Γιατί είμαι υπερήφανη

Η κυρία Μαρία Καστανάρα (Αθήνα) είναι πτυχιούχος της Φιλοσοφικής Αθηνών. Πήρε
μέρος στον πρόσφατο διαγωνισμό του ΑΣΕΠ (12-6-98), στο εξεταστικό κέντρο της
Ηλιούπολης. Απευθύνει «ανοιχτή επιστολή προς όλους τους ενδιαφερόμενους»,
δηλώνοντας ότι είναι υπερήφανη που πήρε μέρος σ’ αυτές τις εξετάσεις:

«ΠΟΤΕ μου δεν φαντάσθηκα ότι ευρισκόμενη μέσα στο χώρο της παιδείας που εξ
υποθέσεως νοείται ως η κατ’ εξοχήν έδρα των αρχών της δημοκρατίας, θα έφθανα
ποτέ σε σημείο να βρεθώ υπό την προστασία των ΜΑΤ για να ασκήσω το δικαίωμά
μου να έχω και να εκφράζω με τη στάση μου μια άποψη διαφορετική, αλλά σαφώς
τεκμηριωμένη λογικά, καθ’ όλα συνεπή ηθικά με τις δημοκρατικές αρχές και
επιπλέον εδραιωμένη στην σύγχρονη κοινωνική εμπειρία! Ποτέ μου δεν φαντάσθηκα
ότι θα γίνονταν τέτοιοι προπηλακισμοί, εξευτελισμοί, και σε τέτοιο βαθμό
κατάργηση της επιλογής δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων από τους “υπερασπιστές” της
δημοκρατίας, μόνο και μόνο επειδή κάποιοι από εμάς πιστεύουν στις επί ίσοις
όροις ευκαιρίες, στον α-νόητο για μερικούς θεσμό της αξιοκρατίας, και επειδή
σέβονται και ταυτόχρονα διεκδικούν το δικαίωμα της διαφορετικής επιλογής μέσα
στα πλαίσια του Συνταγματος και των κειμένων νόμων και μάλιστα εν όψει της
παντελούς έλλειψης προτάσεων εκ μέρους της άλλης πλευράς. Κι όμως, όλα αυτά συνέβησαν.

Φυσική συνέπεια αυτής της τόσο “δημοκρατικής” αντίληψης που ασπάζεται την αρχή
ότι “ο καθένας έχει δικαίωμα να διαφωνεί, αλλά μόνον μέχρι να… συμφωνήσει
στο τέλος μαζί μας”, ήταν και οι δηλώσεις εκπροσώπου της ΟΛΜΕ στον
δημοσιογράφο Καψή του Σκάι. Μας είπε λοιπόν πως το επικίνδυνο σε μία
δημοκρατία είναι ο αυταρχισμός του κράτους ενώ, αντίθετα, ο αυταρχισμός που
εκφράζεται σε “μεμονωμένα” περιστατικά (π.χ., στο 68% των υποψηφίων(!) που
αποκλείσθηκαν στα Πατήσια την Παρασκευή) δεν αποτελεί πρόβλημα! Και σαν να μην
έφταναν όλα αυτά, είναι και η συνέντευξη του κυρίου Χαλλιορή στην
“Ελευθεροτυπία” της 16/6/98, στην οποία, όπως μας πληροφορεί η δημοσιογράφος
κυρία Λιάτσου, ο πρόεδρος του Συλλόγου Αναπληρωτών έρχεται τώρα (που όλα
τελείωσαν ας προσθέσω κι εγώ) να χαρακτηρίσει “κατακριτέες τις ακραίες πράξεις
συναδέλφων του”. Ωστόσο η μόνη κρίση ­ γιατί το “όχι ρε γαμώτο” δεν συνιστά
κρίση αλλά συναισθηματική έκφραση ­ που διατυπώνει ο κύριος Χαλλιορής είναι
ότι έχει “την εντύπωση ότι μένουμε σε μια – δυο εικόνες και χάνουμε το δάσος”.
Γυρνάμε, δηλαδή, και πάλι στα “μεμονωμένα περιστατικά” που είχε διατυπώσει και
ο εκπρόσωπος της ΟΛΜΕ στον Σκάι. Προφανώς, κατά την εκτίμηση των κυρίων αυτών
θα έπρεπε να είχαν δείρει όλους τους Έλληνες και τους όμορους λαούς για να
υπάρχει κάποιο άξιο λόγου πρόβλημα.

Ωστόσο εγώ, μια “πουλημένη!”, μια “βολεμένη! ” και “ξευτελισμένη!”, τολμώ να
ισχυριστώ ότι μια δημοκρατική κοινωνία δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να
αυτονομείται από τον ίδιο της τον εαυτό. Δεν είναι, δηλαδή, δυνατόν οργανωμένα
της τμήματα να στρέφονται εναντίον της δημοκρατικής δράσης άλλων τμημάτων της,
όπως ακριβώς είδαμε να συμβαίνει έξω από τα εξεταστικά κέντρα. Συνεπώς ­ και
παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις ορισμένων “φωστήρων” του πολιτικού
λόγου ­ ο αυταρχισμός οργανωμένων τμημάτων της κοινωνίας έναντι των υπολοίπων
μελών της είναι κάτι πολύ πιο επικίνδυνο και από τον κρατικό αυταρχισμό! Για
την ακρίβεια είναι ο ορισμός της βαρβαρότητας και του φασισμού!

Επιπλέον, ο κύριος Χαλλιορής “ξεκαθαρίζει” ­ και πάλι κατά το σχόλιο της
δημοσιογράφου ­ ότι “δεν θέλουν” την επετηρίδα. Το “ξεκαθαρίζει” τώρα ο
πρόεδρος του Συλλόγου των Αναπληρωτών, γιατί όσο έπεφταν τα αυγά, τα
μπουκάλια, τα φουστάνια και ό,τι άλλο βρισκόταν πρόχειρο, φωνάζανε “Όχι στην
κατάργηση της επετηρίδας!”. “Ξεκαθαρίζει” όμως ότι δεν θέλουν και τον
διαγωνισμό. Ε, έχουμε πλέον καταπλαγεί από την “ενάργεια” των θέσεων αυτών!

Μόνο που στην ίδια συνέντευξη ο κύριος Χαλλιορής παρέλειψε να… ξεκαθαρίσει
τι προτείνουν αντί του διαγωνισμού. Γιατί φαντάζομαι, κύριε Χαλλιορή, ότι τόσα
χρόνια που έχετε στην εκπαίδευση θα έχετε κι εσείς διδάξει στους μαθητές σας
ότι κανένας διάλογος δεν μπορεί να προχωρήσει μόνο με το “τι δεν θέλουμε”.
Αντιθέτως, πρέπει να προχωρήσουμε και στη δημόσια διατύπωση του “τι θέλουμε”,
διότι ­ ατυχώς για εσάς ­ οι θεσμοί περιέχουν ρητώς μόνον το “τι θέλουμε”.
Εξάλλου, διατρέχετε τον κίνδυνο να κατηγορηθείτε και για δημαγωγία, αφού η διά
των συλλογικών οργάνων δεδηλωμένη στάση του κλάδου εδώ και τουλάχιστον εννέα
μήνες (από τη δημοσίευση του Ν. 2525) αφήνει να εννοηθεί ότι το όψιμο “δεν
θέλουμε την επετηρίδα” δεν είναι τίποτα παραπάνω από ένα φραστικό πυροτέχνημα
και μάλιστα κακότεχνο αφού δεν έχει και καμιά πρωτοτυπία.

Άκουσα επίσης ότι μερικοί αισθάνονται πάρα πολύ άσχημα που αναγκάζονται να
εξετασθούν μαζί με τους άλλοτε μαθητές τους. Τι ντροπή κι αυτή! Τι ντροπή,
Δάσκαλε, που πέτυχες τον εκπαιδευτικό σου στόχο, να μάθουν τα παιδιά σου όσα
κι εσύ ξέρεις κι αν είναι δυνατόν ακόμη περισσότερα! Ντροπή σου που έκανες τα
παιδιά σου όχι μόνο να σου μοιάσουνε, αλλά τους δίνεις και τη δυνατότητα να
φτάσουν ακόμη πιο πέρα απ’ ό,τι μπορείς να φθάσεις εσύ! Ντροπή και Αίσχος να
έρθει η μέρα εκείνη που εσύ και οι πρώην μαθητές σου είστε ίσα κι όμοια μέσα
στην κοινωνία! Ντροπή σου να εξετασθείς κι εσύ όπως εξετάζεις! Τι όνειδος,
αλήθεια, να σε σύρουν σε τέτοιον “εξευτελισμό”!

Κι εμείς οι “αναίσθητοι” 46.500 δεν έχουμε καθόλου τσίπα πάνω μας πια; Καθόλου
δεν ντραπήκαμε για όλα αυτά; Ε, λοιπόν, σας πληροφορώ ότι εγώ προσωπικά όχι
μόνον δεν ντρέπομαι για όλα αυτά, αλλά είμαι και υπερήφανη. Είμαι υπερήφανη
γιατί δεν ζήτησα ούτε χάρη ούτε ρουσφέτι από κανέναν. Είμαι υπερήφανη που όχι
μόνον δεν πλακώνω τον κόσμο στο ξύλο όταν δεν πείθεται στα λόγια μου, αλλά και
που δεν χρησιμοποιώ, ελλείψει επιχειρημάτων, ψευδοηθικά διλήμματα του τύπου
“αγωνιστές” και “πουλημένοι” (συμπεριλαμβανομένων και των συνωνύμων), και άλλα
φραστικά τερτίπια της πλάκας.

Δηλώνω, έχοντας πλήρη επίγνωση των λόγων μου, ότι παραδόξως δεν ντρέπομαι που
μέσα στις συγκεκριμένες συνθήκες της βάναυσης επίθεσης που δέχθηκε η ψυχική,
σωματική και ηθική ακεραιότητα των υποψηφίων, προτίμησα να αποδεχθώ την
παρουσία δυνάμεων ασφαλείας από τις συνέπειες της εφόρμησης των
συγκεντρωμένων. Διότι δεν βλέπω τίποτα το πολιτικά προοδευτικό στην
αντικατάσταση των ΜΑΤ του κράτους από τα ΜΑΤ των εκπαιδευτικών. Αντιθέτως,
εκτιμώ πως είναι προτιμότερο αυτή η εξουσία, την οποία στις παρούσες συνθήκες
κάποιοι “θερμόαιμοι δημοκράτες” ήταν οπωσδήποτε “διατεθειμένοι” να αναλάβουν,
να ασκείται από όργανα που τους αποδίδουμε ευθύνες σε περίπτωση κατάχρησής της
(όπως στην περίπτωση ξυλοδαρμού του οικοδόμου στα Γιάννενα) και όχι από τον
κάθε αγανακτισμένο συνδικαλιστή που δεν αναγνωρίζει καμία διαφορά μεταξύ ενός
απεργοσπάστη κι ενός υποψηφίου, και που στο τέλος θα φορτώσει την ευθύνη για
τις πράξεις του σ’ όλους τους άλλους εκτός απ’ τον εαυτό του. Αναφέρομαι στις
επίσημες θέσεις της ΟΛΜΕ και των αναπληρωτών καθηγητών αναφορικά με τις σκηνές
που δεκάδες χιλιάδες έζησαν στα εξεταστικά κέντρα και για τις οποίες ούτε λίγο
ούτε πολύ μας είπαν ότι για όλα φταίνε τα ΜΑΤ. Δηλαδή, εάν δεν ήταν τα ΜΑΤ οι
συγκεντρωμένοι αντί να βρίζουν τους υποψηφίους θα τους εύχονταν καλή επιτυχία,
θα τους έραιναν με ροδοπέταλα αντί να τους πετάνε αυγά και θα τους ασπάζονταν
σταυρωτά αντί να τους παίρνουν διά της βίας σηκωτούς.

Τέλος, είμαι υπερήφανη που πήρα θέση ­ και με λόγο και με πράξη ­ στα γεγονότα
τώρα, και που δεν μπήκα στο “ηθικό δίλημμα” της μαθηματικού Χρυσαυγής
Τριανταφύλλου – Καλλιώρα (“ΤΑ ΝΕΑ” 15/6/98). Είμαι υπερήφανη που δεν
“περιέσωσα την αξιοπρέπειά μου” τηρώντας τη στάση “ουδετερότητας” για να τα
‘χω καλά με όλους, και με τους απ’ έξω και με τους από μέσα. Είμαι υπερήφανη
που δεν άφησα τους “πουλημένους! ” να βγάλουν αυτοί το φίδι από την τρύπα, να
τους βρίζουν και να τους εξευτελίζουν, για να ‘ρθω εγώ έπειτα από δύο χρόνια
να πάρω μέρος στον διαγωνισμό σαν “κυρία”».