[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Η ΠΡΟΣΦΑΤΗ αλλαγή του Αντιπροσώπου της Ελλάδας στην Επιτροπή Μονίμων
Αντιπροσώπων (ΕΜΑ ή Coreper) της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ο πρέσβης Π. Αποστολίδης
παρέδωσε ύστερα από τετραετή πετυχημένη θητεία στον πρέσβη Λ. Τσίλα, ο οποίος
εγκατέλειψε επίσης τετραετή πετυχημένη παρουσία στην Ουάσιγκτον) επιτρέπει
ορισμένες γενικότερες διαπιστώσεις για τον άγνωστο αυτό θεσμό και τον ρόλο του
Μονίμου Αντιπροσώπου.

Η ΕΜΑ είναι ένας μυστικοπαθής μεν αλλά σημαντικός θεσμός του «πολιτικού
συστήματος διακυβέρνησης» της Ένωσης. Βασικό έργο της ΕΜΑ είναι να
προετοιμάζει τις συναντήσεις του Συμβουλίου Υπουργών της Ένωσης. Στην πράξη,
όμως, η ΕΜΑ λαμβάνει «κεκλεισμένων των θυρών» το μεγαλύτερο μέρος των
αποφάσεων που τυπικά υιοθετεί το Συμβούλιο Υπουργών (ως «σημεία Α»). Εκτιμάται
ότι το 70% περίπου από το σύνολο των αποφάσεων λαμβάνεται ουσιαστικά από την
ΕΜΑ/Coreper. Επομένως ο ρόλος του κάθε Μονίμου Αντιπροσώπου, ως εκπροσώπου της
χώρας στην ΕΜΑ, είναι κεντρικός.

Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος θα πρέπει συνεπώς να αναπτύξει ιδιαίτερα καλές σχέσεις
με τους υπόλοιπους συναδέλφους του (δεκατέσσερις σήμερα), έστω κι αν σ’
ορισμένα θέματα θα πρέπει να συγκρουσθεί έντονα μαζί τους. Θα πρέπει επίσης να
αναπτύξει σχέσεις συνεργασίας με τα όργανα της Ένωσης και ιδιαίτερα την
Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προκειμένου να επηρεάσει αποφάσεις, να μεταφέρει απόψεις
και να αντλήσει πληροφορίες, αλλά χωρίς να δημιουργήσει «έλλειμμα
εμπιστοσύνης». Ωστόσο, ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος δεν λειτουργεί μόνος του στις
Βρυξέλλες. Υποστηρίζεται από τον Αναπληρωτή Μόνιμο Αντιπρόσωπο και το
στελεχιακό δυναμικό της Μόνιμης Αντιπροσωπείας (ΜΕΑ) που αποτελείται από
εκπροσώπους του συνόλου σχεδόν της ελληνικής διοίκησης.

Έτσι, η ΜΕΑ συνιστά μία ιδιόμορφη μικρογραφία της διοίκησης στις Βρυξέλλες, με
όλα τα αναπόφευκτα προβλήματα οργάνωσης, κατανομής ρόλων και αρμοδιοτήτων,
έργο όχι ιδιαίτερα εύκολο. Η Μόνιμη Αντιπροσωπεία φέρει τελικά το μεγαλύτερο
βάρος στη διαχείριση των σχέσεων της χώρας με την Ευρωπαϊκή Ένωση και τους
θεσμούς. Είναι ο άγνωστος κρίκος της σχέσης. Όπως δείχνει η ελληνική εμπειρία,
μια καλή ή κακή ΜΕΑ μπορεί να έχει καταλυτικές επιπτώσεις στη διαμόρφωση της
σχέσης κράτους – Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.