Ελεύθεροι κύκλοι σπουδών στα ΑΕΙ χωρίς εξετάσεις

Χωρίς εξετάσεις, αλλά με κλήρωση αν οι υποψήφιοι είναι περισσότεροι από τις θέσεις θα εισάγονται οι νέοι φοιτητές στα προγράμματα Σπουδών Επιλογής. Οι μεγαλύτεροι των 25 ετών, θα πληρώνουν και δίδακτρα

Μήπως θέλετε πανεπιστημιακή εκπαίδευση στην Ελλάδα, χωρίς εξετάσεις, επάνω
σε νέα γνωστικά αντικείμενα και μάλιστα, για πρώτη φορά, με επίσημη συνεργασία
του ελληνικού με ξένο πανεπιστήμιο;

ΘΕΛΕΤΕ να εξειδικευθείτε, λ.χ., στη «Χαρτογραφία» ή να εντρυφήσετε σε
«Νοτιοανατολικές σπουδές»; Ίσως να λάβετε «Μουσειοπαιδαγωγική Εκπαίδευση», να
μάθετε πώς λειτουργούν οι «Χρηματοοικονομικές υπηρεσίες στις
ανατολικοευρωπαϊκές χώρες», η ακόμα, να σπουδάσετε «Μάνατζμεντ του αθλητισμού
και του ελεύθερου χρόνου» και να πάρετε πτυχίο ισότιμο με τα κλασικά; Από τον
Μάρτιο θα μπορείτε!

Η λειτουργία των πολυσυζητημένων Προγραμμάτων Σπουδών Επιλογής – ΠΣΕ (πιο
γνωστών ως Ελεύθερων Κύκλων Σπουδών στα ελληνικά πανεπιστήμια) ξεκινά σε 2
μήνες το αργότερο οριστικά, καθώς 8 πανεπιστήμια και 11 ΤΕΙ υπέβαλαν συνολικά
62 προτάσεις για δημιουργία νέων πανεπιστημιακών προγραμμάτων επιλογής, στο
υπουργείο Παιδείας. Οι προτάσεις αξιολογούνται αυτό τον καιρό, ώστε στις αρχές
Μαρτίου να ξεκινήσουν οι νέες σπουδές, που θα απορροφήσουν σε πρώτη φάση 3.000
– 4.000 νέους φοιτητές και χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (από το
ΕΠΕΑΕΚ) με 2 δισ. δραχμές για τη διετία 1998-2000 και άλλα 6 δισ. μετά το
2000. Τις προσεχείς ημέρες, από τις 62 προτάσεις θα εγκριθούν οι 30. Τα βασικά
κριτήρια της επιλογής, αναφέρει ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και
σύμβουλος στο υπουργείου Παιδείας ­ υπεύθυνος για τη συγκέντρωση των προτάσεων
­ κ. Μιχάλης Τσιμισιζέλης, αφορούν την αρτιότητά τους, το είδος του νέου
γνωστικού αντικειμένου που εισάγουν, την υπάρχουσα υποδομή, τη δυναμικότητά
τους, την προβλεπόμενη απορροφητικότητα για τους αποφοίτους και τη σύνδεση με
τις ανάγκες της σύγχρονης κοινωνίας ­ άρα και αγοράς. Η τελική επιλογή των 30
ΠΣΕ θα γίνει με πολύ αυστηρά κριτήρια, για τον πρόσθετο λόγο ότι τα
προγράμματα επιχορηγούνται από το ΕΠΕΑΕΚ. Κάθε πρόταση αξιολογείται
ανεξάρτητα, από 2 καθηγητές σχετικούς με το αντικείμενο, οι οποίοι έχουν
οριστεί από την υπηρεσία διαχείρισης των κονδυλίων και δεν είναι γνωστοί εκ
προοιμίου, ενώ θα ακολουθήσει και δεύτερη αξιολόγηση. Κάθε νέο τμήμα
υπολογίζεται να απορροφήσει 100-200 νέους φοιτητές εκ των οποίων όσοι είναι
πάνω από 25 ετών θα πληρώνουν συμβολικά δίδακτρα, που υπολογίζεται ότι θα
κυμαίνονται από 50.000-100.000 το χρόνο, ανάλογα με τα έξοδα του τμήματος, αν
δηλαδή υπάρχουν εργαστήρια, γραμματειακή υποστήριξη, κ.ο.κ.

Για πρώτη φορά στην Ελλάδα μάλιστα, ανάμεσα στα προτεινόμενα νέα
πανεπιστημιακά τμήματα, υπάρχουν πολλά που αποτελούν καρπό διαπανεπιστημιακής
συνεργασίας μεταξύ ελληνικών ιδρυμάτων, αλλά και ορισμένα που έχουν
συνεργασίες με πανεπιστήμια και κολέγια του εξωτερικού, όπως η πρόταση του
Πανεπιστημίου Αιγαίου σε συνεργασία με 4 γαλλικά πανεπιστήμια, του Παντείου με
ένα βελγικό και του ΤΕΙ Πάτρας με ένα γερμανικό. Είναι επίσης αξιοσημείωτο ότι
τμήματα ΠΣΕ που είχαν πολυδιαφημιστεί ότι θα δημιουργηθούν ­ όπως οι νέες
Σχολές Νομικής και Δημοσιογραφίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, που ξεσήκωσαν
αντιδράσεις από τις υπάρχουσες ­ εν τέλει δεν περιλαμβάνονται στις 62 αρχικές
προτάσεις, ενδέχεται όμως να προταθεί η ίδρυσή τους σε μεταγενέστερο χρόνο.

«Ο χρόνος που είχαμε για να οργανώσουμε το Νομικό μας Τμήμα ήταν ελάχιστος και
δεν προφτάσαμε, γιατί θέλαμε να είναι σοβαρή η προετοιμασία. Πάντως Νομικό
Τμήμα θα γίνει στο Πάντειο, ίσως στην επόμενη πρόταση. Όσο για τη σχολή
δημοσιογραφίας, αυτή προτείνεται όχι ως αμιγώς δημοσιογραφική, αλλά σε
συνδυασμό με γνώσεις κινηματογράφου, τηλεόρασης και νέων τεχνολογιών», εξηγεί
ο πρύτανης του Παντείου κ. Αιμ. Μεταξόπουλος.

Τα πανεπιστήμια που προτείνουν τμήματα ΠΣΕ, είναι το Αριστοτέλειο και το
Ιωαννίνων (που προτείνουν και τα περισσότερα, από 7 το καθένα), το Πολυτεχνείο
Κρήτης (4 προτάσεις), τα Πανεπιστήμια Αιγαίου και Θεσσαλίας (από 3), το
Πάντειο και το Πανεπιστήμιο Αθηνών (από 2) και το Πανεπιστήμιο Κρήτης (1).
Επίσης, τα ΤΕΙ Ηρακλείου (με 6 ­ τις περισσότερες ­ προτάσεις), Πάτρας,
Πειραιά, Κοζάνης, Καβάλας, Λαμίας, Λάρισας, Θεσσαλονίκης, Χαλκίδας, Καλαμάτας
και Σερρών.

Πάντως, πολλά πανεπιστήμια (10 από τα 18) δεν υπέβαλαν ­ τουλάχιστον στην
πρώτη φάση που ξεκινά τον Μάρτη ­ σχετικές προτάσεις, για διαφορετικούς λόγους
το καθένα. Δεν υπάρχουν προτάσεις για ΠΣΕ, λ.χ., στο Πολυτεχνείο, στην ΑΣΟΕΕ,
στο Δημοκρίτειο Θράκης και αλλού. Αιτία, σε άλλες περιπτώσεις τα στενά χρονικά
περιθώρια για την υποβολή τους, τα προβλήματα υλικοτεχνικής υποδομής και σε
άλλες η αντίθεση ορισμένων πανεπιστημιακών (αλλά και πολλών φοιτητικών
συλλόγων, που έκαναν ή συνεχίζουν καταλήψεις, με αίτημα να μη λειτουργήσουν τα
ΠΣΕ) σε αυτή τη νέα μορφή σπουδών και στην επιβολή διδάκτρων.

ΣΤΑ ΤΕΛΗ Φεβρουαρίου ή στις αρχές Μαρτίου, κάθε ΑΕΙ και ΤΕΙ που θα έχει
εγκεκριμένο ΠΣΕ, θα κάνει πρόσκληση ενδιαφέροντος. Αν ο αριθμός των
ενδιαφερομένων (αποφοίτων Λυκείου, ηλικίας 18-40 ετών) υπερβαίνει τον μέγιστο
αριθμό θέσεων, τότε ο πρόεδρος του ΠΣΕ προτρέπει τους ενδιαφερομένους να
παρακολουθήσουν άλλα μαθήματα του ΠΣΕ, ή το ίδιο σε άλλη περίοδο. Αν η ζήτηση
εξακολουθήσει να είναι υπερβάλλουσα, τότε για την εγγραφή υπολογίζεται η εξής
ποσόστωση: α) Για τους συμμετέχοντες στις γενικές εξετάσεις 45%. β) Για
φοιτητές εξωτερικού 20%. γ) Για φοιτητές ΑΕΙ-ΤΕΙ 10%. δ) Για αποφοίτους
ΑΕΙ-ΤΕΙ, 10%. ε) Για τους υπόλοιπους 10% Αν πάλι δεν επαρκούν οι θέσεις,
διενεργείται κλήρωση. Τα κριτήρια για την εγγραφή είναι ­ ανάλογα με την
κατηγορία του υποψηφίου ­ η ηλικία, ο βαθμός του απολυτηρίου Λυκείου,
προϋπηρεσία αν υπάρχει, ενδεχόμενες σπουδές σε ΙΕΚ κ.ά. Οι υποψήφιοι μπορούν
να επιλέγουν μέχρι 3 μαθήματα ανά περίοδο και ως 9 κάθε έτος. Κάθε πρόγραμμα
περιλαμβάνει 35-40 μαθήματα και αν ο φοιτητής θελήσει να παρακολουθήσει
ορισμένα μόνο για επιμορφωτικούς η επαγγελματικούς λόγους, τότε δεν θα λάβει
πτυχίο αλλά απλή βεβαίωση παρακολούθησης.

ΠΑΝΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ συλλαλητήριο στην Αθήνα πρόκειται να πραγματοποιηθεί το τρίτο
δεκαήμερο του τρέχοντος μηνός. Στην απόφαση αυτή κατέληξαν, μεταξύ άλλων, σε
χθεσινή κοινή σύσκεψή τους τα διοικητικά συμβούλια της Ομοσπονδίας Λειτουργών
Μέσης Εκπαίδευσης (ΟΛΜΕ) και της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας Ελλάδας (ΔΟΕ).

Οι διοικήσεις των δύο εκπαιδευτικών ομοσπονδιών αποφάσισαν ακόμη να
συγκροτηθούν κατά τόπους κοινές επιτροπές αγώνα δασκάλων και καθηγητών κατά
του νόμου Αρσένη και σε σύντομο χρονικό διάστημα να πραγματοποιηθούν γενικές
συνελεύσεις, στις οποίες θα αποφασισθεί η μορφή των περαιτέρω αγωνιστικών
κινητοποιήσεων, με πρώτη μία εικοσιτετράωρη προειδοποιητική απεργία στο τέλος
του μηνός ή στις αρχές του επομένου.

Στο μεταξύ, για «αλχημείες» κατηγορεί την ηγεσία του υπουργείου Παιδείας η
Πανελλήνια Επιτροπή Αναπληρωτών (ΠΕΑ) υποστηρίζοντας βάσει στοιχείων ότι μέσα
στην ερχόμενη πενταετία ενδέχεται να διοριστεί, στην καλύτερη περίπτωση, μόνον
το 25% των αναπληρωτών καθηγητών και όχι το σύνολό τους και ακόμη παραπάνω
όπως επιμένουν οι αρμόδιοι του υπουργείου. Η συλλογιστική των αρμοδίων του
υπουργείου Παιδείας είναι ευθύς εξαρχής λάθος γιατί, όπως τονίζουν οι
εκπρόσωποι των αναπληρωτών καθηγητών, υπολογίζει μόνο τους αναπληρωτές της
σχολικής χρονιάς 1996-97, ενώ δεν λαμβάνει υπόψη τούς 18.000 αναπληρωτές, που
υπηρετούν φέτος ούτε τους αναπληρωτές που δούλεψαν τα προηγούμενα χρόνια, αλλά
στη συνέχεια δεν κλήθηκαν να υπηρετήσουν ξανά. Έτσι λοιπόν το μεν υπουργείο
Παιδείας ξεκινάει τον σχεδιασμό του με βάση 12.663 αναπληρωτές, ενώ η επιτροπή
των καθηγητών μιλάει γιά 22.000 αναπληρωτές, που πρέπει να διοριστούν στα
δημόσια σχολεία έως το 2002.