ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η άνοιξη της Αβάνας

Περιμένοντας τον Πάπα. Η 9χρονη Βιβιάνα Ντίας δείχνει υπερήφανη την αφίσα που της έδωσαν εκκλησιαστικοί αξιωματούχοι στη Σάντα Κλάρα

Στην Πλατεία της Επανάστασης, στο κέντρο της Αβάνας, οι εργάτες δουλεύουν με
ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Η τοιχογραφία του Τσε πρέπει να ανακαινιστεί εγκαίρως. Σε
λίγες μέρες ο Πάπας θα τελέσει λειτουργία ακριβώς από κάτω.

ΚΑΠΩΣ σαστισμένοι φαίνονται οι κάτοικοι της Αβάνας εν όψει της επίσκεψης του
Ποντίφηκα, την ερχόμενη Τετάρτη. «Είναι μουσουλμάνος ή καθολικός ο Πάπας;»
ρωτάει ο ανταποκριτής της «Ελ Παΐς» μια νεαρή κοπέλα. «Πιστεύω πως είναι και
τα δύο», απαντάει εκείνη. «Εγώ είμαι άθεη, αλλά θα υποδεχθώ τον Πάπα με
σεβασμό γιατί είναι μια προσωπικότητα, το διάβασα σ’ ένα περιοδικό», λέει μια
φοιτήτρια. «Το μόνο που θέλω από τον Πάπα είναι να καταφέρει να μας πληρώνουν
τον μισό μισθό σε πέσος και τον μισό σε δολάρια», παρατηρεί ο Αλφρέντο,
ηλικίας γύρω στα 50.

Ανεξαρτήτως των θρησκευτικών ή πολιτικών τους πεποιθήσεων, πάντως, οι Κουβανοί
κάθησαν την περασμένη Τρίτη μπροστά στους τηλεοπτικούς τους δέκτες για να
παρακολουθήσουν ένα ασυνήθιστο θέαμα: τον καρδινάλιο Χάιμε Ορτέγκα να εκφωνεί
ομιλία γύρω από τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ελευθερία. Οι τόνοι ήταν
χαμηλοί, το κλίμα συναινετικό. Τίποτα δεν μπορεί να διαταράξει την άνοιξη στις
σχέσεις ανάμεσα στο καθεστώς και την Εκκλησία. Ακόμη και το μικρόφωνο που
ανακάλυψαν τον περασμένο μήνα αξιωματούχοι του Βατικανού στο δωμάτιο όπου θα
μείνει ο Πάπας δεν προκάλεσε παρά μια χλιαρή διαμαρτυρία.

Συγκρατημένα αισιόδοξος και μετρημένος εμφανίζεται και ο διαφωνών Ελισάρντο
Σάντσες, πρόεδρος της κουβανικής Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Στα 53 του
χρόνια ­ τα οκτώ από τα οποία τα έχει περάσει στη φυλακή ­ υποστηρίζει με
θέρμη την οδό του διαλόγου και πιστεύει ότι για το καλό των Κουβανών θα ήταν
προτιμότερο να γίνουν από τη σημερινή κυβέρνηση οι αναγκαίες οικονομικές και
πολιτικές μεταρρυθμίσεις. Από την επίσκεψη του Πάπα δεν περιμένει θαύματα.
Άλλωστε ­ σημειώνει ­ τα προβλήματα της Κούβας δεν θα λυθούν με θαύματα, αλλά
με μια συντονισμένη προσπάθεια σε εθνικό επίπεδο. Και, ασφαλώς, με την άρση
των «απαράδεκτων και ανήθικων οικονομικών κυρώσεων που έχει επιβάλει η Ουάσιγκτον».

Στο μέτωπο αυτό σημειώθηκε αυτή την εβδομάδα μια πολύ ενδιαφέρουσα εξέλιξη.
Μια σειρά οργανώσεων και προσωπικοτήτων που μέχρι τώρα δρούσαν μεμονωμένα για
την άρση του εμπάργκο αποφάσισαν να ενώσουν τις δυνάμεις τους συγκροτώντας
στην Ουάσιγκτον την ομάδα «Αμερικανοί υπέρ Ανθρωπιστικών Εμπορικών Σχέσεων με
την Κούβα». Οι βουλευτές, στρατιωτικοί και επιχειρηματίες που μετέχουν στην
ομάδα αυτή δεν έχουν όλοι τα ίδια κίνητρα. Άλλοι θέλουν να κερδίσουν χρήματα
από τη φιλελευθεροποίηση των συναλλαγών, άλλοι πιστεύουν ότι το εμπάργκο
ωφελεί το κουβανικό καθεστώς κι άλλοι επισημαίνουν τα προβλήματα που
αντιμετωπίζει ο πληθυσμός από τις ελλείψεις τροφίμων και φαρμάκων. Μα όλοι
καλύπτονται από τη δήλωση του Ουίλαρντ Ουόρκμαν, αντιπροέδρου του Αμερικανικού
Εμπορικού Επιμελητηρίου και ηγετικού στελέχους του λόμπι: «Η ανοιχτή οικονομία
είναι το πρώτο βήμα προς τη δημοκρατία».