ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Χριστός και Τσε

Η συνύπαρξη. Κουβανοί πιστοί συρρέουν υπό τα βλέμματα του Πάπα και του Τσε στην Πλατεία της Επανάστασης για να ακούσουν τη λειτουργία του Ποντίφηκα

Διπλό το θαύμα. Ο Πάπας συνάντησε τον Διάβολο κατά πρόσωπο ­ όπως θέλει το
ανέκδοτο που κυκλοφορεί τον τελευταίο καιρό στην Κούβα. Και συνειδητοποίησε
ότι ο αγώνας τους είναι κοινός.

Ο ΡΥΘΜΟΣ των συνθημάτων που φώναζε χθες το πλήθος στην Πλατεία της Επανάστασης
ήταν γνώριμος. Όσοι παρακολουθούν τις τελευταίες δεκαετίες τα
λατινοαμερικανικά πράγματα αναγνώρισαν εύκολα εκείνο το «El pueblo unido jamas
sera vencido» (Λαός ενωμένος, ποτέ νικημένος) που φώναζαν ­ απευθυνόμενοι στον
Σαλβαδόρ Αλλιέντε ­ με υψωμένη τη γροθιά οι Χιλιανοί στις αρχές της δεκαετίας
του ’70, δίνοντας το παράδειγμα και σε άλλους λαούς, σε άλλα μήκη και πλάτη
της γης, που αγωνίζονταν για την υπερηφάνεια και την αξιοπρέπειά τους. Μα
αρκούσε να κοιτάξει κανείς προσεκτικότερα και να αφουγκραστεί λίγο καλύτερα
για να συνειδητοποιήσει ότι αυτή τη φορά οι Κουβανοί δεν απευθύνονταν στον
αρχηγό τους, αλλά στον υψηλό προσκεκλημένο τους. Και το σύνθημα που φώναζαν
δεν είχε επαναστατικό, αλλά ανθρωπιστικό περιεχόμενο. «Juan Pablo, hermano, ya
tu eres cubano» (Ιωάννη Παύλε, αδελφέ μας, είσαι πια Κουβανός) φώναζαν. Κι
εκείνος απαντούσε, πάντα στον ίδιο ­ αν και πολύ πιο κουρασμένο ­ ρυθμό:
«Cuba, amigo, el Papa esta contigo» (Κούβα, φίλη μου, ο Πάπας είναι μαζί σου).

Αυτές τις μέρες συντελέστηκε πράγματι στην Κούβα ένα θαύμα. Ο χριστιανισμός
και ο μαρξισμός είχαν τη μοναδική ευκαιρία να ανταλλάξουν απόψεις και
εμπειρίες. Αποκορύφωμα της συνάντησής τους ήταν η χθεσινή λειτουργία, όπου ο
αντιπρόσωπος του πρώτου (ο Πάπας) καταδίκαζε τον κρατικό αθεϊσμό και τον
καπιταλιστικό νεοφιλελευθερισμό, ο αντιπρόσωπος του δεύτερου (ο Φιντέλ)
χαμογελούσε και το πλήθος φώναζε ενθουσιασμένο: «Ελευθερία, ελευθερία!».
Εκείνη την ώρα, σ’ αυτή την επιβλητική πλατεία όπου είχαν σκόπιμα τοποθετηθεί
για να αντικρύζουν ο ένας τον άλλον, ο Χριστός και ο Τσε διασταύρωναν τα ξίφη
τους. Και διαπίστωναν έκπληκτοι ότι αυτά που τους ενώνουν είναι περισσότερα
απ’ αυτά που τους χωρίζουν. Και ανακάλυπταν ότι έχουν έναν κοινό εχθρό: την
Αμερική, που ο δικός της αντιπρόσωπος ­ κατά τραγική ειρωνεία της τύχης ­
αγωνιζόταν την ίδια ώρα να σώσει τη θέση του και την τιμή του.

Σχολιάζοντας την επικείμενη επίσκεψη του Ποντίφηκα στο νησί, το ΤΙΜΕ μιλούσε
για «σύγκρουση δύο γιγάντων» και υποστήριζε ότι «ο Πάπας φέρνει μήνυμα
ελευθερίας στον Κάστρο». Ούτε το ένα ισχύει ούτε το άλλο, σχολιάζει ο Ντέηβιντ
Ααρόνοβιτς στην «Ιντιπέντεντ». Ο καθολικισμός δεν έχει σχέση με την ελευθερία:
στο κάτω-κάτω το Βατικανό χρειάστηκε 360 χρόνια για να αποκαταστήσει τον
Γαλιλαίο, ενώ ο Γκορμπατσώφ μόλις 50 για να αποκαταστήσει τον Μπουχάριν. Και
οι «γίγαντες» όχι μόνο δεν συγκρούστηκαν, αλλά εντόπισαν τα κοινά τους σημεία.
Την πίστη τους στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Και τη βεβαιότητα ότι, σε αντίθεση
με τον άκρατο φιλελευθερισμό, οι δικές τους ιδεολογίες οδηγούν στον Παράδεισο.
Στη γη ή στον ουρανό, δεν έχει σημασία.