Ηλεκτρονικοί «κατάσκοποι» στο Αιγαίο

Είκοσι ηλεκτρονικοί «κατάσκοποι» θα εγκατασταθούν στο Αιγαίο τον Δεκέμβριο
και θα παρακολουθούν την κατάσταση που επικρατεί στο Πέλαγος. Δεκάδες
διαφορετικά στοιχεία ­ ανάμεσά τους ίχνη ραδιενέργειας, θερμοκρασία νερού και
ύψος κυμάτων ­ θα καταγράφονται λεπτομερώς και θα μεταδίδονται μέσω δορυφόρου
στους υπολογιστές του Εθνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών (ΕΚΘΕ).

ΣΤΑ μέσα Σεπτεμβρίου αναμένονται στην Ελλάδα από τη Νορβηγία οι δύο πρώτοι
Πλωτοί Ωκεανογραφικοί Μετρητικοί Σταθμοί, με τους οποίους θα γίνουν δοκιμές
στον Σαρωνικό από το Ινστιτούτο Ωκεανογραφίας του ΕΚΘΕ, ενώ πριν από τα
Χριστούγεννα θα φθάσουν οκτώ μεγάλες σημαδούρες και 10 μικρότερες.

Οι σημαδούρες αυτές θα μετρούν με αισθητήρες παραμέτρους όπως ηλιακή
ακτινοβολία, ατμοσφαιρική πίεση, θερμοκρασία νερού και αέρα, αλατότητα,
βροχόπτωση, άνεμο, ύψος κύματος, θαλάσσια ρεύματα, θρεπτικά στοιχεία στο νερό,
αιωρούμενο υλικό και οξυγόνο. Το πρόγραμμα ονομάζεται «Ποσειδών» και το κόστος
του θα φθάσει τα τεσσεράμισι δισ. δρχ.

Όπως εξηγεί στα «ΝΕΑ» ο κ. Γιώργος Χρόνης, διευθυντής του Ινστιτούτου
Ωκεανογραφίας, ένας από τους βασικούς στόχους του προγράμματος είναι η
δυνατότητα πρόγνωσης ύψους κύματος σε ολόκληρο το Αιγαίο. «Τα δελτία αυτά θα
μπορούν να χρησιμοποιηθούν τόσο από κρατικούς φορείς, όπως το Πολεμικό
Ναυτικό, όσο και από ιδιώτες. Το “Ποσειδών” είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα
επιχειρησιακής ωκεανογραφίας».

Αντίστοιχο πρόγραμμα εφαρμόζεται στη Νορβηγία, γι’ αυτό και το ΕΚΘΕ επέλεξε
νορβηγική εταιρεία για την κατασκευή των ελληνικών σταθμών μέτρησης. Ακόμα δεν
έχουν επιλεχθεί όλα τα σημεία, όπου θα εγκατασταθούν οι σημαδούρες ύψους
επτάμισι μέτρων. Η πρώτη, πάντως, θα τοποθετηθεί κοντά στην Ψυττάλεια, στον
Σαρωνικό, για να μελετηθούν σε βάθος οι επιπτώσεις του βιολογικού καθαρισμού.
Επίσης, ο Δήμος Καλαμάτας έχει ζητήσει να εγκατασταθεί ένας σταθμός στην
είσοδο του Μεσσηνιακού Κόλπου, η Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης
Θεσσαλονίκης έχει ζητήσει άλλον ένα για τον Θερμαϊκό, ενώ υπάρχουν σκέψεις και
για τον Παγασητικό. «Δύο από τους σταθμούς διαθέτουν αισθητήρες για την
ανίχνευση ραδιενεργών καταλοίπων. Ο ένας θα εγκατασταθεί στο Βόρειο Αιγαίο,
κοντά στις εκβολές του Νέστου, για να δούμε τι γίνεται με το Κοζλοντούι»,
επισημαίνει ο κ. Χρόνης.

Οι 10 μικρότερες σημαδούρες θα μετρούν μόνο το ύψος των κυμάτων. Το
Πανεπιστήμιο Αθηνών έχει αναλάβει τη δημιουργία τρισδιάστατου μοντέλου
κυκλοφορίας των ρευμάτων στο Αιγαίο, χρησιμοποιώντας τα στοιχεία που θα
συλλέγουν οι σταθμοί. Τα δεδομένα αυτά θα μεταφέρονται σε έναν δορυφόρο και
από εκεί στους υπολογιστές που θα βρίσκονται στο επιχειρησιακό κέντρο του ΕΚΘΕ
στη Λεωφόρου Αλίμου, το οποίο θα αρχίσει να λειτουργεί τον Δεκέμβριο. Το
κόστος των μηχανημάτων στο Κέντρο θα φθάσει τα 150 εκατομμύρια δρχ.

Με το «Ποσειδών», οι Έλληνες επιστήμονες φιλοδοξούν να ενισχύσουν την
περιβαλλοντική έρευνα στο Αιγαίο, την προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος,
την καλύτερη αντιμετώπιση περιβαλλοντικών καταστροφών (π.χ. πετρελαιοκηλίδες),
αλλά και την παροχή πληφοροριών σε χρήστες, όπως υπουργεία, ερευνητικά
ιδρύματα, τουριστική βιομηχανία, αλιείς και ιχθυοκαλλιεργητές, περιβαλλοντικές
οργανώσεις κ.λπ. Τα στοιχεία του θα βοηθήσουν στην ασφαλή ναυσιπλοΐα, τον
εντοπισμό ρυπαντών, την προστασία και ανάπτυξη της παράκτιας ζώνης, του
τουρισμού και της αλιείας.

ΘΛΙΨΗ, ΟΡΓΗ και αγανάκτηση ένιωσαν υπάλληλοι και καθηγητές του Γεωπονικού
Πανεπιστημίου Αθηνών το πρωί της Κυριακής, όταν αντίκρυσαν οκτώ σκυλάκια να
πεθαίνουν με φρικτούς πόνους.

Οι δολοφόνοι, που το βράδυ του περασμένου Σαββάτου σκότωσαν τα περισσότερα
σκυλάκια του ιδρύματος, κυκλοφορούν ελεύθεροι στους χώρους του Πανεπιστημίου.
Παρ’ όλες τις προσπάθειες των φυλάκων και του κτηνιάτρου, κ. Ν.
Κωστομητσοπούλου, που ανταποκρίθηκαν στις εκκλήσεις του προσωπικού για
βοήθεια, τα σκυλάκια, που έμεναν στο ανατολικό τμήμα του Πανεπιστημίου, πίσω
από τις εγκαταστάσεις ζωοτεχνίας, πέθαναν τρώγοντας κρέας ποτισμένο με ένα
ισχυρό δηλητήριο ­ πιθανώς στρυχνίνη. Ήταν η παρέα όλων των φοιτητών και του
προσωπικού εδώ και πέντε χρόνια και η συνοδεία των φυλάκων στις βόλτες τους
στο Πανεπιστήμιο.

Ο καθηγητής κ. Μιχαήλ Λουκάς, πρώην πρύτανης, μαζί με άλλους ζωόφιλους έδωσαν
σπίτι σε 12 τετράποδα τα οποία βρήκαν κατά καιρούς παρατημένα στη Γεωπονική.
Μόνο τέσσερα από αυτά γλίτωσαν από τη μανία των άγνωστων δολοφόνων. Την
επόμενη ημέρα ήταν τόσο τρομαγμένα από αυτό που συνέβη, που δεν τολμούσαν να
πλησιάσουν ούτε τον κ. Λουκά, τον άνθρωπο που τα ταΐζει τόσα χρόνια τώρα.

Ο καθηγητής και οι υπόλοιποι φίλοι των τετράποδων καλούν την πανεπιστημιακή
κοινότητα και τη διοίκηση να διερευνήσουν αμέσως την υπόθεση της δολοφονίας
των απροστάτευτων φίλων μας, που αποτελεί όνειδος για όλους όσοι εργάζονται
στο ίδρυμα αυτό.

ΤΟ ΝΕΟΓΕΝΝΗΤΟ μοσχάρι της φωτογραφίας δημιουργήθηκε με τη μέθοδο της
κλωνοποίησης και πίσω του φαίνεται η «δανεική» μητέρα του.

Η φωτογραφία τραβήχτηκε λίγη ώρα μετά τη γέννησή του, στο Ινστιτούτο
Αναπαραγωγικής Ανάπτυξης Βοοειδών «Καγκοσίμα», που βρίσκεται στο Οσούμι, στη
νοτιοδυτική Ιαπωνία. Όμως, δεκαέξι ώρες μετά τη γέννησή του το μοσχάρι πέθανε.
Ο θάνατός του ήταν ένα πολύ δυνατό χτύπημα στο πρόγραμμα κλωνοποιήσεων της
Ιαπωνίας, μιας και ήταν ο πρώτος θάνατος κλώνου στη χώρα.

Η ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ της πλημμυρισμένης περιοχής στην Ντάκα του Μπαγκλαντές
απεικονίζει την τραγωδία σε όλο της το μέγεθος.

Περισσότεροι από 100 άνθρωποι σκοτώθηκαν, ενώ η μισή χώρα υπέστη σοβαρές
ζημιές από την καταρρακτώδη βροχή που έπεσε τις δύο προηγούμενες εβδομάδες.

ΑΠΟ ΤΗΝ έκρηξη στον νέο και πιο πρόσφατο κρατήρα, στη νοτιοδυτική πλευρά του
ηφαιστείου της Αίτνας, στην Ιταλία, ολόκληρη η γύρω περιοχή γέμισε με λάβα και
πέτρες. Η δραστηριότητα της Αίτνας, του πιο ψηλού και πιο ενεργού ηφαιστείου
της Ευρώπης, συνεχίζεται για πολλά χρόνια και οι ηφαιστειολόγοι αναφέρουν πως
ενδέχεται να είναι ένα προειδοποιητικό σήμα για την πρώτη μεγάλη και σημαντική
έκρηξη του ηφαιστείου, έπειτα από έξι χρόνια. Οι δύο κώνοι του κεντρικού
κρατήρα έχουν διαλυθεί τελείως από την έως σήμερα δραστηριότητα, η οποία είχε
ως αποτέλεσμα τη μεγάλη συγκέντρωση ενέργειας στο εσωτερικό του ηφαιστείου.

ΕΝΑΣ παγετώνας που λιώνει στην Ανταρκτική μπορεί να προκαλέσει την κατάρρευση
των πάγων στο δυτικό μέρος της ηπείρου ανεβάζοντας τη στάθμη της θάλασσας
μέχρι και επτά μέτρα.

Όπως ανακοίνωσαν επιστήμονες την περασμένη εβδομάδα, ο παγετώνας αυτός
παρακολουθείται από δορυφόρους από το 1992. Τα δεδομένα δείχνουν ότι ο όγκος
του μειώνεται με σταθερούς ρυθμούς. Οι ερευνητές στο Εργαστήριο της ΝΑΣΑ στην
Καλιφόρνια έκρουσαν τον κώδωνα του κινδύνου για τη σοβαρή απειλή που
εμφανίστηκε στην καρδιά της Ανταρκτικής. Στην πέμπτη σε έκταση ήπειρο,
βρίσκεται το 90% των πάγων όλης της Γης. Τα στοιχεία από τους δορυφόρους είναι
η πρώτη τεκμηριωμένη καταγραφή της μείωσης του όγκου των πάγων.

Ο παγετώνας βρίσκεται στη νήσο Πάιν. Αν συνεχίσει να λιώνει, η στάθμη της
θάλασσας θα ανέβει κατακλύζοντας παραθαλάσσιες περιοχές σε όλο τον κόσμο και
το κλίμα της Γης θα αλλάξει. Πρόκειται για το νοτιότερο σημείο του πλανήτη,
όπου έχει παρατηρηθεί αυτό το φαινόμενο. Οι επιστήμονες που συμμετέχουν στη
μελέτη του εξηγούν πως δεν είναι δεδομένο ότι ο παγετώνας θα λιώσει, αλλά
είναι κάτι που δεν μπορεί πλέον να αποκλειστεί.

Κινητήριος νυχτοπεταλούδα. Ένας Αμερικανός γενετιστής δημιούργησε ένα αυτοκίνητο, το οποίο κινούν τα ηλεκτρικά σήματα που παράγουν οι μύες των φτερών μιας νυχτοπεταλούδας

ΜΗΠΩΣ η κινητήριος δύναμη των αυτοκινήτων τού αύριο θα προέρχεται από τους
μύες των φτερών μιας… πεταλούδας; Ήδη ένας επιστήμονας από το Σιάτλ
δημιούργησε ένα αυτοκίνητο, το οποίο κινείται με τη δύναμη των μυών που
βοηθούν μια νυχτοπεταλούδα να πετά.

Για το δημιούργημά του στηρίχθηκε στις αρχές ενός από τα πιο εντυπωσιακά
φαινόμενα που έχει γνωρίσει μέχρι σήμερα η ιατρική επιστήμη: ονομάζεται
«ακρα-φάντασμα», όρος που αποδίδει την αίσθηση ενός ασθενούς, ο οποίος ενώ
έχει χάσει ένα χέρι ή ένα πόδι αισθάνεται ότι το άκρο του βρίσκεται ακόμη στη
θέση του. Οι επιστήμονες πιστεύουν πως οι νευρώνες, που μετατρέπουν τη σκέψη
σε κίνηση, παραμένουν ανέπαφοι και ενεργοί ακόμη κι όταν το άκρο που ελέγχουν
έχει εξαφανισθεί.

Οι βιολόγοι πιστεύουν πως τα ζωντανά ανθρώπινα κύτταρα μπορεί να
μεταμοσχευθούν σε ένα ανθρώπινο σώμα, το οποίο θα ξεγελαστεί θεωρώντας το
πρόσθετο μέλος ως δικό του. Το αποτέλεσμα θα είναι το τεχνητό άκρο να
ελέγχεται πλήρως από τον εγκέφαλο, δημιουργώντας ένα σύστημα εν μέρει
ανθρώπινο και εν μέρει μηχανικό.

Ο Στιβ Μπάθιτς, ένας καθηγητής Γενετικής Μηχανικής από το Πανεπιστήμιο της
Ουάσιγκτον στο Σιάτλ, κατάφερε, βάσει αυτής της θεωρίας, να φτιάξει ένα
αυτοκίνητο που το κινούν τα φτερά μιας νυχτοπεταλούδας. Το «Mothmobile»
(«Πεταλουδοκίνητο»), όπως το ονόμασε, αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό
παράδειγμα ενός υβριδικού συστήματος, μέσα στο οποίο ένας ζωντανός οργανισμός
αποτελεί αναπόσπαστο μέρος μιας τεχνητής δημιουργίας.

«Δεν περιμέναμε να πετύχει το πείραμα, όμως, τελικά το αυτοκίνητο δούλεψε»,
λέει ο ίδιος ο επιστήμονας. Το αυτοκίνητο κινείται σύμφωνα με το πού θέλει να
πάει η πεταλούδα. Οι αποφάσεις της περνούν στους μύες των φτερών, ο καθένας εκ
των οποίων ελέγχεται από έναν νευρώνα. Η πεταλούδα είναι δεμένη σε ένα μικρό
ξύλο, μέσα στο αυτοκίνητο. Ένα μικρό ηλεκτρόδιο (αγώγιμο καλώδιο) περνά μέσα
στον μυ των φτερών και ένα άλλο ηλεκτρόδιο αναφοράς έχει τοποθετηθεί μέσα στο
σώμα της. Έτσι, η νυχτοπεταλούδα αποτελεί τμήμα ενός ολοκληρωμένου ηλεκτρικού κυκλώματος.

Αντίστοιχες πολλά υποσχόμενες εφαρμογές της ίδιας θεωρίας είναι η κατασκευή
ηλεκτρονικών υπολογιστών, με τη χρήση κυττάρων από ανθρώπινο εγκέφαλο, έτσι
ώστε τα μηχανήματα αυτά να μπορούν να έχουν αληθινή νοημοσύνη, ή η δημιουργία
αναπηρικών καροτσιών, τα οποία θα κινούνται με την κίνηση των μυών του προσώπου.

Τριάντα εκπρόσωποι περιβαλλοντικών οργανώσεων από τις βαλκανικές χώρες
συναντήθηκαν στο Νυμφαίο της Φλώρινας, προκειμένου να συζητήσουν για τη μέχρι
σήμερα δράση του Δικτύου Balkan Net, του Βαλκανικού Δικτύου για την Προστασία
των Μεγάλων Σαρκοφάγων. Εκεί, αποφασίστηκε, παράλληλα με την προστασία της
αρκούδας, να οργανωθούν προγράμματα προστασίας και άλλων σαρκοφάγων
θηλαστικών, όπως ο λύκος, το τσακάλι και ο λυγξ.

Σε «προστατευτικό κλοιό» βρίσκεται η πολιτιστική κληρονομιά των νησιών
του Αιγαίου, μετά την απόφαση του υπουργείου Αιγαίου να προωθήσει 55
παρεμβάσεις, συνολικού κόστους 300 εκατομμυρίων δραχμών, οι οποίες έχουν στόχο
την ανάδειξη των ιστορικών μνημείων και της πολιτιστικής φυσιογνωμίας των νησιών.

Σε 1.000 αντίτυπα θα κυκλοφορήσει από το ΥΠΕΧΩΔΕ το CD-ROM «Ελληνικά θαλάσσια
οικοσυστήματα», που δημιούργησε η Exodus για λογαριασμό τού υπουργείου. Το
πρόγραμμα παρουσιάστηκε στη Διεθνή Έκθεση της Λισαβώνας με θέμα τους ωκεανούς
του κόσμου και έχει στόχο την προβολή των ελληνικών θαλασσών, λιμνών και
υδροβιότοπων, καθώς και την προστασία ειδών προς εξαφάνιση.

Ηλεκτρονικό πανευρωπαϊκό δίκτυο παρακολούθησης μεταδοτικών νοσημάτων
ολοκλήρωσε η European Dynamics. Το σύστημα συνδέει τα υπουργεία Υγείας της
Ευρωπαϊκής Ένωσης με σκοπό την άμεση και αξιόπιστη ανταλλαγή πληροφοριών για
ασθένειες όπως το AIDS, η χολέρα, η ηπατίτιδα κ.ά.

Τα δείγματα που πρόκειται να συλλέξουν διαστημόπλοια της ΝΑΣΑ από το έδαφος
άλλων ουράνιων σωμάτων, μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο τη Γη, λόγω των άγνωστων
σε εμάς μικροβίων που πιθανώς να περιέχονται στο χώμα και τις πέτρες. Για
αυτό, επιτροπή Αμερικανών επιστημόνων προτείνει τα δείγματα αυτά να ελέγχονται
εξονυχιστικά, αφού μπουν σε καραντίνα όταν φθάσουν στον πλανήτη μας.