Η Ευρώπη αντιστέκεται

Δραματική ήταν η χθεσινή συνεδρίαση στη Γουώλ Στρητ, που χαρακτηρίστηκε από
μεγάλες διακυμάνσεις. Ύστερα από τη συντριβή της Δευτέρας, έκλεισε χθες με
άνοδο 3,8%. Σθεναρή αντίσταση στις πτωτικές πιέσεις προέβαλαν τα ευρωπαϊκά Χρηματιστήρια.

Η ΕΥΡΩΠΗ ακολούθησε τους κλυδωνισμούς της Νέας Υόρκης, όπου οι επενδυτές
αναζητούσαν απεγνωσμένα κατευθύνσεις ύστερα από το μίνι κραχ της Δευτέρας.
Κατά 2%-3% χαμηλότερα άνοιξαν τη συνεδρίαση τα μεγάλα ευρωπαϊκά Χρηματιστήρια,
που όμως στη συνέχεια αντιστάθηκαν στις πτωτικές πιέσεις. Με αμελητέες
απώλειες 0,15% έκλεισε το Παρίσι. Άνοδο 0,93% σημείωσε η Φρανκφούρτη. Η ρωσική
κρίση έχει στοιχίσει στο Χρηματιστήριο της Φρανκφούρτης απώλειες 17% τις
τελευταίες δύο εβδομάδες. Με πτώση 1,53% έκλεισε το Λονδίνο.

ΤΑ ΘΥΜΑΤΑ

Μία ημέρα μετά τη συντριβή, η Γουώλ Στρητ μετρούσε ακόμη τις πληγές της.
Μεγάλα ονόματα είναι τα θύματα της ιστορικής πτώσης της Δευτέρας. Παραπάνω από
το ένα τρίτο των απωλειών του δείκτη Nasdaq, όπου οι μετοχές εταιρειών υψηλής
τεχνολογίας έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα, υπέστησαν οι μετοχές των Microsoft,
Intel, Cisco, Dell, MCI. Στον δείκτη Ντάου Τζόουνς σημαντικές απώλειες
υπέστησαν παραδοσιακά «μπλου τσιπς» όπως η Κόκα Κόλα, η Μπόινγκ, η Μακντόναλντ
και η Τζένεραλ Ελέκτρικ. Από την πτώση δεν γλίτωσε ούτε η εταιρεία Pfizer που
παράγει το Βιάγκρα. Με την προχθεσινή βουτιά κατά 512 μονάδες, ο δείκτης Ντάου
Τζόουνς απώλεσε 19% της αξίας του από τις 20 Ιουλίου, όταν είχε βρεθεί στο
απόγειο των 9.295 μονάδων.

ΑΠΟ ΤΗ ΜΟΣΧΑ

Από τη συνάντηση κορυφής της Μόσχας, όπου εκατομμύρια επενδυτές σε όλον τον
κόσμο έχουν αποθέσει τις ελπίδες τους, δεν προέκυψε χθες κανένα σημαντικό
μήνυμα. Ο Αμερικανός πρόεδρος Μπιλ Κλίντον περιορίστηκε να τονίσει ότι η Ρωσία
πρέπει να εμμείνει στις μεταρρυθμίσεις, αποσπώντας σχετική υπόσχεση από τον
πρόεδρο Γιέλτσιν. «Περιμένουμε να δούμε προγράμματα και έργα», δήλωσε ο
Αμερικανός υφυπουργός Οικονομικών Λόρενς Σάμερς από τη Μόσχα. «Αυτή τη στιγμή
τα χρήματα δεν είναι η απάντηση». Ο πρόεδρος Κλίντον είπε ότι η ακολουθούμενη
οικονομική πολιτική στις ΗΠΑ είναι υγιής και ότι η χρηματιστηριακή κρίση δεν
πρέπει να επηρεάσει αρνητικά τα αμερικανικά δημοσιονομικά μεγέθη. Όμως, την
ίδια ώρα, στη Μόσχα, η Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας παραβίασε το εύρος
διακύμανσης που η ίδια είχε ορίσει για το ρούβλι, καθορίζοντας τη σημερινή
ισοτιμία του στα 10,8833 ανά δολάριο, έναντι 9,3301 χθες. Το Χρηματιστήριο της
Μόσχας έκλεισε με «άνοδο» 0,07% και με αξία συναλλαγών μόλις 1,4 εκατ.
δολάρια. Πάντως, ο εντολοδόχος πρωθυπουργός Βίκτορ Τσερνομίρντιν δήλωσε ότι
αποφάσισε να εξοφληθεί ολόκληρο το εξωτερικό χρέος της Ρωσίας που είναι
ληξιπρόθεσμο τον Σεπτέμβριο.

Ο εκπρόσωπος του Δ ΝΤ στη ρωσική πρωτεύουσα Μάρτιν Γκίλμαν απέκλεισε προς το
παρόν τη χορήγηση και νέας οικονομικής βοήθειας προς τη Ρωσία.

ΕΠΙΦΥΛΑΚΤΙΚΑ

Στον απόηχο της ρωσικής κρίσης, πιέσεις δέχεται και το εθνικό νόμισμα της
Ουκρανίας, που έκλεισε χθες στα 3,20 ανά δολάριο, έναντι 2,25 τη Δευτέρα. Ο
Αυστριακός υπουργός Οικονομικών, Γιόχαν Φαρνλάιτνερ, που η κυβέρνησή του ασκεί
την προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δήλωσε χθες ότι ακόμη και πρόσθετη βοήθεια
10-15 δισ. δολαρίων προς τη Ρωσία δεν πρόκειται να φέρει αποτέλεσμα αν δεν
υπάρξει αποτελεσματική κυβέρνηση στη Μόσχα. Το πολιτικό κενό δεν φαίνεται να
αφήνει περιθώρια για δράση ούτε στην G7. «Δεν νομίζω ότι η λέσχη των επτά
μπορεί να κάνει πολλά πράγματα», λέει ο Τζιμ Ο Νιλ της Goldman Sachs του
Λονδίνου. Με την άποψή του συμφωνεί και ο υπουργός Οικονομικών της Ιαπωνίας
Κιίτσι Μιγιαζάουα. «Βρισκόμαστε σε συνεχή τηλεφωνική επικοινωνία», λέει. «Για
την ώρα, αυτό είναι αρκετό».

ΤΟ ΔΝΤ ΑΣΘΕΝΕΙ

Όμως, πολλοί οικονομολόγοι, όπως ο Τζορτζ Μάγκνους της Warburg Dillon Read,
πιστεύουν ότι η γενικευμένη αναταραχή στις αγορές αποτελεί «συστηματική
κρίση», που έχει εξαντλήσει το Δ ΝΤ. Η ρωσική κρίση δεν είναι παρά μία ένδειξη
ότι το ΔΝΤ δεν λειτουργεί. Σύμφωνα με τον Μάγκνους, η τρέχουσα κρίση είναι
ευρύτερη από το χρηματιστηριακό κραχ του 1987 και από το λατινοαμερικανικό
χρεοστάσιο του 1980. Γι’ αυτό απαιτούνται χαμηλότερα επιτόκια για να τονωθεί η
εμπιστοσύνη, αρχής γενομένης από τις ΗΠΑ. Με άνοδο-έκπληξη κατά 1,86% έκλεισε
χθες το Χρηματιστήριο του Τόκιο. Η επιβολή συναλλαγματικών ελέγχων στη
Μαλαισία ενίσχυσε τη νευρικότητα των επενδυτών, με αποτέλεσμα το Χρηματιστήριο
της Κουάλα Λουμπούρ να χάσει 13%.