανειολήπτης σε πολύ χαμηλά
επίπεδα, κοντά στο 5,25% ή στο 4,25%. Έτσι, όπως υποστηρίζεται, με τη
γενικότερη πτώση των επιτοκίων, δημιουργούνται προϋποθέσεις για να περιορισθεί
και το ύψος της επιδότησης σε συνδυασμό με τη θέσπιση πιο αυστηρών κριτηρίων
στο νέο σύστημα επιδοτούμενων δανείων που θα εφαρμοσθεί.

ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ

Στο σημερινό καθεστώς επιδοτούμενων στεγαστικών δανείων ισχύουν τα εξής:

* Χορηγούνται δύο κατηγορίες στεγαστικών επιδοτούμενων δανείων πρώτης
κατοικίας. Αυτά που έχουν σταθερό και αυτά που έχουν κυμαινόμενο επιτόκιο. Σ’
αυτά με το σταθερό επιτόκιο το οποίο σήμερα είναι 11,25% η επιδότηση αρχίζει
από 2 μονάδες για τον άγαμο και φθάνει μέχρι τις 4,75 ποσοστιαίες μονάδες για
τον έγγαμο με 4 παιδιά και άνω. Στα κυμαινόμενου επιτοκίου, το επιτόκιο είναι
15,25% και η επιδότηση αρχίζει από 2,75 μονάδες για τον άγαμο μέχρι 6,75
ποσοστιαίες μονάδες για τον έγγαμο με 4 παιδιά και άνω.

* Δικαίωμα να πάρουν επιδοτούμενο στεγαστικό δάνειο έχουν όσοι δεν έχουν
ιδιόκτητη (ή επικαρπία) πρώτη κατοικία ή ακόμη και όσοι είναι ιδιοκτήτες
κατοικίας η οποία όμως δεν καλύπτει τις στεγαστικές τους ανάγκες. Οι
στεγαστικές ανάγκες με βάση τον νόμο αντιστοιχούν σε 35 τ.μ. για τον άγαμο, σε
70 τ.μ. για τον έγγαμο στα οποία προστίθενται 15 τ.μ. για κάθε παιδί.

* Το στεγαστικό δάνειο χορηγείται για αγορά, ανέγερση, αποπεράτωση ή επέκταση
(ανεπαρκούς) πρώτης κατοικίας. Η αντικειμενική αξία της κατοικίας που θα
αγορασθεί ή θα κτισθεί με το δάνειο δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 21.000.000
δρχ. για άγαμο και έγγαμο χωρίς παιδιά, τα 29.000.000 δρχ. για έγγαμο με ένα ή
δύο παιδιά, και τα 34.000.000 δρχ. για έγγαμο με τρία παιδιά και άνω. Στις
περιοχές που δεν εφαρμόζεται ο αντικειμενικός προσδιορισμός της αξίας των
ακινήτων, η εμπορική αξία δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 28.000.000 δρχ. στην
πρώτη περίπτωση, τα 33.000.000 δρχ. στη δεύτερη και τα 38.000.000 δρχ. στην τρίτη.

* Το συνολικό ετήσιο εισόδημα που δηλώνει ο δανειολήπτης στην Εφορία δεν
πρέπει να είναι μεγαλύτερο από 4.400.000 αν είναι άγαμος, από 7.700.000 για
έγγαμο χωρίς παιδιά, από 9.300.000 δρχ. για έγγαμο με ένα παιδί, τα 10.700.000
για έγγαμο με δύο παιδιά, τα 12.000.000 δρχ. για έγγαμο με τρία παιδιά και τα
12.800.000 δρχ. για έγγαμο με τέσσερα παιδιά.

* Το ύψος του δανείου που δικαιούται ο κάθε δανειολήπτης καθορίζεται με βάση
το ύψος του εισοδήματός του, την αντικειμενική αξία του ακινήτου καθώς και την
εμπορική αξία του ενυπόθηκου ακινήτου. Για παράδειγμα δίνεται δάνειο ύψους
μέχρι το 75% της εμπορικής αξίας του ενυπόθηκου ακινήτου.

* Η ετήσια τοκοχρεολυτική δόση του δανείου δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50% του
ετήσιου δηλωθέντος εισοδήματος για εισοδήματα μέχρι 4 εκατ. δρχ. και το 30%
για το τμήμα του εισοδήματος από 4 εκατ. δρχ. μέχρι 11,5 εκατ. δρχ.

* Η διάρκεια χορήγησης των επιδοτούμενων στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας
είναι από 6 μέχρι 20 χρόνια. Η επιδότηση όμως δίνεται μόνο για τη μισή
διάρκεια του δανείου και κατ’ ανώτατο όριο μέχρι 8 έτη..