Ζητούμενο η καλή φήμη

Τα λένε «κολέγια», αν και ο όρος αυτός είναι επίσημα απαγορευμένος.

Στην πραγματικότητα, πρόκειται για 32 ιδιωτικά πανεπιστήμια (κάποια εντός
εισαγωγικών…) που λειτουργούν σήμερα στη χώρα μας, παρά τη συνταγματική
απαγόρευση. Σε αυτά φοιτούν περισσότεροι από 20.000 νέοι, που θα πάρουν
σπουδάζοντας εν μέρει ή και εξ ολοκλήρου στην Ελλάδα, κανονικό πτυχίο κάποιου
από τα περίπου 180 βρετανικά, αμερικανικά ή γαλλικά πανεπιστήμια, με τα οποία
έχουν υπογράψει εκπαιδευτικές συνεργασίες τα εν λόγω «κολέγια».

Κάποια από αυτά μάλιστα, τα οποία στην Ελλάδα λειτουργούν ως Εργαστήρια
Ελευθέρων Σπουδών, συνεργάζονται μόνο με ένα πανεπιστήμιο και στην
πραγματικότητα αποτελούν «παράρτημά» του στην Ελλάδα. Στα υπόλοιπα, οι
συμφωνίες προβλέπουν εποπτεία του ξένου πανεπιστημίου για σπουδές 1-3 ετών
στην Ελλάδα και κατόπιν ολοκλήρωση σπουδών για 1-2 έτη στα συνεργαζόμενα
πανεπιστήμια, κυρίως αγγλικά.

ΤΟ ΠΤΥΧΙΟ

Αλλά προσφέρουν το σύνολο των σπουδών στην Ελλάδα. Υπάρχει όμως μία σημαντική
«λεπτομέρεια»: το πτυχίο τους, παρότι αναγνωρίζεται σε όλη την Ευρώπη, δεν
αναγνωρίζεται στην Ελλάδα από το ΔΙΚΑΤΣΑ ακριβώς επειδή οι σπουδές γίνονται
και στη χώρα μας. Πρόσφατα μάλιστα, το Συμβούλιο της Επικρατείας έκλεισε την
πόρτα της πιθανής μελλοντικής αναγνώρισης βάσει της κοινοτικής οδηγίας 89/48,
που θεωρεί τις σπουδές στα «κολέγια» ισότιμες με αυτές των συνεργαζόμενων
πανεπιστημίων, κρίνοντας ­ και μάλιστα με μεγάλη πλειοψηφία ­ ότι το Σύνταγμα
απαγορεύει ρητά τη λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων στη χώρα. Τότε όμως,
γιατί τόσες χιλιάδες νέοι εξακολουθούν να σπουδάζουν στα 32 «κολέγια» της
Ελλάδας, πληρώνοντας μάλιστα αλμυρά δίδακτρα 1-1,8 εκατ. δραχμές τον χρόνο;

Η εξήγηση, αναφέρει ο γενικός γραμματέας της Ομοσπονδίας Ιδιωτικής Εκπαίδευσης
και Κατάρτισης κ. Βασ. Δασκαλάκης, είναι ότι οι περισσότεροι σπουδαστές δεν
ενδιαφέρονται για την αναγνώριση του ΔΙΚΑΤΣΑ, αφού αυτή «μετράει» μόνο για
εκείνους που θα προσπαθήσουν να ενταχθούν στο Δημόσιο. Όμως, ελάχιστοι
σπουδαστές των «κολεγίων» ενδιαφέρονται για θέση στο Δημόσιο. Η συντριπτική
πλειονότητα απορροφάται από τον ιδιωτικό τομέα, οπότε αυτό που τους ενδιαφέρει
άμεσα είναι η καλή φήμη τόσο του «κολεγίου», όσο και του συνεργαζόμενου
πανεπιστημίου. Πράγματι, καμία μεγάλη ιδιωτική επιχείρηση δεν θα απορρίψει
έναν απόφοιτο σοβαρού «κολεγίου» με το αιτιολογικό ότι σπούδασε στην Ελλάδα,
θα απορρίψει όμως αμέσως τον απόφοιτο ενός κακού «κολεγίου».

Αλλά πώς μπορεί ο ενδιαφερόμενος να επιλέξει σωστά; Η ποιότητα των σπουδών στα
«κολέγια» δεν ελέγχεται από το ελληνικό κράτος, αφού τα Εργαστήρια υπάγονται
στο… υπ. Εμπορίου και το υπ. Παιδείας απλά τα αγνοεί! Όμως το θέμα της
ποιότητας είναι το μείζον και μάλιστα δυστυχώς, υπάρχουν ορισμένα «κολέγια»
που προσφέρουν χείριστες υπηρεσίες στους σπουδαστές τους και συνεργάζονται με
πανεπιστήμια που θεωρούνται β’ και γ’ κατηγορίας, όπως είχε εντοπίσει το 1995
το Πολυτεχνείο, σε έρευνα που είχε διενεργήσει για τα «κολέγια» ο τότε
αντιπρύτανης κ. Γ. Τσαμασφύρος. Όσο και αν ακούγεται φαιδρό, την ανυπαρξία
κρατικού ελέγχου έχουν μερικώς υποκαταστήσει οι… βρετανικές εκπαιδευτικές
αρχές. Τα τελευταία 3 χρόνια, μία υπηρεσία του βρετανικού υπουργείου Παιδείας,
που ονομάζεται «Higher Education Quality Council», ελέγχει τις σπουδές σε
κάποια «κολέγια» (δυστυχώς όχι σε όλα) που συνεργάζονται με αγγλικά
πανεπιστήμια. Συνεπώς το πρώτο βήμα του υποψηφίου, είναι να απευθυνθεί στο
Βρετανικό Συμβούλιο και να ερωτήσει αν έχει ελεγχθεί η σχολή που πάει να
επιλέξει. Αν όμως δεν έχει ελεγχθεί; Τότε ο ενδιαφερόμενος πρέπει να ρωτήσει
το Βρετανικό Συμβούλιο (ή και απευθείας τα συνεργαζόμενα πανεπιστήμια) αν
υπάρχει πράγματι η διαφημιζόμενη συνεργασία. Αντίστοιχα, οι ενδιαφερόμενοι για
ΑΕΙ των ΗΠΑ και της Γαλλίας, να απευθυνθούν στο Ίδρυμα Φουλμπράιτ και στο
Γαλλικό Ινστιτούτο. Αλλά ούτε αυτό αρκεί, αφού και να υπάρχει συνεργασία,
κανείς δεν εγγυάται για την ποιότητα των ­ εν Ελλάδι τουλάχιστον ­ σπουδών.

ΕΛΕΓΧΟΣ

Τι απομένει; Ο κ. Β. Δασκαλάκης εξηγεί ότι το καλύτερο που μπορεί να κάνει ο
υποψήφιος, είναι να ελέγξει ο ίδιος τις εγκαταστάσεις του «κολεγίου» και να
σταθμίσει ότι το πολύχρονο της λειτουργίας του, κατά κανόνα αποτελεί και
επάρκεια ποιότητας. Συνεπώς, ένα καλό «κολέγιο» ξεχωρίζει από τις λειτουργικές
και καλοσυντηρημένες εγκαταστάσεις, από τα σύγχρονα εργαστήρια, από τις
οργανωμένες βιβλιοθήκες που λειτουργούν πολλές ώρες, από τους καθηγητές
φυσικά, που πρέπει να θεωρούνται υψηλού επιπέδου, από τον κανονισμό που δεν
πρέπει να επιτρέπει πολλές απουσίες, από τον μικρό αριθμό σπουδαστών ανά
τμήμα, από το σφιχτό πρόγραμμα σπουδών και την απουσία δυνατότητας για
μεταφορά μαθημάτων από έτος σε έτος, από τις εργασίες που απαιτούνται, από τον
μεγάλο αριθμό ειδικοτήτων και κυρίως, από την καλή φήμη του συνεργαζόμενου πανεπιστημίου.