«Μάνες είναι κι αυτές που εγκαταλείπουν παιδιά»

Πολλοί καταδικάζουν συλλήβδην την εγκατάλειψη νεογέννητων παιδιών από τις
μητέρες τους. Όμως μία γυναίκα ψυχολόγος σε νοσοκομείο της Γαλλίας, κάνοντας
την έρευνα πεποίθηση και τη θεωρία πράξη, αποφάσισε να μιλήσει για
«αποενοχοποίηση της εγκατάλειψης».

Η «Λιμπερασιόν». Το δημοσίευμα της γαλλικής εφημερίδας με τη συνέντευξη της Σοφίας Μαρινοπούλου

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ καταγωγής Σοφία Μαρινοπούλου ίδρυσε ειδικό κέντρο ενημέρωσης και
συμβουλευτικής για τις γυναίκες αυτές. Μωρά παρατημένα σε εισόδους
πολυκατοικιών. Αφημένα σε πολυκαταστήματα. Σε αστυνομικά τμήματα. Σε υπόγειες
διαβάσεις. Παιδιά που σε λίγα χρόνια θα ανακαλύψουν πως οι μάνες τους τα
εγκατέλειψαν όταν ήταν μόλις λίγων ημερών ή και ωρών. Παιδιά που θα
στιγματισθούν από την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι εγκαταλείφθηκαν από τις
απάνθρωπες, εγκληματικές μάνες τους… Πράγματα που συμβαίνουν καθημερινά. Σε
κάθε γωνιά του κόσμου.

Στη Γαλλία, όμως, που δύο μωρά βρίσκονται εγκαταλειμμένα κάθε ημέρα, το
φαινόμενο έχει πλέον αποκτήσει ανησυχητικές διαστάσεις. Έτσι, μία κλινική
ψυχολόγος, η Σοφία Μαρινοπούλου, μητέρα τεσσάρων παιδιών η ίδια, αποφάσισε να
βάλει τα πράγματα σε τάξη… Καθημερινά εργαζόμενη στο ψυχοκοινωνικό κέντρο
ενημέρωσης και συμβουλευτικής για γυναίκες που έχουν εγκαταλείψει τα παιδιά
τους, το οποίο λειτουργεί στο νοσοκομείο της γαλλικής επαρχίας Nantes, η κ.
Μαρινοπούλου μόλις ολοκλήρωσε ένα βιβλίο για την αποενοχοποίηση της
εγκατάλειψης, με τον τίτλο «De l’ une a l’autre. De la grossesse a l’abandon».
Είναι για αυτήν της την έρευνα και για την προσπάθεια που καταβάλλει να
δημιουργηθεί ένα εθνικό σχέδιο για μία «αξιοπρεπή εγκατάλειψη» ­ όπως η ίδια
το ονομάζει ­ που σήμερα μιλάει στα «ΝΕΑ».

«Οι μητέρες αυτές ­ γιατί παρότι εγκαταλείπουν τα παιδιά τους, μάνες είναι ­
δεν είναι ούτε απάνθρωπες ούτε εγκληματικές. Η επικρατούσα αναληθής και
απατηλή εικόνα ότι αυτές οι γυναίκες είναι “τέρατα”, είναι η κύρια ψευδαίσθηση
που πρέπει να διαλυθεί», είναι οι πρώτες κουβέντες της κ. Μαρινοπούλου σχετικά
με το θέμα.

Η ψυχολόγος, με την πρωτότυπη έρευνα, συνεχίζει: «Οι γυναίκες αυτές
εγκαταλείπουν τα μωρά τους όχι γιατί αδιαφορούν, αλλά διότι ψυχολογικοί λόγοι
δεν τις επιτρέπουν να τα κρατήσουν. Αυτό όμως που οι ίδιες εύχονται και
επιδιώκουν είναι να βρουν τα μωρά τους μία θετή οικογένεια που να τα αγαπάει
και να τα φροντίζει. Δεν έχουν καμία σχέση με τις μάνες που αδιαφορούν για το
μωρό τους και είτε το σκοτώνουν είτε το εγκαταλείπουν εκτεθειμένο σε κίνδυνο.
Οι πρώτες έχουν πλήρη συνείδηση της πράξης τους, και είναι ηθικά
δικαιολογημένες, ενώ οι άλλες είναι πράγματι εγκληματίες και συχνά στερούνται
ικανότητας καταλογισμού».

Πίσω από την φωνή της κ. Μαρινοπούλου που μας μιλάει ακούγονται παιδικές
φωνές. «Είναι τα τέσσερά μου παιδιά», μας εξηγεί γελώντας, «είναι οι αγάπες
της ζωής μου». Σταματάει: «Αυτή η αγάπη μου, όμως, δεν με εμποδίζει να
κατανοήσω τη θέση των γυναικών που εγκαταλείπουν τα παιδιά τους. Πρόκειται για
γυναίκες, συχνά παιδιά χωρισμένων γονέων και διαλυμένων οικογενειών, που έχουν
βιώσει τη βιαιότητα και την εγκατάλειψη στην παιδική τους ηλικία. Αυτού του
είδους λοιπόν η ουσιαστική εγκατάλειψή τους, ως παιδιά, είναι που “γεννάει”
και την πραγματική δική τους εγκατάλειψη των δικών τους μωρών. Εξαιτίας αυτού
ακριβώς του λόγου όλες αυτές οι γυναίκες βιώνουν μία άρνηση της μητρότητας· το
μωρό που γεννάνε αντιπροσωπεύει ορισμένα πράγματα που οι ίδιες δεν μπορούν να
αντιμετωπίσουν και γι’ αυτό το εγκαταλείπουν». Η κ. Μαρινοπούλου συνεχίζει:
«Οι γυναίκες που εγκαταλείπουν τα μωρά τους, τα οποία έτσι δίδονται για
υιοθεσία, θα μπορούσαν να είναι οποιεσδήποτε. Η πράξη τους αυτή δεν
υπαγορεύεται ούτε από οικονομικά προβλήματα ούτε από κοινωνικές προκαταλήψεις
ή επαγγελματικές δυσκολίες. Οι γυναίκες αυτές δεν είναι στην πλειονότητά τους
ούτε πολύ νέες ούτε υπερβολικά μεγάλες· έχουν απλώς μία αδυναμία σύλληψης και
αντιμετώπισης του εαυτού τους, σε σχέση με τη γέννα και τα παιδιά. Το πρόβλημα
είναι ψυχολογικό και συχνά ξεπερνιέται. Γι’ αυτό και οι γυναίκες αυτές μπορεί
να αποκτήσουν αργότερα άλλα παιδιά και να τα κρατήσουν. Δεν προσπαθούν όμως να
πάρουν πίσω το παιδί που εγκατέλειψαν, καθώς η απόφαση εκείνη ήταν πράγματι ενσυνείδητη».

ΣΟΦΙΑ Μαρινόπουλου. Το όνομα της γνωστής Γαλλίδας κλινικής ψυχολόγου
εντυπωσιάζει με την ελληνικότητά του. Πρόκειται, λοιπόν, για Ελληνίδα
μετανάστρια ή για κόρη Ελλήνων μεταναστών; «Κανένα από τα δύο», απαντάει
γελαστά η ίδια η Σοφία. «Απλούστατα, η μητέρα μου είναι Γαλλίδα, ενώ ο πατέρας
μου είναι Έλληνας. Τέταρτης ή πέμπτης γενιάς».

Ο πατέρας της Σοφίας συνεχίζει: «Είμαι Έλληνας, αν και με γαλλική υπηκοότητα.
Ένας Έλληνας πρόγονός μας επί Τουρκοκρατίας κατέφυγε στην Τυνησία, που ήταν
τότε ακόμη γαλλική αποικία. Εκεί έζησε η οικογένειά του μέχρι την εποχή που η
Τυνησία απέκτησε την ανεξαρτησία της. Τότε, μαζί με αρκετούς από τους
ντόπιους, ταξίδεψαν στην Γαλλία, όπου και εγκαταστάθηκαν. Εδώ λοιπόν, στην
Γαλλία, γεννήθηκα».

«Έχω ελληνική ρίζα», λέει η Σοφία ενώ ο πατέρας της παρατηρεί με περηφάνια πως
«το όνομα της κόρης μου είναι ελληνικό».