Ραδιενεργό νέφος

Ξαφνική αύξηση των επιπέδων ραδιενέργειας σημειώθηκε και στην Ελλάδα,
ύστερα από δώδεκα χρόνια μετά το πυρηνικό ατύχημα στο Τσερνόμπιλ, χωρίς μέχρι
στιγμής να προσδιοριστεί με βεβαιότητα από τους πυρηνικούς επιστήμονες η πηγή
που προκάλεσε την αιφνίδια ρύπανση στην ατμόσφαιρα.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Γραφείο Βόρειας Ελλάδας

Η ΑΙΦΝΙΔΙΑ αύξηση της ραδιενέργειας, από το γνωστό πλέον στο ευρύ ελληνικό
κοινό ραδιενεργό υλικό Καίσιο-137, παρατηρήθηκε στις αρχές του μήνα στην
περιοχή της Θεσσαλονίκης, την ίδια ώρα που οι υπηρεσίες παρακολούθησης της
ραδιενέργειας σε Ισπανία, Γαλλία, Ελβετία, αλλά και σε άλλες χώρες της
Κεντρικής και Νότιας Ευρώπης, εξέδιδαν ανακοινωθέντα για ρύπανση της
ατμόσφαιρας και προσπαθούσαν να εντοπίσουν την πηγή.

Στη διάρκεια του διημέρου ­ από τις 3 έως 4 Ιουνίου ­ από το Εργαστήριο
Ατομικής και Πυρηνικής Φυσικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
καταγράφηκαν στην ατμόσφαιρα της συμπρωτεύουσας ­ για πρώτη φορά μετά το 1986
­ χαμηλές συγκεντρώσεις Καισίου-137 (που ισοδυναμούσαν με 88,1 μικρομπεκερέλ
ανά κυβικό μέτρο), ενώ τις επόμενες ημέρες ­ μέχρι και χθες ­ οι τιμές
επανήλθαν σε μηδενικά επίπεδα.

Πάντως, η ρύπανση της ατμόσφαιρας που παρατηρήθηκε στη Θεσσαλονίκη δεν
προκαλεί κανέναν κίνδυνο στους κατοίκους και στο περιβάλλον, αφού τα παραπάνω
επίπεδα ραδιενέργειας θεωρούνται πολύ χαμηλά.

Ο καθηγητής Πυρηνικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης κ. Κώστας
Παπαστεφάνου δήλωσε χθες στα «ΝΕΑ» ότι δεν υπάρχει ο παραμικρός λόγος
ανησυχίας και διευκρίνισε ότι οι συγκεντρώσεις Καισίου-137, που εντοπίστηκαν
από το εργαστήριο του ΑΠΘ, είναι 22.134 φορές χαμηλότερες από τις τιμές που
είχαν καταγραφεί στην Ελλάδα τον Μάιο του 1986, στη διάρκεια του πυρηνικού
ατυχήματος στο Τσερνόμπιλ.

Στις αρχές του μήνα, λίγες μέρες μετά την πυρηνική δοκιμή που πραγματοποίησε
το Πακιστάν, οι υπηρεσίες για την παρακολούθηση της ραδιενέργειας σε χώρες της
Ευρώπης ­ κυρίως στην Ισπανία και την Ελβετία ­ αιφνιδιάστηκαν από την ξαφνική
αύξηση των επιπέδων ραδιενέργειας και αρχικά υπήρξαν υπόνοιες για κάποιο νέο
πυρηνικό ατύχημα στην Ευρώπη.

Στην Ελβετία η ραδιενέργεια είχε φθάσει την 1η και 2α Ιουνίου, σε επίπεδα
1.000 φορές υψηλότερα του κανονικού, ενώ από μετρήσεις που έγιναν σε περιοχή
της Ισπανίας τις ίδιες ημέρες, καταγράφηκαν συγκεντρώσεις Καισίου-137 της
τάξης των 1.400 και 1.800 μικρομπεκερέλ ανά κυβικό εκατοστό, δηλαδή δεκαέξι
έως είκοσι φορές υψηλότερες από αυτές που κατέγραψε ο σταθμός του
Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης για την Ελλάδα, τις δύο επόμενες ημέρες.

Έλληνες πυρηνικοί επιστήμονες θεωρούν ως την πλέον πιθανή αιτία για το συμβάν
που προκάλεσε αναστάτωση και κινητοποίηση στις αρμόδιες υπηρεσίες της Ευρώπης,
την εκδοχή που δίνουν και οι ισπανικές αρχές. Ότι, δηλαδή, η ραδιενέργεια κατά
πάσα πιθανότητα να εκλύθηκε από μονάδα χαλυβουργείου στην Ιβηρική Χερσόνησο
κατά τη διάρκεια επεξεργασίας πρώτων υλών που προέρχονταν από την περιοχή του Τσερνόμπιλ.

«Εκείνες τις ημέρες πραγματοποιήθηκε και η πυρηνική δοκιμή από το Πακιστάν.
Πάντως, η πιο πιθανή εκδοχή είναι αυτή της Ισπανίας, αφού οι μετρήσεις
συμπίπτουν χρονικά. Όμως, επαναλαμβάνω κατηγορηματικά ότι δεν υπάρχει καμιά
επικινδυνότητα για την Ελλάδα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Παπαστεφάνου.

Ο εφιάλτης. Έπειτα από μακροχρόνιες εργασίες επισκευής τέθηκε σε λειτουργία ο τρίτος αντιδραστήρας, στον οποίο διαπιστώθηκε και η διαρροή

ΔΙΑΡΡΟΗ ραδιενέργειας έθεσε για άλλη μία φορά σε συναγερμό την πυρηνική μονάδα
του Τσερνόμπιλ. Οι ουκρανικές αρχές παραδέχτηκαν χθες ότι «διαρροή ελαφρώς
ραδιενεργού ύδατος» προκάλεσε την επείγουσα διακοπή της λειτουργίας του
μοναδικού αντιδραστήρα που εξακολουθεί να χρησιμοποιείται στην πυρηνική μονάδα
του Τσερνόμπιλ, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Βαντίμ Γκρισένκο υπεύθυνος του
ουκρανικού υπουργείου Περιβάλλοντος και Πυρηνικής Ασφάλειας.

Η λειτουργία του τρίτου αντιδραστήρα διεκόπη επειγόντως προχθές όταν
εντοπίστηκε διαρροή «ελαφρώς ραδιενεργού ύδατος» στο σύστημα προώθησης ενός
στροβίλου, εξήγησε ο Γκρισένκο. «Δεν είναι φυσιολογικό ένα μόνο μήνα μετά τις
μακροχρόνιες εργασίες επισκευής να γίνεται μια τέτοια διαρροή», συνέχισε και
πρόσθεσε ότι «αυτό αποδεικνύει πως οι επισκευές δεν έγιναν σωστά». Όμως
«αποκλείεται οποιαδήποτε ραδιενεργή μόλυνση» γύρω από την πυρηνική μονάδα,
διαβεβαίωσε ο Γκρισένκο.

Το επεισόδιο συνέβη μόλις ένα μήνα μετά την επανέναρξη της λειτουργίας του
τρίτου αντιδραστήρα, η οποία είχε διακοπεί για εργασίες επισκευής για
περισσότερο από δέκα μήνες ­ από τον Ιούλιο του 1997 έως τον Μάιο του 1998.