Μάχες με Τουρκία σε Ε.Ε. – ΝΑΤΟ

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ

Μετά τον κ. Χόλμπρουκ τη σκυτάλη των πιέσεων στο Κυπριακό και τα
ελληνοτουρκικά παίρνουν τώρα η Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ, καθώς μέσα στον
Μάιο έχουν προγραμματισθεί αποφασιστικές συναντήσεις για τα εθνικά θέματα.

ΠΡΩΤΗ διπλωματική μάχη θα δοθεί στη Ρόδο την ερχόμενη Δευτέρα. Η Τουρκία στην
Υπουργική Σύνοδο της Δυτικοευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) έχει ήδη κοινοποιήσει σε
κατώτερα όργανα ότι θα προβάλει επιφυλάξεις για το Σχέδιο του Τελικού
Ανακοινωθέντος που έχει ετοιμάσει η ελληνική προεδρία. Σύμφωνα με έγκυρες
πηγές οι αντιρρήσεις της Άγκυρας αφορούν στο σημείο που γίνεται λόγος για
πολιτικό διάλογο με την Κύπρο. Η Ελλάδα αμφισβητεί την ενέργεια της Τουρκίας η
οποία είναι συνδεδεμένο μέλος, κατά συνέπεια δεν έχει δικαίωμα βέτο, ωστόσο
κάποιοι εταίροι ενδέχεται να θεωρήσουν τη ΔΕΕ βήμα για να ασκήσουν πιέσεις
δίνοντας αυθαίρετες νομικές ερμηνείες. Η Τουρκία έχει διαμηνύσει άλλωστε ότι
δεν θα εκπροσωπηθεί από τον υπουργό Εξωτερικών κ. Ισμαήλ Τζεμ, μεταξύ των
άλλων και ως έκφραση της αντίθεσής της γιατί η Κύπρος έχει υποβάλει αίτηση από
τις 31 Μαρτίου να γίνει συνδεδεμένο μέλος της ΔΕΕ, ένα καθεστώς το οποίο έχουν
όλες οι υποψήφιες για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση χώρες.

Στη Σύνοδο της ΔΕΕ, εξάλλου, δεν αποκλείεται να υπάρξουν και ουσιαστικές
συνομιλίες για το θέμα των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης στο Αιγαίο, με
πρωτοβουλία του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ Χαβιέ Σολάνα. Ο κ. Σολάνα ­ που θα
βρίσκεται στη Ρόδο από το Σάββατο ιδιωτικώς ­ αναμένεται να συναντηθεί τόσο με
τον Έλληνα υπουργό Άμυνας Άκη Τσοχατζόπουλο όσο και με τον Τούρκο υπουργό,
καθώς θα επιθυμούσε να βρεθεί μια λύση στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης πριν
από την υπουργική εαρινή σύνοδο του ΝΑΤΟ, στο Λουξεμβούργο. Συνάντηση ωστόσο
Τσοχατζόπουλου – Σεγκίν δεν θα υπάρξει, τόνιζαν χθες πηγές του υπ. Άμυνας. Ο
κ. Τσοχατζόπουλος, από τη Μαδρίτη όπου βρίσκεται, τόνισε ότι για να υπάρξει
διάλογος και μάλιστα επιτυχής θα πρέπει η Τουρκία να αποδεχθεί το Διεθνές
Δίκαιο και συμπεριφορές που δεν προκαλούν ένταση.

ΟΙ ΒΡΕΤΑΝΟΙ

Η μεγάλη, ωστόσο, διπλωματική σύγκρουση αναμένεται να γίνει στις 25 Μαΐου,
ημερομηνία σύγκλησης του Συμβουλίου Σύνδεσης Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τουρκίας.
Έγκυρες πληροφορίες αναφέρουν ότι η Άγκυρα αλλάζει τακτική και έχει διαμηνύσει
στη βρετανική προεδρία, με την οποία έχει συνεχή επαφή, ότι είναι αποφασισμένη
όχι μόνο να προσέλθει στο Συμβούλιο Σύνδεσης αλλά και να δεχθεί την επανέναρξη
του πολιτικού διαλόγου. Και αυτό ακόμη και αν η Ελλάδα δεν άρει το βέτο στο
χρηματοδοτικό κανονισμό της Τελωνειακής Ένωσης και συνεχίζει να μπλοκάρει τη
δωρεάν κοινοτική βοήθεια ύψους 350 εκατομ. ECU.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών Ρ. Κουκ έχει
συμβουλεύσει την Τουρκία να κρατήσει μετριοπαθή στάση και να προσέλθει στο
Συμβούλιο Σύνδεσης. Κάτι που θα έδινε τη δυνατότητα στον Βρετανό πρωθυπουργό
Τόνι Μπλερ να επιχειρήσει μια επαναδιατύπωση της κοινοτικής θέσης απέναντι
στην Τουρκία στη Σύνοδο Κορυφής του Κάρντιφ (14-15 Ιουνίου).

* Η Αθήνα, πάντως, μελετάει διάφορα σενάρια για να αντιμετωπίσει την
αναμενόμενη πίεση των «14» για απελευθέρωση των κοινοτικών κονδυλίων προς την Τουρκία.

Σύμφωνα με ένα σενάριο η ελληνική πλευρά θα πρέπει να εστιάσει τις προσπάθειές
της σε μια επίσημη δήλωση των «14» με την οποία να γίνεται σαφές ότι η Κύπρος
θα ενταχθεί στην Κοινότητα ανεξάρτητα από την επίλυση ή όχι του πολιτικού
προβλήματος στο νησί. Άλλο σενάριο προβλέπει να δοθεί μέρος της κοινοτικής
δωρεάν βοήθειας και των δανείων της ΕΤΕ στην Τουρκία και να εξαρτηθεί η
δεύτερη δόση από προϋποθέσεις όπως σεβασμός ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καλής
γειτονίας με την Ελλάδα, εκδημοκρατισμός, ακόμη και προτροπή για προσφυγή στη Χάγη.

ΚΑΤΑ ΧΟΛΜΠΡΟΥΚ

Στο μεταξύ ο αρμόδιος Ολλανδός επίτροπος κ. Χανς βαν ντεν Μπρουκ, ο οποίος θα
βρίσκεται επίσης στη Ρόδο τη Δευτέρα, επιτέθηκε χθες κατά του Αμερικανού
μεσολαβητή για το Κυπριακό κ. Ρ. Χόλμπρουκ. Ο επίτροπος απέρριψε τις
κατηγορίες του Χόλμπρουκ ότι ευθύνεται η Κοινότητα για το αδιέξοδο των
διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό. Διαφωνώ με τις εκτιμήσεις του κ. Χόλμπρουκ
ότι η απόρριψη της υποψηφιότητας της Τουρκίας δημιούργησε «ανισορροπία», είπε
ο Βαν ντεν Μπρουκ στη στρατηγική που υιοθετήθηκε στη Σύνοδο Κορυφής του
Λουξεμβούργου για να έρθει η Τουρκία πιο κοντά στην Ευρώπη.

Ο Ολλανδός επίτροπος, μιλώντας σε ημερίδα μελέτης του ΕΛΚ στο Βερολίνο, άσκησε
τέλος αυστηρή κριτική στον Τουρκοκύπριο ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς γιατί με τη στάση
του απέναντι στην πρωτοβουλία Χόλμπρουκ και τους όρους που έθεσε απέδειξε ότι
δεν έχει καμία διάθεση να διαπραγματευθεί.

Ο Μ. ΕΒΕΡΤ

Η κατάσταση στην Κύπρο προοιωνίζεται για μια ακόμη φορά ατέρμονες συζητήσεις,
χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα, όσο δεν υπάρχουν οι απαιτούμενες πιέσεις προς την
Άγκυρα, δήλωσε σχετικά με τις πρόσφατες εξελίξεις στο Κυπριακό ο πρώην
πρόεδρος της Ν.Δ. Μ. Έβερτ και κατέληξε:

«Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει άμεσα να προχωρήσει στην ένταξη της Κύπρου. Μόνον
έτσι υπάρχει πιθανότητα οι Τούρκοι να προστρέξουν σε ουσιαστικό διάλογο. Και
προς αυτή την κατεύθυνση πρέπει να κινηθεί η ελληνική εξωτερική πολιτική».