ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Ιδιωτικοποίηση ή ανεργία;

Αν σταθεί κανείς με κάποια κατανόηση στις αντιδράσεις των εργαζομένων και
κυρίως των συνδικαλιστών εναντίον των ιδιωτικοποιήσεων, θα διαπιστώσει ότι δεν
πρόκειται για κάποια ιδεολογική αντιπαλότητα ή πολιτική εχθρότητα, αλλά για
έναν ενδόμυχο φόβο ότι η μετάβαση από την κρατική ιδιοκτησία στην ιδιωτική
συνεπάγεται οπωσδήποτε ταυτόχρονη μετάβαση από την απασχόληση στην ανεργία.

Ο φόβος αυτός δεν είναι αδικαιολόγητος αν ληφθεί υπ’ όψιν η διεθνής εμπειρία,
όπου πράγματι οι μαζικές ιδιωτικοποιήσεις που έγιναν τη δεκαετία του ’80 στη
Βρετανία και στις αρχές του ’90 στην Ισπανία συνοδεύθηκαν από μια έκρηξη της
ανεργίας, καθώς έγιναν εκτεταμένες απολύσεις πλεονάζοντος προσωπικού.

Άλλωστε το σύστημα της πολιτικής πατρωνίας στην οικονομία, που καλλιεργήθηκε
στη χώρα μας από τη μεταπολίτευση και μετά, έπεισε τους εργαζομένους ότι μόνο
κάτω από την κρατική στέγη μπορούσαν να έχουν μια εξασφάλιση. Και πράγματι
έτσι συνέβαινε μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του ’80 και λίγοι από τους
εργαζομένους έχουν συνειδητοποιήσει πόσα πράγματα έχουν αλλάξει από τότε.

Άλλαξε πριν απ’ όλα ο ρόλος και η δύναμη του κράτους. Και πριν βέβαια κατά ένα
μέρος, αλλά κυρίως μετά το 1994 που άρχισε η πορεία προς την ΟΝΕ και η
δημοσιονομική προσαρμογή επεβλήθη ως βασική κατεύθυνση της οικονομικής
πολιτικής, το κράτος – προστάτης που προσελάμβανε υπαλλήλους και απορροφούσε
την κρυφή ανεργία, αναγκάσθηκε κάτω από την πίεση των υψηλών ελλειμμάτων να
κλείσει τις πόρτες του. Άλλαξε κατά δεύτερον λόγο ο ρόλος του ευρύτερου
δημόσιου τομέα, αφού επεκτάθηκε και στις ΔΕΚΟ και στις Τράπεζες ο Νόμος Πεπονή
και πολλές από αυτές οδηγούνται ήδη στην ιδιωτικοποίηση.

Η παραδοσιακή λοιπόν λογική που εξίσωνε την κρατική ιδιοκτησία με την
σταθερότητα της απασχόλησης κατέρρευσε και δεν υφίσταται σήμερα που οδεύοντας
προς την ΟΝΕ και λειτουργώντας στα πλαίσια της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας,
το κράτος και οι υπό κρατικό έλεγχο επιχειρήσεις, μπορούν να επιβιώσουν μόνο
αν μηδενίσουν τα ελλείμματα και βελτιώσουν την ποιότητα των προσφερομένων
υπηρεσιών. Όταν ο πρόεδρος των εργαζομένων στα διυλιστήρια Ασπροπύργου κ. Ν.
Ορφανός ζήτησε από τον Πρωθυπουργό, ο οποίος τα επεσκέφθη κατά την προηγούμενη
εβδομάδα, δέσμευση της κυβέρνησης για διασφάλιση των θέσεων εργασίας, πήρε από
την υπουργό Ανάπτυξης κ. Βάσω Παπανδρέου την αποστομωτική απάντηση ότι «οι
θέσεις εργασίας δεν κατοχυρώνονται με νόμους και διατάγματα, αλλά με την
ανταγωνιστικότητα της επιχείρησης, για τη βελτίωση της οποίας πρέπει να
ενδιαφέρονται και οι ίδιοι οι εργαζόμενοι».

Μήπως στην Ελλάδα δεν έχει επιβεβαιωθεί από τις δραματικές εξελίξεις των
τελευταίων ετών η αλήθεια ότι η μόνη κατοχύρωση για τον εργαζόμενο είναι η
ευημερία της επιχείρησης στην οποία εργάζεται; Ας θυμηθούν οι εργαζόμενοι, και
προ παντός οι συνδικαλιστές, την τραγωδία των προβληματικών και της ανάληψης
της διαχείρισής τους από το κράτος. Το Δημόσιο ενεπλάκη σε αυτήν την αμαρτωλή
περιπέτεια με τη δικαιολογία ότι έτσι θα διέσωζε θέσεις εργασίας. Το επέτυχε;
Ασφαλώς όχι, αφού οι χιλιάδες των εργαζομένων που στις αρχές της δεκαετίας του
’80 απασχολούντο στην Πειραϊκή – Πατραϊκή, στον Σκαλιστήρη, στο Λαύριο και τις
άλλες μεγάλες επιχειρήσεις είναι από χρόνια άνεργοι, και μάλιστα διαρκείας
άνεργοι, αφού λόγω ηλικίας δεν έχουν δυνατότητες εξεύρεσης άλλης εργασίας.

Αντίθετα πολύπαθες επιχειρήσεις που πρόσφατα ιδιωτικοποιήθηκαν, όπως π.χ. τα
Ναυπηγεία Ελευσίνας, διασφάλισαν τις θέσεις εργασίας και μάλιστα με την
ανάπτυξη των εργασιών, αφού η ανταγωνιστικότητα της μονάδας βελτιώνεται
σταθερά, δημιουργούν και νέες θέσεις εργασίας. Το ίδιο συνέβη πρόσφατα και με
τις Τράπεζες Μακεδονίας – Θράκης και Κρήτης που πωλήθηκαν σε ιδιώτες. Οι νέοι
τους αγοραστές όχι μόνο δεν απολύουν κανέναν, αλλά αντίθετα με τα νέα κεφάλαια
που τοποθετούν και τα οποία βελτιώνουν όλες τις υποδομές και την τεχνολογία,
αύριο – μεθαύριο θα κάνουν νέες προσλήψεις.

Ζήσαμε πρόσφατα τα άγρια επεισόδια της Ιονικής. Πρόσχημα και αυτή τη φορά η
διασφάλιση των θέσεων εργασίας. Αν όμως η Ιονική δεν πωληθεί και παραμείνει
υπό κρατικό έλεγχο, θα επιζήσει στο νέο ανταγωνιστικό περιβάλλον που
δημιουργείται στον τραπεζικό χώρο, ύστερα και από την ορμητική εισβολή του
Ομίλου Λάτση; Η Ιονική μπορεί από πλευράς ενεργητικού να είναι ακόμη πέμπτη
Τράπεζα, από πλευράς όμως κερδοφορίας είναι 10η! Ποια λοιπόν είναι η
διασφάλιση για τους εργαζομένους; Μια συρρικνωμένη κρατική Τράπεζα ή μια
ανθούσα ιδιωτική;

Όλες όμως αυτές οι αυταπόδεικτες αλήθειες πρέπει να εξηγηθούν με επιμονή και
ειλικρίνεια στους εργαζομένους, για να απαλλαγούν από την πρόληψη του κράτους
– προστάτη.