[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

ΑΠΟΤΕΛΟΥΝ μια μειονότητα κι όμως ο λόγος της τιμής τους έχει την αξία που του
πρέπει. Είναι άθεοι, αλλά τηρούν τον λόγο του Χριστού. Αρνούνται δηλαδή να
ορκιστούν στο όνομα του Θεού, όπως ακριβώς επιβάλλουν οι Ιεροί Κανόνες της
Εκκλησίας. Και κανείς δεν τους φέρει αντίρρηση.

Αντιθέτως, δικαστήρια, πανεπιστήμια και οπουδήποτε αλλού επιβάλλεται ο όρκος
τούς κάνουν τη μεγάλη τιμή να δεχτούν πως «η τιμή τους και η συνείδησή τους»
θα τους υπαγορεύσουν να πουν την αλήθεια, να τηρήσουν ό,τι υποσχεθούν.

Οι χριστιανοί ορθόδοξοι, αν και ο ιδρυτής της θρησκείας τους απαγορεύει τον
όρκο και το Σύνταγμα δεν τον επιβάλλει ρητώς, φαίνεται πως δεν εμπνέουν
εμπιστοσύνη στα όργανα της πολιτείας. Έτσι, για να περιβάλλεται με κύρος ο
λόγος τους, υποχρεώνονται είτε από τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας είτε με επί
μέρους νόμους να ορκίζονται στο όνομα του Θεού θέτοντας συγχρόνως το δεξί τους
χέρι στο Ευαγγέλιο. Αν αρνηθούν, διώκονται, απομονώνονται ή ακόμη στερούνται
κάποιων δικαιωμάτων τους.

Αν όμως ήταν άθεοι ή αιρετικοί, από σεβασμό και μόνο στις απόψεις τους, καμία
αρχή δεν θα στεκόταν εμπόδιο στον δρόμο τους. Γιατί ακόμη και οι νόμοι που
επιβάλλουν τον όρκο προβλέπουν την εξαίρεση όσων δηλώνουν άθεοι.

Το ζήτημα του θρησκευτικού όρκου ανεφύη προσφάτως και προκάλεσε ποικίλες
αντιδράσεις. Η πιο έντονη, ίσως, ήταν αυτή του Προκαθημένου της Εκκλησίας της
Ελλάδος, στον οποίο όμως τελικά ανατίθεται εκ των πραγμάτων η επίλυση του
θέματος. Η θέση του δεν είναι δύσκολη. Μια απόφαση σύμφωνη με την αρχή του
χριστιανισμού περί απαγόρευσης του όρκου αρκεί. Έτσι θα πάψει να υφίσταται το
«δυσμενές προνόμιο των ορθόδοξων χριστιανών», όπως χαρακτηρίζει τον
υποχρεωτικό όρκο ο απόφοιτος της Θεολογικής Σχολής που προσέφυγε στο Συμβούλιο
της Επικρατείας για να πάρει άνευ όρκου το πτυχίο του. Συγχρόνως θα πάψουν να
φαίνονται αιρετικές οι περί κατάργησης του όρκου απόψεις και, τέλος, θα
καταλάβει και ο «λόγος της τιμής» τη θέση που της αξίζει. Όχι μόνο για τους άθεους…