ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Πέτρινα χρόνια

Σε κοιτούν με ύφος και σε ρωτούν: «Εσύ πήγες;». Δεν χρειάζεται να ζητήσεις
διευκρινίσεις. Καταλαβαίνεις με τη μία πού εννοούν. Όπως καταλαβαίνεις κι ότι
δεν πρόκειται για συνηθισμένη ερώτηση κοινωνικής συναναστροφής, αλλά για ένα
τεστ, η απάντηση στο οποίο θα σε κατατάξει αυτόματα σε μια από τις δύο
κατηγορίες. Σ’ εκείνους που πήγαν ή σ’ εκείνους που δεν…

ΚΑΠΩΣ έτσι θα σε ρωτούσαν πριν από κάμποσα χρόνια αν πήγες ή δεν πήγες στην
πορεία της επετείου του Πολυτεχνείου. Κατά έναν περίεργο τρόπο, η αθηναϊκή
συναυλία των Ρόλινγκ Στόουνς έγινε, ελλείψει ίσως άλλων ουσιωδέστερων, το
νεώτερο από τα ιδεολογικά τεστ, με τα οποία κάποιες γενιές έμαθαν να ζουν και
να δίνουν νόημα στη ζωή τους.

Κανείς δεν το υποψιαζόταν όταν η είδηση της έλευσής τους έφθασε στα αυτιά μας.
Ούτε όταν τα «καλά» εισιτήρια εξαφανίζονταν εν μια νυκτί, τηλεφωνικώς και μέσω
πιστωτικής κάρτας. Ούτε καν όταν ο αφρός των κοσμικών και των πολιτικών άρχισε
να προεξοφλεί, κατά το συνήθειό του, δημοσιότητα, προδιαφημίζοντας την
παρουσία του στη συναυλία και διαλαλώντας την όψιμη μύησή του στον πέτρινο μύθο.

Ώσπου ξαφνικά, μια-δυο ημέρες πριν από τη μεγάλη νύχτα, ξέσπασε ο πόλεμος.

Στους ενθουσιώδεις και συνεπαρμένους, στους νοσταλγούς και τους αμετανόητους,
τους από καιρό ανανήψαντες παλαιοροκάδες και τους όψιμους φαν, τους απλώς
περίεργους και τους κοσμικούς και πολιτικούς που έβγαλαν εισιτήριο καθ’
υπόδειξιν κάποιου επιμελητού εικόνας (ελληνιστί ίματζ μέικερ) όπως θα πήγαιναν
στη δεξίωση του γάμου της κόρης Λυκουρέζου, αντιπαρέθεσαν τη βροντώδη άρνησή
τους να παραστούν στη «συναυλία της χρονιάς» μια ποικιλία αντιρρησιών
συνείδησης στην πέτρινη στράτευση.

Δεν με ενδιαφέρουν εκείνοι που προεξοφλούσαν ότι θα είναι μια αρπαχτή για να
μας πιάσουν κότσους, ούτε όσοι έβγαλαν από τη ναφθαλίνη το κατηχητικό του
παλιού καιρού για την ολέθρια επίδραση του ροκ στις ψυχές των νέων και τη
διάδοση των ναρκωτικών, ούτε εκείνοι που χλεύαζαν τα «πουρά» που χορεύουν
ακόμη ή οι πούροι, που πίστευαν πως το ν’ ακούς τα τραγούδια των Στόουνς σε
χάι τεκ περιβάλλον νοθεύει τη γνησιότητα της νοσταλγίας για τον ήχο που
έβγαινε κάποτε από ταπεινούς ενισχυτές. Οι πιο ενδιαφέροντες από τους
αντιρρησίες ήταν εκείνοι που ύψωσαν τη σημαία της αντίστασης στους Ρόλινγκ
Στόουνς του 1998, ως λάβαρο εξέγερσης εναντίον της παγκοσμιοποίησης, της νέας,
φιλελεύθερης τάξης πραγμάτων και των εχθρών εν γένει της επανάστασης, των
«σίξτις» και του εξεγερμένου ροκ του 1968.

Να πας στο Ολυμπιακό Στάδιο έγινε αίφνης μια πράξη συμβιβασμού και προδοσίας.
Και εκείνο που ώς τότε ήταν ένα από τα απλούστερα και ταπεινότερα των
διλημμάτων ­ να πάω ή να μην πάω στους Ρόλινγκ Στόουνς ­ έγινε δίλημμα στάσης
ζωής και σύμβολο ιδεολογικής πίστης.

Εννοείται ότι όλα αυτά μικρή σχέση έχουν και με τη συναυλία και με τους ίδιους
τους Στόουνς, τον τρόπο και τον ήχο τους, τον άλλοτε προκλητικό και τώρα πολυσυλλεκτικό.

Εννοείται, επίσης, ότι όλα αυτά μικρή σχέση έχουν και με τη μεγάλη πλειοψηφία
των κανονικών ανθρώπων, των νεώτερων ιδίως, που πήγαν ή δεν πήγαν, το χάρηκαν
ή όχι, ανατρίχιασαν με τις πρώτες νότες από το «Σατισφάξιον» ή όχι,
συγκινήθηκαν, μελαγχόλησαν ή απλώς αδιαφόρησαν.

Εννοείται ότι όλα αυτά έχουν σχέση με το κουσούρι μιας γενιάς που σημαδεύτηκε
από τον ιδεολογικό πυρετό των δεκαετιών του ’60 και του ’70 και επιμένει να
δίνει φανταστικές ιδεολογικές μάχες ακόμη και σ’ αυτά τα πέτρινα χρόνια, τα
αποϊδεολογικοποιημένα. Αδιαφορώντας αν η Ιστορία παίζει καμιά φορά άσχημα
παιχνίδια στις μεγάλες ιδέες της κι αν φερ’ ειπείν η κ. Θάτσερ και τα παιδιά
της στα Χρηματιστήρια της γης εμφανίζονται δικαιούχοι ενός μέρους της
κληρονομιάς του ’68. Αδιαφορώντας αν, όπως είπε ένας φωτισμένος παπάς, «η
Εκκλησία, όταν γίνεται ιδεολογία, είναι επικίνδυνη» και το ίδιο μπορεί να
συμβεί και με πλήθος άλλα πράγματα της ζωής, της ροκ συμπεριλαμβανομένης.
Κουσούρι μιας γενιάς συχνά ξινής, συνήθως εκτός τόπου και χρόνου και μονίμως
υπερβολικής, που ξέρει όμως πάντα να κάνει το λάθος της γοητευτικό και τις
ενοχές της το αλάτι της γης. Υπάρχει κι ένα τραγούδι των Στόουνς μ’ αυτόν τον τίτλο…