Παγιδεύουν τώρα τα παιδιά

Καταζητούνται καπνιστές… (Από τη «Φιγκαρό»)

Το ζήτημα ήρθε στην επιφάνεια πριν από 22 χρόνια, όταν έγινε η πρώτη μήνυση
εναντίον των αμερικανικών καπνοβιομηχανιών, από καπνιστές που προσβλήθηκαν από καρκίνο.

ΤΟ «καπνικό ζήτημα» ύστερα από δικαστικό αγώνα δύο και πλέον δεκαετιών έκλεισε
με την περίφημη «Καπνική τροπολογία», το περασμένο καλοκαίρι.

Ψάχνοντας όμως στον όγκο των χιλιάδων εγγράφων που οι αμερικανικές
καπνοβιομηχανίες αναγκάστηκαν να δημοσιοποιήσουν, η δημοσιογράφος Μόνικα Μέχτα
καταγγέλλει από τις στήλες του περιοδικού «Μο-Τζόουνς», με το άρθρο «Τα μικρά
μυστικά των τσιγάρων»: Οι καπνοβιομηχανίες έχουν βάλει στο στόχαστρο τα
παιδιά. Θέλουν οπωσδήποτε να αποκτήσουν νέους καπνιστές, για να αυξήσουν τις
πωλήσεις τους και με κανένα τρόπο να μη χάσουν εκείνους που έχουν κάνει ήδη πελάτες.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ

Αυτό μπορεί να το διαπιστώσει και ο καθένας μας. Φθάνει να επισκεφθεί την
ηλεκτρονική σελίδα της «Φίλιπ Μόρις» στο Ίντερνετ. Εκεί υπάρχουν συμπεράσματα
από έρευνα που έκανε για λογαριασμό της μεγάλης αμερικανικής καπνοβιομηχανίας
οργανισμός δημοσκοπήσεων: Το 4% των ανηλίκων που ερωτήθηκαν είχαν δοκιμάσει
τσιγάρο και το 90% θεωρεί το κάπνισμα «σπουδαία υπόθεση». Τα παιδιά που
ρωτήθηκαν για τις διαφημίσεις των τσιγάρων που προτιμούν, απάντησαν: Το 40%
διαφημίσεις με καμήλες, το 63% διαφημίσεις με καουμπόις και το 33% με
κινούμενα σχέδια.

Η έρευνα αυτή αποτελεί το πρώτο βήμα για να περάσουν οι νεαροί που ρωτήθηκαν
στον χώρο των καπνιστών και να βρεθούν στον κόσμο «της αυτοδιέγερσης μέσω της
νικοτίνης». Στην ίδια σελίδα: «η μελέτη των συμπερασμάτων δείχνει πως τα
υπερκινητικά παιδιά έχουν περισσότερες πιθανότητες να γίνουν γρήγορα
καπνιστές, αλλά όχι και τα μαλθακά». Καταλαβαίνει αμέσως κάποιος πώς περνάει
το μήνυμα στις πιτσιρικοπαρέες: «Οι μαλθακοί δεν καπνίζουν».

Και το συμπέρασμα αποτελεί το επιστέγασμα της γκρίζας προτροπής: «Η
καπνοβιομηχανία έχει καταλήξει στη θέση πως το κάπνισμα είναι μια συνήθεια των ενηλίκων».

ΤΡΟΜΟΣ ΑΠΟ ΠΡΟΤΡΟΠΕΣ

Τα συμπεράσματα ανάλογης έρευνας της «Φίλιπ Μόρις» είχαν μοιραστεί το 1970
στους κατοίκους της μικρής πόλης Γκρίνφιλντ της Αϊόουα, όταν είχε αποφασίσει
το δημοτικό συμβούλιο να προωθήσει εκστρατεία για να σταματήσουν οι κάτοικοι
το κάπνισμα. Οι υπεύθυνοι της εταιρείας είχαν ενοχληθεί από την ιδέα, ότι μια
ολόκληρη κωμόπολη θα απείχε από το κάπνισμα. Τι δυσφήμηση για τις
καπνοβιομηχανίες, μετά τον θόρυβο που θα προκαλούσε ο τοπικός Τύπος και τα
ραδιοτηλεοπτικά μέσα…

Έτσι έβαλαν την τοπική ενωμοτία των κοριτσιών προσκόπων να μοιράζουν τα
συμπεράσματα της έρευνας στους κατοίκους. Βάσει αυτών, οι πρώην καπνιστές
«ένιωθαν φαγούρα στα πόδια 33,5%, αποκτούσαν τη συνήθεια να έχουν ένα σπίρτο
ανάμεσα στα δόντια τους 22,4% και να «σπάνε» τις αρθρώσεις των χεριών από
νευρικότητα 14,2%.

Σε άλλο σημείο της ίδιας ηλεκτρονικής σελίδας διακρίνεται ο τρόμος από τις
προτροπές να αρχίσουν οι καπνιστές να χρησιμοποιούν τσιγάρα με χαμηλή
περιεκτικότητα σε πίσσα και νικοτίνη προκειμένου να σταματήσουν τη συνήθεια
του καπνίσματος, με τη μορφή ειρωνείας όσων προσπαθούν να κατασκευάσουν
παρόμοια τσιγάρα… «… η νικοτίνη που περιέχεται σ’ αυτά τα προϊόντα μπορεί
να είναι αρκετά χαμηλή, ώστε η χρήση τους να προσφέρει μια σύντομη διακοπή της
συνήθειας στον καπνιστή.

Ο οποίος αν πραγματικά θέλει να κόψει οριστικά το κάπνισμα, τότε θα πρέπει να
δοκιμάσει άλλη μέθοδο»…

ΟΙ ΚΑΠΝΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ πληρώνουν τεράστια ποσά στις μεγάλες κινηματογραφικές
εταιρείες για την λεγόμενη γκρίζα διαφήμιση των προϊόντων τους. Αρκεί ο
πρωταγωνιστής να πάρει από το συγκεκριμένο πακέτο ένα τσιγάρο και να το ανάψει
στην πιο κρίσιμη στιγμή του έργου…

Όπως έγραψε η «Γουόλ Στριτ Τζέρναλ», η γνωστή κινηματογραφική επιτυχία «Ημέρα
Ανεξαρτησίας» του Ρόναλντ Έμερικ είχε 28 σκηνές καπνίσματος. Η ταινία «Καιρός
για φόνο» του Χέρμπερτ Λιτς είχε τριάντα παρόμοιες σκηνές.

Εκείνο, όμως, που λίγοι γνωρίζουν είναι πως οι μεγάλες αμερικανικές
καπνοβιομηχανίες έχουν πληρώσει τους παραγωγούς παιδικών ταινιών να
περιλαμβάνουν σε κάποια στιγμή ένα από τα προϊόντα τους. Κι από αυτό δεν έχει
γλιτώσει ούτε η «Χιονάτη και οι επτά νάνοι» ή ο «Σούπερμαν» ή «Ρότζερ Ράμπιτ».

Η Φίλιπ Μόρις, πάντως, πλήρωσε αρκετά εκατομμύρια δολάρια στον παραγωγό της
ταινίας «Αποκάλυψη τώρα», προκειμένου οι ηθοποιοί στην ταινία να καπνίζουν
όλοι, αποκλειστικά, τσιγάρα Μάρλμπορο.