ΑΥΤΟΙ

… που γίνεται ευρύτερα αυτόν τον καιρό, σε πολλές χώρες της Ευρώπης αλλά και
την Αμερική, για το μέλλον της αριστεράς, παρατηρείται μια αγωνία και μαζί ένα
είδος αυταρέσκειας. Η αγωνία βρίσκεται στην αίσθηση πολλών στελεχών της (πάλαι
ποτέ) κλασικής αριστεράς ότι αριστερά δεν μπορεί στις μέρες μας, στα χρόνια
της παγκοσμιοποίησης, να υπάρξει παρά μόνον ως κεντροαριστερά ­ και ότι αυτό
δεν έχει μάθει ακόμη πώς να το καταφέρνει. Διότι, όπως πολλοί μουρμουρίζουν,
«κέντρο», κατά βάθος, δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια συνάντηση, ιδεολογικά, αν
όχι και διαπροσωπικά, με τη δεξιά. Αλλά είναι ταυτόχρονα κι ένας χώρος αέναα
ρευστός, όπου όχι μόνο οι θέσεις σου δεν είναι ποτέ σαφείς και δεδομένες αλλά
ούτε και τα αιτήματα είναι ξεκάθαρα ­ έτσι ώστε και οι θέσεις να οριστούν
ευκολώτερα και τα όπλα του αγώνα να λειτουργήσουν.

… στοιχείο και αυτή πολλών από τις κινήσεις για τη νέα αριστερά (την
«κεντρο»-αριστερά), εκφράζεται τελευταία μέσ’ από μια αίσθηση δύναμης που
διακρίνεται στον «ευρύτερο» χώρο ­ αίσθηση απόλυτα δικαιολογημένη αφού ο χώρος
αυτός σε πολλά κράτη ήδη κυβερνά, ακόμη και χωρίς συγκεκριμένες «θέσεις» ­
καθώς και από τους κηρυγματικους, μεσσιανικούς τόνους με τους οποίους
περιγράφονται όχι τόσο ιδέες όσο η απλή αναζήτησή τους. Η προοπτική, με τέτοια
δεδομένα, είναι μάλλον να μεγαλώσει η σύγχυση παρά να μειωθεί. Από σοβιετικού
τύπου χορωδία, ήδη, η αριστερά έχει εξελιχθεί σε πολυφωνικό όμιλο, όπου
υπάρχουν όμως και ευρείες σιωπηλές περιοχές. Ο Μάρκο Μιννίτι, ο υπαρχηγός του
Ντ’ Αλέμα στο PDS ­ το οποίο και διευθύνει τη σύναξη της Φλωρεντίας για το
«Πράγμα Νο 2», τη νέα, ευρεία κεντροαριστερά ­ δήλωνε προχθές σε συνέντευξή
του ότι η κίνηση αυτή είναι εντελώς άλλο πράγμα από την κεντροαριστερά στην
οποία αναφέρθηκαν προ ημερών ο Μπλαιρ με τον Κλίντον. (Οι Ιταλοί είχαν μάλιστα
την αίσθηση ότι οι δύο Αγγλοσάξονες τους χάλασαν, κατά κάποιο τρόπο, την παράσταση).

… πράγμα είναι φυσικά και οι επεξεργασίες που, λιγότερο φωναχτά, γίνονται
τρεχόντως και στην κεντροδεξιά, ιδίως στη Γερμανία και τη Γαλλία. Και «άλλο»,
ακόμη (αλλά όχι τελείως), είναι το θεωρητικό έργο που συντελείται στους
κόλπους της Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Διότι είναι μεγάλος οργανισμός σήμερα η
Διεθνής, λέει ο Μ. στην «Κορριέρε». «Δεν είμαστε πια στη Β’ Διεθνή του
Κάουτσκυ και του Μπερνστάιν. Η Οργάνωση έχει πλέον 140 κόμματα από 110 χώρες.
Και έχει ήδη αναθέσει την υπόθεση του εκσυγχρονισμού στον Φελίπε Γκονζάλες, ο
οποίος εργάζεται συστηματικά καταρτίζοντας το λεγόμενο Σχέδιο Οικουμενικής Προόδου».

… τέσσερα και πέντε, ίσως και περισσότερα, τα μεγάλα θεωρητικά «εργαστήρια»
που πασχίζουν να χαράξουν νέες ιδεολογικές συντεταγμένες.

Ένα από τα αδύνατα σημεία όλων αυτών των προσπαθειών, λέει ο Μ., κάτι που
ανακύπτει και στην «Κόζα Ντούε» ­ το Πράγμα Νο 2, που προσωρινά χαρακτηρίζεται
«Δημοκρατικοί και Αριστεροί» ­ είναι ότι πολύ συχνά όσο πιο επίμονα συζητάς
τις διαφορές, τόσο περισσότερο οξύνονται.

Και την ενότητα, που θα ήταν το μεγάλο όπλο, το απόλυτο, κανένας δεν την
προωθεί με τον απαιτούμενο ζήλο. Διότι η ενότητα αποκλείει την ιδιαιτερότητα.
Απειλεί την ταυτότητα.

Και πολλοί αριστεροί έχουν ενδόμυχα τόσο μεγάλο φόβο μήπως χάσουν αυτή την
τελευταία, που προτιμούν, εν ανάγκη, ακόμα και την ήττα που συνεπάγεται ο κατακερματισμός.