[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

ΑΒΑΝΑ 1959. Έχουν ήδη περάσει κάποιοι μήνες από τον θρίαμβο της κουβανικής
επανάστασης. Ο Κάστρο συναντάται για πρώτη φορά με τον άτυπο εκπρόσωπο της
Σοβιετικής Ένωσης στο νησί, έναν πράκτορα της «Κα Γκε Μπε» ονόματι Αλεξάντρ
Αλεξέεφ. Ο ηγέτης της Κούβας είναι ακόμα σχετικά άγνωστος στη σοβιετική
ηγεσία. Η πρώτη συνάντηση, ωστόσο, με τον Αλεξέεφ, που αργότερα έγινε
πρεσβευτής στην Κούβα, δεν ήταν ιδιαίτερα διαφωτιστική. Επαναστάτης και
ριζοσπάστης ο Κάστρο, έχει ουσιαστικά «κλέψει» τον πρώτο ρόλο από το Κ.Κ.
Κούβας. Την ίδια στιγμή όμως δείχνει απρόσμενα παραδοσιακός: έχει κρεμασμένο
τον Εσταυρωμένο στο γραφείο του και σε μια αποστροφή της συζήτησής του με τον
Αλεξέεφ δεν διστάζει να του πει: «Ό,τι είναι να γίνει, θα γίνει. Η Παναγία σε
έχει στείλει». Εκείνο που μετράει, βέβαια, είναι η επιθυμία που εκφράζει για
στενότερες σχέσεις με την ΕΣΣΔ. Αυτό δεν ήταν δεδομένο εξ αρχής. Λίγους μήνες
νωρίτερα, άλλωστε, ο Κάστρο είχε πραγματοποιήσει ένα θριαμβευτικό ταξίδι στις
ΗΠΑ. Στο αεροδρόμιο τον υποδέχθηκε εκπρόσωπος της κυβέρνησης, τις ομιλίες του
τις παρακολουθούσαν χιλιάδες ενθουσιώδεις φοιτητές κι ακόμα και το Χάρβαρντ,
το λίκνο του αμερικανικού κατεστημένου, του προσέφερε σε ένδειξη τιμής τη θέση
που του είχε αρνηθεί λίγα χρόνια νωρίτερα. «Κανείς Λατινοαμερικανός από την
εποχή του Σαντίνο έως σήμερα δεν έχει κεντρίσει τόσο τη φαντασία της
ανθρωπότητας όσο ο Κάστρο», έγραφε ο αμερικανικός Τύπος. Ο μήνας του μέλιτος,
όμως, διακόπηκε απότομα. Ο Κάστρο ακολούθησε τον δικό του δρόμο κι η σύγκρουση
με τις ΗΠΑ ήταν αναπόφευκτη. Για να διατηρήσει μάλιστα το καθεστώς του, έκανε
το αδιανόητο: έφερε τη Σοβιετική Ένωση στην «αυλή» των ΗΠΑ. Θυσίασε στη
διαδρομή και χωρίς κανένα δισταγμό τη δημοκρατία στην Κούβα, αλλά και πολλούς
συντρόφους του που δεν ήταν κομμουνιστές. Σήμερα ο «αρχιστράτηγος» της
επανάστασης κάνει και πάλι το αδιανόητο. Για να σώσει ­ και πάλι ­ το καθεστώς
του. Μόνο που σήμερα, με τον ρομαντισμό να έχει χαθεί, η κίνησή του φαίνεται
γι’ αυτό που είναι: μια κίνηση απελπισίας για να διατηρηθεί ­ έως πότε; ­ ένας
αναχρονισμός. Πόσοι άραγε σήμερα εξακολουθούν να πιστεύουν ότι τα πράγματα θα
μπορούσαν να ήταν διαφορετικά;