ΠΡΟΣΩΠΑ Ποιότητα και εμπορική επιτυχία

Ο «Στρατιώτης Ράιαν» έχει όλα τα συστατικά μιας εμπορικής ταινίας: δράση,
περιπέτεια, άφθονη βία και διάσημους ηθοποιούς. Έχει όμως και την υπογραφή
ενός σκηνοθέτη που φιλοδοξεί να περάσει ένα διαφορετικό μήνυμα. Το όνομα
αυτού, Στήβεν Σπήλμπεργκ.

Στήβεν Σπήλμπεργκ. Ο διάσημος Αμερικανός σκηνοθέτης έχει αποδείξει ότι ξέρει να συνδυάζει την ποιότητα με την εμπορική επιτυχία

Ο ΔΙΑΣΗΜΟΤΕΡΟΣ ίσως σκηνοθέτης του Χόλυγουντ έχει αποδείξει ότι ξέρει, όταν το
επιθυμεί, να φτιάχνει ταινίες που δεν αποσκοπούν αποκλειστικά στην ψυχαγωγία
του θεατή. Ταινίες όπως «Η Λίστα του Σίντλερ» ή όπως «Ο Στρατιώτης Ράιαν», η
πρώτη προβολή της οποίας έχει προγραμματιστεί, στην Αμερική, για την ερχόμενη
Παρασκευή. Και αναμένεται να ξεσηκώσει πλήθος αντιδράσεων. Αιτία, οι άφθονες
σκηνές βίας. Που στοχεύουν όμως, σύμφωνα με τον Σπήλμπεργκ, στην
ευαισθητοποίηση και όχι στον εντυπωσιασμό του θεατή. «Οι περισσότερες ταινίες
που αναφέρονται στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο», τονίζει ο Αμερικανός
σκηνοθέτης, «τείνουν να ωραιοποιούν την πραγματικότητα. Δεν υπάρχει όμως
τίποτα το γοητευτικό, τίποτα το ρομαντικό, σε έναν πόλεμο». Και η ιστορία του
«Στρατιώτη Ράιαν» το αποδεικνύει: Ένας Αμερικανός αλεξιπτωτιστής εγκλωβίζεται
σε εχθρικό έδαφος λίγο μετά τη συμμαχική απόβαση στη Νορμανδία. Οι συνάδελφοί
του αποφασίζουν να βοηθήσουν. Η επιχείρηση διάσωσης ξεκινάει. Πρόκειται
αναμφισβήτητα για μία βίαιη ταινία. Που δεν απέχει όμως καθόλου από την
πραγματικότητα. Είναι μάλιστα βασισμένη σε πραγματικά γεγονότα. Και θέτει
κάποια καίρια ερωτήματα. Πόση αξία έχει άραγε μία ανθρώπινη ζωή; Τι είναι αυτό
που την κάνει τόσο σημαντική ώστε να διακινδυνεύσουν για χάρη της τόσοι άλλοι
άνθρωποι; Ο Σπήλμπεργκ αφήνει το θεατή να βγάλει ο ίδιος τα συμπεράσματά του.
Και αποδεικνύει ότι πίσω από την εικόνα του μεγάλου παραμυθά κρύβεται ένας
άνθρωπος που ξέρει να μετατρέπει το θέαμα σε τέχνη.

«Δεν φιλοδοξώ να παίξω το ρόλο ενός κοινωνιολόγου που κάποια στιγμή αποφασίζει
να πάρει μία κάμερα στα χέρια του και να γυρίσει μία ταινία», σπεύδει ωστόσο
να ξεκαθαρίσει ο Αμερικανός σκηνοθέτης. «Ο κινηματογράφος είναι πάνω από όλα
ένα μέσο ψυχαγωγίας και είμαι περήφανος για όλες τις καθαρά ψυχαγωγικές
ταινίες που έχω γυρίσει. Ο “Στρατιώτης Ράιαν” είναι κάτι διαφορετικό. Είναι το
είδος της ταινίας που προκαλεί, μία ταινία που σοκάρει τον θεατή, φέρνοντάς
τον αντιμέτωπο με την ασχήμια και την ωμότητα του πολέμου». Ίσως ο τρόπος με
τον οποίο ο Σπήλμπεργκ επέλεξε να παρουσιάσει τα γεγονότα δεν συμβιβάζεται με
το ρεύμα «πολιτικής ορθότητας» που έχει παρασύρει τη βιομηχανία του θεάματος
στην Αμερική. Ίσως γι’ αυτό ακριβώς το λόγο ο Σπήλμπεργκ είναι αυτό που είναι:
ο διασημότερος εκπρόσωπός της.