Νέα εποχή με τον Σρέντερ για τη Γερμανία

Η νίκη του Σρέντερ δεν προκάλεσε μόνο στο εξωτερικό, όπως δείχνει ο
σημερινός ευρωπαϊκός Τύπος, εντύπωση θριάμβου, αλλά και κατάπληξη των ίδιων
των Γερμανών, όταν είδαν χθες τη δημοσιοποίηση από τα ΜΜΕ της επίσημης
επιμέρους ανάλυσης των εκλογών.

ΑΠΟ ΑΥΤΗΝ προκύπτει ριζική μετακίνηση ευρέων στρωμάτων, από όλες τις
κοινωνικές τάξεις του εκλογικού σώματος, από τους συντηρητικούς
Χριστιανοδημοκράτες προς την προοδευτική σοσιαλδημοκρατία. Ένα εκατομμύριο
εξακόσιες χιλιάδες από το CDU του Χέλμουτ Κολ ψήφισαν Σρέντερ. Εξάλλου, η
μεγάλη συμμετοχή στις εκλογές, που έφτασε το 82% των εγγεγραμμένων, προσέφερε
500.000 ψήφους επιπλέον, προερχόμενες από νέες ηλικίες κατεξοχήν, στον νέο
καγκελάριο. Υπολογίστηκε ότι 640.000 οπαδοί του Κολ απέσχον της ψηφοφορίας,
ενώ στα κρατίδια της Ανατολικής Γερμανίας 275.000 εκλογείς των
Χριστιανοδημοκρατών ψήφισαν το Κομμουνιστικό Κόμμα (PDS). Οι
Χριστιανοδημοκράτες, για πρώτη φορά από το 1949 που ιδρύθηκε η ομοσπονδία,
συρρικνώθηκαν προχθές στο 35,2% των ψήφων. Αν δεν ήταν μάλιστα συνδεδεμένη
μαζί τους η Χριστιανοκοινωνική Ένωση της Βαυαρίας, που και εκεί ακόμα, στην
πιο συντηρητική περιοχή της χώρας, 3,5% των εκλογέων του κόμματος, οι οποίοι
μόλις πριν από δύο εβδομάδες, στις τοπικές εκλογές, την είχαν ψηφίσει, και
τώρα επέλεξαν Σρέντερ, η ήττα θα ήταν συντριπτική. Σήμερα ο αρχηγός της
Χριστιανοκοινωνικής Ένωσης της Βαυαρίας, Τέο Βάιγκελ, υπουργός των Οικονομικών
στην κυβέρνηση του Κολ, υπέβαλε την παραίτησή του ως συνέπεια του
αποτελέσματος των εκλογών.

ΟΙ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ

Τα μεγαλύτερα ποσοστά απωλειών: 10,5% έχασαν οι Χριστιανοδημοκράτες σε
περιφέρειες όπου υπάρχει μεγάλη ανεργία. Στις πόλεις έχασαν 6,6%, ενώ στις
καθ’ αυτό ακροπόλεις τους, 9,5%. Από αυτά τα ποσοστά, το 5,6% περιήλθε στους
Σοσιαλδημοκράτες. Ιδιαίτερα, τους εγκατέλειψαν οπαδοί στις μεσαίες και τρίτες
ηλικίες: 9% πολίτες ηλικίας ανάμεσα στα 45 και τα 59 χρόνια και 6% στους άνω
των 60 χρόνων. Αλλά χαρακτηριστικά, η ανάλυση παρουσιάζει ότι στην πάγια λαϊκή
τους βάση ­ τις ηλικιωμένες γυναίκες ­ έχασαν περισσότερο από 20%. Από την
άλλη πλευρά, για πρώτη φορά, απέτυχαν σε κατευθείαν εκλογή στην περιφέρειά
τους όχι μόνο ο καγκελάριος Χέλμουτ Κολ και η πρόεδρος της Βουλής Ρίτα
Ζίσμουθ, αλλά και δύο υπουργοί, που όλοι όμως θα είναι μέλη του νέου
Κοινοβουλίου, με βάση τις λίστες που διαθέτει το κάθε κόμμα.

Μία νέα εποχή αρχίζει για τη Γερμανία, σε μια εξαιρετικά ευαίσθητη και κρίσιμη
περίοδο για την Ευρώπη. Για δεύτερη φορά μετά τον πόλεμο, συμπίπτει να
επιδεικνύουν οι Γερμανοί πολιτική ωριμότητα με την ετυμηγορία τους. Η πρώτη
ήταν στις εκλογές του 1969, έπειτα ακριβώς από τον Μάη του ’68 και το ξεσήκωμα
των νέων στο Παρίσι και το Βερολίνο. Τότε εξέλεξαν με 45% των ψήφων για
καγκελάριο τον Σοσιαλδημοκράτη Βίλλυ Μπραντ, που έφερε με την «οστ πολιτίκ»
του την ύφεση στην Ευρώπη. Η δεύτερη προχθές, με την εκλογή του Γκέρχαρντ
Σρέντερ. Σε αντίθεση με το ό,τι συνέβαινε στην εποχή της Δημοκρατίας της
Βαϊμάρης (1919-1933), όταν η ανεργία και οι απεργίες οδηγούσαν σε ακροδεξιές
καταστάσεις και τελικά στον Χίτλερ, οι μεταπολεμικοί Γερμανοί στην κρίση
στρέφονται προς την προοδευτική Αριστερά.

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

Πρωταρχικό μέλημά του, υπογράμμισε ο Σρέντερ, είναι η με σύστημα και σειρά
μέτρων καταπολέμηση της ανεργίας και της υποαπασχόλησης, σε συνεργασία με τις
χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ιδιαίτερα υπογράμμισε, αναφερόμενος στην
εξωτερική πολιτική, τη συνέχιση της στενότατης συνεργασίας με τη Γαλλία,
τονίζοντας ότι θα επισκεφθεί σύντομα το Παρίσι, όπου έχει προσκληθεί. Θερμό
τηλεγράφημα έλαβε από τον Τόνι Μπλερ, τον Ιταλό πρωθυπουργό Πρόντι και
τηλεφώνημα από τον πρόεδρο Κλίντον.

«Όμως», πρόσθεσε ο νέος καγκελάριος, «η δοκιμασμένη φιλία μας με τη Γαλλία δεν
θα εμποδίσει καθόλου τη συμβολή της κυβέρνησής μου για να μετουσιωθεί σε πράξη
αυτό που η Αγγλία ήδη σήμερα επιδιώκει: περισσότερη από ό,τι μέχρι τώρα
προσέγγιση προς την Ευρώπη. Σε περίπτωση Νατοϊκής επιχείρησης στο
Κοσσυφοπέδιο», συνέχισε, «αν τελικά αποφασιστεί, η κυβέρνησή μας θα συσκεφθεί
με τους εταίρους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά σε κάθε περίπτωση στρατιωτικής
επέμβασης, η υλοποίηση θα πρέπει να πραγματοποιείται μόνο ύστερα από σχετική
απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ». Ο Σρέντερ ανέφερε ότι η περίπτωση
ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση προϋποθέτει εφαρμογή εκ μέρους της
των όρων που ορίζει το Καταστατικό της Κοινότητας.

ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ

Ο νέος καγκελάριος ανακοίνωσε ότι από την ερχόμενη Παρασκευή θα αρχίσουν
διαπραγματεύσεις ανάμεσα στα μέλη του προεδρείου του κόμματός του και 12
εκπροσώπους του κόμματος των Πρασίνων. Η κυβέρνηση συνασπισμού που θα
σχηματίσουν μετά τη σύναψη κοινού προγράμματος για την προσεχή τετραετία, θα
στηρίζεται στη νέα Βουλή σε ευρύτατη πλειοψηφία εδρών.

Έτσι καθορίστηκε ότι το κόμμα του Χέλμουτ Κολ θα ασκήσει την αξιωματική
αντιπολίτευση με άλλο πρόεδρο, ενώ και οι Φιλελεύθεροι που συγκέντρωσαν 6,2%
των ψήφων και 44 έδρες και οι Νεοκομμουνιστές με 5,1% και 35 έδρες θα είναι τα
άλλα αντιπολιτευόμενα κόμματα. Το 14ο Μπούντεσταγκ θα συνέλθει σε ένα μήνα,
όπως ορίζει το Σύνταγμα, οπότε θα ορκιστεί ο νέος καγκελάριος και θα
παρουσιάσει την κυβέρνησή του στη Βουλή.

Τόσο ο Σρέντερ όσο και ο Λαφοντέν εξήραν την αξιοπρέπεια με την οποία απεδέχθη
την ήττα του ο καγκελάριος Κολ, που όχι μόνο την αναγνώρισε, αλλά και ευχήθηκε
στο διάδοχό του κάθε επιτυχία. Και ο ίδιος ο απερχόμενος καγκελάριος στις
δηλώσεις του χθες προς τον Τύπο μίλησε με ευπρέπεια για τον Γκέρχαρντ Σρέντερ.
Ευοίωνο σημάδι για το επίπεδο της σημερινής γερμανικής πολιτικής ζωής.

Τη βεβαιότητα ότι δεν θα μεταβληθεί η γερμανική εξωτερική πολιτική και
ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τα ελληνοτουρκικά εκφράζει ο καθηγητής της Νομικής στο
Πανεπιστήμιο της Φρανκφούρτης Σπύρος Σημίτης.

Ο αδελφός του Πρωθυπουργού, μιλώντας στα «ΝΕΑ», εμφανίζεται αισιόδοξος για την
πορεία που θα ακολουθήσει στα εξωτερικά θέματα ο νέος καγκελάριος Γκέρχαρντ
Σρέντερ.

Και η αισιοδοξία του αυτή απορρέει από το γεγονός ότι ­ κατά την εκτίμησή του
­ η θέση του υπουργού των Εξωτερικών είναι πολύ πιθανόν να ανατεθεί σ’ έναν
από τους ηγέτες του κόμματος των Πρασίνων, το οποίο θα συμμετέχει στην
κυβέρνηση συνασπισμού. «Συζητείται πολύ έντονα το όνομα του Γιόζεφ Φίσερ,
γνωστού και ως “Γιόσκα”, που είναι ο αρχηγός της Κοινοβουλευτικής Ομάδας των
Πρασίνων.

Πρόκειται για ένα άτομο το οποίο δεν συνδέεται με οικονομικά και επιχειρησιακά
συμφέροντα. Αντίθετα, διαθέτει ανοιχτό μυαλό, έχει βαθιά πολιτική σκέψη και
είναι θετικός και ανοιχτός σε κάθε συζήτηση», διευκρινίζει.

Πάντως, σύμφωνα με τον Σπ. Σημίτη, μετά τη νίκη των Σοσιαλδημοκρατών στη
Γερμανία αλλάζει το τοπίο στην Ευρώπη. Και σημειώνει ότι σήμερα δημιουργούνται
νέα δεδομένα καθώς από τη Σουηδία έως την Ελλάδα έχουν εκλεγεί προοδευτικές,
κεντροαριστερές κυβερνήσεις. Ο ίδιος πιστεύει ότι ιδιαίτερα η γερμανική πλευρά
θα επιδιώξει μια κοινή κοινωνική ευρωπαϊκή πολιτική «με επίκεντρο τον άνθρωπο
που θα αντικαταστήσει τη λογική της οικονομίας και της αγοράς».

Το κύριο βάρος της νέας κυβέρνησης θα πέσει σε θέματα αμιγώς εσωτερικά. Κατά
την άποψη του Σπ. Σημίτη, τα σημαντικότερα προβλήματα που θα αντιμετωπιστούν
σε πρώτη φάση είναι η καταπολέμηση της ανεργίας και οι οικονομικές
μεταρρυθμίσεις αλλά με κοινωνικό πρόσωπο. Και προσθέτει ότι «το πρόγραμμα του
κ. Σρέντερ και τα μέτρα που θα λάβει θα κριθούν τις πρώτες 100 μέρες».

Ακόμη, τα ατομικά δικαιώματα των πολιτών και η πολιτική του περιβάλλοντος
πρόκειται, κατά τον Σπ. Σημίτη, να είναι δύο τομείς στους οποίους θα
επικεντρωθεί το άμεσο ενδιαφέρον της νέας κυβέρνησης. Κατά τη γνώμη του θ’
αλλάξει ριζικά η νομοθεσία για την απόκτηση της γερμανικής ιθαγένειας προς
όφελος των παιδιών των ξένων μεταναστών που ζουν και εργάζονται στη Γερμανία.

Επίσης θα δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στην ασφάλεια των πολιτών καθώς και στην
προστασία των δικαιωμάτων τους. Μάλιστα ο ίδιος δεν αποκλείει την πιθανότητα
να δοθεί το υπουργείο Κοινωνικών Θεμάτων και Ασφαλίσεων σε εκπρόσωπο των Πρασίνων.

Η συνεργασία πάντως των Σοσιαλδημοκρατών με τους Πράσινους, κατά τον Σπ.
Σημίτη, θα έχει συνέπειες και στην πολιτική για το περιβάλλον: «Θα υπάρξει
αναθεώρηση της οικολογικής πολιτικής. Η “κοκκινοπράσινη” κυβέρνηση πρέπει να
δει ξανά τα ζητήματα από την πυρηνική ενέργεια μέχρι και τη φορολογία στους
καταναλωτές», σημειώνει. Και προσθέτει ότι οι νέες οικολογικές σκέψεις θα
βγουν έξω από τα σύνορα της Γερμανίας και θα έρθουν και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Αυτός φεύγει. Εργάτες απομακρύνουν ένα από τα τεράστια πανό του ηττημένου Χέλμουτ Κολ

ΠΡΟΠΥΡΓΙΟ του ελεύθερου εμπορίου, ατμομηχανή της ανάπτυξης, «άγκυρα» του
κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος. Έτσι βλέπει ο κόσμος τη Γερμανία. Όμως, η
κατάσταση της οικονομικής υγείας της χώρας κάνει τη θέση του νέου καγκελάριου
ελάχιστα ζηλευτή.

Το μυθικό γερμανικό οικονομικό μοντέλο, που διατηρήθηκε για πολλές δεκαετίες
χωρίς την παραμικρή διόρθωση, σήμερα παρουσιάζεται ευάλωτο, γράφει η «Χέραλντ
Τρίμπιουν». Στον κατάλογο των πιο ανταγωνιστικών χωρών, που παρουσίασε φέτος
το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, η Γερμανία βρίσκεται μόλις στην 24η θέση, πίσω
από τις ΗΠΑ (3η), τη Βρετανία (4η) και την Ολλανδία (7η).

Το άλλοτε περήφανο σύστημα του «καπιταλισμού της Ρηνανίας» έχει σήμερα
αχρηστευτεί από τη χρόνια μαζική ανεργία και ένα κράτος πρόνοιας που μετά την
ενοποίηση αντιμετωπίζει τη συντριβή.

Βγαίνοντας από την ύφεση του 1993, ο επιχειρηματικός κόσμος ανέκτησε την
εμπιστοσύνη του ύστερα από μια επώδυνη μεταρρύθμιση που άφησε πίσω της
στρατιές ανέργων.

Με δημόσιες επενδύσεις στο 49,7% του ΑΕΠ, η Γερμανία είναι σχεδόν το ίδιο
σοσιαλιστική όσο και καπιταλιστική, λέει ο Άντριου Γουόρνερ του Χάρβαρντ. Τα
κρατικά ασφαλιστικά ταμεία απορροφούν το 11% του ΑΕΠ, ενώ ο Γερμανός
εργαζόμενος κοστίζει ακριβότερα από τους εργαζομένους των υπολοίπων 52 χωρών
που παρουσιάζονται στον κατάλογο του Φόρουμ.

Αν η νέα κυβέρνηση δεν προωθήσει φορολογικές και εργασιακές μεταρρυθμίσεις, το
Ινστιτούτο IFO του Μονάχου προβλέπει ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της ανεργίας.

ΤΑ ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ προς τον Γκέρχαρντ Σρέντερ για την εκλογική νίκη του
κατέφταναν χθες απ’ όλον τον κόσμο, ενώ ικανοποίηση εξέφραζαν οι
σοσιαλδημοκρατικές κυβερνήσεις της Ευρώπης ­ αλλά και πολιτικοί κύκλοι στην Άγκυρα.

Η κυβέρνηση του Μεσούτ Γιλμάζ είχε εκδηλωθεί ανοικτά υπέρ του Χέλμουτ Κολ, ενώ
ιδρύματα που επηρεάζουν τους Τούρκους της Γερμανίας ζητούσαν προεκλογικά να
ενισχυθούν οι Σοσιαλδημοκράτες και οι Πράσινοι ­ και τούτο λόγω της αντίθεσης
του Κολ στην ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο τουρκικός Τύπος
χαιρέτισε χθες ενθουσιωδώς τη νίκη του Σρέντερ και ο αντιπρόεδρος της
τουρκικής κυβέρνησης Μπουλέντ Ετζεβίτ εξέφρασε την ελπίδα ότι «ο κ. Σρέντερ θα
θέσει σε εφαρμογή την εποικοδομητική στάση που είχε έναντι της Τουρκίας όσο
ήταν στην αντιπολίτευση». Ωστόσο αναλυτές προειδοποιούν ότι η κυβέρνηση του
Σρέντερ ενδέχεται να είναι πιο επικριτική όσον αφορά τις επιδόσεις της
Τουρκίας στα ανθρώπινα δικαιώματα απ’ ό,τι ήταν η απερχόμενη κυβέρνηση του
Χέλμουτ Κολ.

Ο Μπιλ Κλίντον εξέφρασε την ελπίδα ότι θα συνεχιστούν οι παραγωγικές
αμερικανογερμανικές σχέσεις. Ο Αμερικανός πρόεδρος επικοινώνησε τηλεφωνικά την
Κυριακή με τον Σρέντερ και στη σχετική ανακοίνωση του Λευκού Οίκου αναφέρεται
ότι οι δύο πολιτικοί έχουν κοινές απόψεις σε πολλά θέματα.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ του ΣΥΝ Νίκος Κωνσταντόπουλος απέστειλε στον Σρέντερ και στον
πρόεδρο του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SPD) Όσκαρ Λαφοντέν συγχαρητήριο
τηλεγράφημα, στο οποίο αναφέρει μεταξύ άλλων:

«Πιστεύουμε ότι η εξέλιξη αυτή θα συμβάλλει στην ενδυνάμωση των
προσανατολισμών της ευρείας Αριστεράς για ένα κοινωνικό πρόσωπο, τόσο στη
Γερμανία όσο και στην Ευρώπη».

Η γ.γ. του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα σε τηλεγράφημά της προς τον πρόεδρο του Κόμματος
Δημοκρατικού Σοσιαλισμού (PDS) (πρώην Κ.Κ. Γερμανίας) γράφει μεταξύ άλλων:

«Η σημαντική αύξηση των ψήφων, του ποσοστού και των εδρών στο Ομοσπονδιακό
Κοινοβούλιο σε συνθήκες διακρίσεων, εκβιασμών και απειλών σε βάρος του
κόμματός σας αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Σας ευχόμαστε κάθε επιτυχία στη δράση σας για δουλειά, ειρήνη, υπεράσπιση και
διεύρυνση των κοινωνικών κατακτήσεων».

Ο πρόεδρος του Συνασπισμού Νίκος Κωνσταντόπουλος στον πρόεδρο του PDS έγραψε
μεταξύ άλλων:

«Η γενικότερη στροφή που σημειώθηκε στην πολιτική ζωή της χώρας σας σε
συνδυασμό με τη σημαντική ενίσχυση του PDS σηματοδοτούν μια ελπιδοφόρα εξέλιξη
για τη Γερμανία και ολόκληρη την Ευρώπη».

Ο πρόεδρος του ΔΗΚΚΙ Δημήτρης Τσοβόλας σε συγχαρητήριο μήνυμα προς τον πρόεδρο
του SPD Όσκαρ Λαφοντέν αναφέρει:

«Ευχόμαστε κάθε επιτυχία στο κυβερνητικό σας έργο, προς όφελος της Ευρώπης και
των πολιτών της».