Παιχνίδι εκατομμυρίων

ΕΙΝΑΙ ΔΕΚΑ και πέντε βράδυ Σαββάτου, 15 Σεπτεμβρίου, 2001. Είναι η ώρα που
μαθαίνουμε τα αποτελέσματα στο ποδόσφαιρο:

«BskyB-Teleglobo 2-0, Granada-Time Warner 4-1, Microsoft-Carlton
Communications 1-3, Nike-Wimbledon 2-2… και τώρα έχουμε τις αποδόσεις των
στοιχημάτων και τις αντιδράσεις στη χρηματιστηριακή αγορά». Ό, τι ξεκίνησε με
ενθουσιασμό από μια μικρή ομάδα Βικτωριανών κληρικών και απλών ανθρώπων πριν
από πολλά χρόνια, τώρα έχει εξελιχτεί σε μία επιχείρηση που αξίζει
δισεκατομμύρια δολάρια.

Είναι μία επιχείρηση που δημιουργεί περιουσίες για τους παίκτες, τους
προπονητές, τους ατζέντηδες, τους ειδικούς των μίντια, τους συμβούλους των
ομάδων και τώρα τους κατόχους μετοχών.

Καθώς οι πολυεθνικές εταιρείες προσπαθούν να αποκτήσουν τον έλεγχο του
αθλήματος, ο χάρτης της Ευρώπης αλλάζει για πάντα. Όμως, πώς θα είναι ύστερα
από τις ανακατατάξεις; Ίσως όπως περιγράψαμε στην αρχή. Σύμφωνα με τις φήμες
που κυκλοφορούν, το BSkyB και η Carlton δεν είναι οι μόνες μεγάλες εταιρείες
που προσπαθούν να αγοράσουν ομάδες. Granada, Canal Plus, Time Warner, IMG,
Uncle Tom Cobleig έχουν στο στόχαστρό τους από την Μπάγερν μέχρι την Μπόλτον.
Και η αιτία είναι πως το ποδόσφαιρο μοιάζει με ένα εισιτήριο που κερδίζει τη
μάχη των τηλεθεατών καθώς η τηλεόραση γίνεται ψηφιακή.

Αυτός ο νέος κόσμος θα φέρει εκατοντάδες κανάλια, πολλά από τα οποία θα
χρεώνουν τους τηλεθεατές για κάθε λεπτό που θα παρακολουθούν.

Αυτό που έμαθαν οι επιτυχημένες εταιρείες συνδρομητικής τηλεόρασης ­ η Home
Box Office της Time Warner και το BSkyB ­ είναι πως δύο πράγματα εγγυούνται
μεγάλα κέρδη.

Πρόκειται για τις σπουδαίες ταινίες του Χόλιγουντ και τον αθλητισμό.

Και μακριά από τις Ηνωμένες Πολιτείες μόνο τρία αθλήματα προσελκύουν
τηλεθεατές ­ η πυγμαχία, το γκολφ και το ποδόσφαιρο. Έξω από τη Μεγάλη
Βρετανία μόνο μερικές ομάδες θεωρούνται εταιρείες. Οι κανόνες της ΦΙΦΑ δεν
επιτρέπουν σε μία εταιρεία να κατέχει περισσότερες από μία ομάδα ­ ωστόσο αυτό
αρχίζει να αμφισβητείται καθώς η ΟΥΕΦΑ προσπάθησε ανεπιτυχώς να εμποδίσει τη
Ρέιντζερς, την Σπάρτα Πράγας, την Βιτσέντζα και την ΑΕΚ να παίξουν στις
ευρωπαϊκές διοργανώσεις, γιατί έχουν κοινό ιδιοκτήτη, τον επενδυτικό όμιλο
ENIC. Στη Βρετανία τρία στοιχεία έλκουν τις μεγάλες εταιρείες για να αγοράσουν
ομάδες.

Πρώτον, το συμβόλαιο του BSkyB με την Πρέμιερ Λιγκ λήγει το 2001. Δεύτερον,
σχετική απόφαση δικαστηρίου επιτρέπει στις 20 ομάδες της Πρέμιερ Λιγκ να
διαπραγματεύονται μόνες τους πλέον τα τηλεοπτικά τους δικαιώματα.

Και τρίτον, η δημιουργία της ψηφιακής τηλεόρασης από το BSkyB και το ONDigital
­ υποστηρίζεται από την Carlton και την Granada ­ που αναμένεται να εκπέμψει
το φθινόπωρο.

Από τις κορυφαίες ομάδες, η Μίλαν ελέγχεται από τον μεγιστάνα των μίντια,
Σίλβιο Μπερλουσκόνι, ενώ η Γιουβέντους ελέγχεται από τους μεγαλομετόχους της
ΦΙΑΤ, τους Ανιέλι. Η Πάρμα από την εταιρεία τροφίμων Παρμαλάτ και η Λάτσιο ­ η
μοναδική ιταλική ομάδα που έχει μπει στο χρηματιστήριο ­ από τον βιομήχανο
τροφίμων Σέρτζιο Κρανιότι.

Στη Γαλλία, το συνδρομητικό κανάλι Canal Plus κρύβεται πίσω από την Παρί Σεν
Ζερμέν.

Η IMG προσπάθησε πριν από μερικά χρόνια να αγοράσει τη Μαρσέιγ, αλλά τελικά τη
μάχη κέρδισε ο πρώην διευθύνων σύμβουλος της διαφημιστικής εταιρείας Saatchi
& Saatchi και νυν επικεφαλής της Αντίντας Ρομπέρ Λουίς Ντρέιφους. Κατά τον
Αρσεν Βενγκέρ, το Canal Plus και η Παρί Σεν Ζερμέν.

Έξω από τη Βρετανία είναι ξεκάθαρο πως οι μεγαλύτερες τιμές είναι στη Γερμανία
και την Ισπανία, ενώ μεγάλες τιμές μπορούν να πιάσουν και παραδοσιακές ομάδες
όπως ο Άγιαξ και η Ντυναμό Κιέβου.

Στη Γερμανία η κατάσταση είναι πιο πολύπλοκη, καθώς κορυφαίες ομάδες όπως η
Ντόρτμουντ δεν συναινούν για να γίνουν εμπορική επιχείρηση και ο μεγαλύτερος
όμιλος συνδρομητικής τηλεόρασης, Κιρς αντιμετωπίζει οικονομικά προβλήματα.

Υπάρχουν πολλές εταιρείες που μάχονται για μία θέση στην Ευρώπη, όπως η Time
Warner, που προσπαθεί να ελέγξει τη Ρέιντζερς μέσω της ENIC. Όμως, εκτός από
τους νικητές υπάρχουν και οι ηττημένοι. Παρά τα τόσα χρήματα που τριγυρίζουν
το ποδόσφαιρο, η αλήθεια είναι πως οι 20 ομάδες της Πρέμιερ Λιγκ έχασαν
χρήματα τις περιόδους 1995-96 και 1996-97. Και στην Ιταλία, μόλις οι μισές
ομάδες είχαν κέρδη. Για τη Σάουθαμπτον, ο μόνος οργανισμός που θα καταθέσει
προσφορά, πιθανότατα είναι η Κρίση.