Στήνουν θερμό επεισόδιο

Σκηνικό θερμού επεισοδίου στήνει η Άγκυρα κλιμακώνοντας από την μία πλευρά
τις προκλήσεις της στο Αιγαίο και κόβοντας επιδεικτικά από την άλλη τις
«γέφυρες» με την Ευρωπαϊκή Ένωση, σε μια προσπάθεια να δείξει την δυσφορία της
για την απόφαση της Συνόδου Κορυφής του Λουξεμβούργου.

ΟΙ ΔΥΟ Τούρκοι εμπειρογνώμονες κ.κ. Σ. Ελεγκτάνγκ και Φ. Μπιλγκέ με επιστολή
τους προς τους Έλληνες ομολόγους τους κ.κ. Αρ. Φατούρο και Θ. Κουλουμπή
ανακοίνωσαν ότι υποχρεούνται να λάβουν υπόψη τους την πρόσφατη απόφαση της
τουρκικής κυβέρνησης να διακόψει τις επαφές με την Ευρωπαϊκή Ένωση που αφορούν
τις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Έτσι οι Τούρκοι εμπειρογνώμονες ­ πριν ακόμη λάβουν, μέσω της λουξεμβουργιανής
προεδρίας, την επιστολή της ελληνικής πλευράς με την οποία προτεινόταν
συνάντηση των τεσσάρων «σοφών» στις 9 ή στις 12 Ιανουαρίου ­ απέρριψαν το
ελληνοτουρκικό ραντεβού.

Και προτείνουν την συνέχιση της διαδικασίας απευθείας μεταξύ της Ελλάδας και
της Τουρκίας μέσω των πρεσβειών των δύο χωρών.

Η ελληνική κυβέρνηση, στην οποία οι κ.κ. Φατούρος και Κουλουμπής διεβίβασαν
την επιστολή των Τούρκων, προτίθεται, σύμφωνα με χθεσινή ανακοίνωση του
υπουργείου Εξωτερικών, να θέσει το θέμα στο επόμενο Συμβούλιο Υπουργών της
Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεδομένου ότι η όλη διαδικασία αποτελεί ευρωπαϊκή πρωτοβουλία.

Την ίδια στιγμή η τουρκική πλευρά εξακολουθεί να μην απαντάει στις
τροποποιήσεις που έχει ζητήσει η Αθήνα στις περιοχές που έχει δεσμεύσει
αυθαίρετα για στρατιωτικές ασκήσεις (θα πραγματοποιηθούν στο Αιγαίο από τις 2
έως τις 23 Ιανουαρίου). Περιοχές που περιλαμβάνουν και ελληνικό εναέριο χώρο.

Υπενθυμίζεται ότι, μεταξύ των άλλων, η Τουρκία έχει ζητήσει τη δέσμευση
περιοχών στο Κεντρικό Αιγαίο (δυτικά της Χίου) στις οποίες περιλαμβάνεται η
ελληνική βραχονησίδα Καλόγεροι και μέρος του Πεδίου Βολής της Άνδρου.

Εάν η Τουρκία δεν προχωρήσει σε τροποποιήσεις (και η στάση που τηρεί η Άγκυρα
τις τελευταίες ημέρες δεν συνηγορεί σε μία τέτοια εξέλιξη), τότε τα τουρκικά
αεροσκάφη που θα κινηθούν μέσα στον ελληνικό εναέριο χώρο θα αναχαιτισθούν
κανονικά από τα μαχητικά της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας.

Αναχαιτίσεις, που είναι δυνατόν από λάθος ή τουρκική σκοπιμότητα να οδηγήσουν
σε κάποιο θερμό συμβάν στο Αιγαίο.

Το σκηνικό επεισοδίου που στήνει η Αγκυρα και η επιδεικτική απόρριψη της
ευρωπαϊκής μεσολάβησης για τα ελληνοτουρκικά δημιουργούν έντονο προβληματισμό
στην Αθήνα, η οποία δεν ξέρει ποιες είναι οι πραγματικές προθέσεις της
Τουρκίας για το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα.

Γι’ αυτό η ελληνική πλευρά κρατάει χαμηλούς τόνους στα ελληνοτουρκικά, ενώ
έχει δώσει εντολή σε όλες τις ελληνικές πρεσβείες στο εξωτερικό να ενημερώσουν
για τις προκλητικές ενέργειες των Τούρκων μετά το Λουξεμβούργο.

Η κυβέρνηση θεωρεί ότι η στάση της Τουρκίας την σπρώχνει σε ακόμη μεγαλύτερη
απομόνωση στην Ευρώπη, ενώ εκτιμά ότι η ελληνική εξωτερική πολιτική αποδίδει
συνεχώς καρπούς δείχνοντας διεθνώς την διαλλακτικότητα της Αθήνας και την
ακαμψία της Άγκυρας.

Ωστόσο, η Αθήνα ανησυχεί, κυρίως για την γενικότερη στάση που τηρεί η
αμερικανική κυβέρνηση απέναντι στην Τουρκία μετά την αποβολή της Άγκυρας από
τις ευρωπαϊκές ενταξιακές διαδικασίες.

Πέρα από τις πρόσφατες δηλώσεις Ολμπράιτ και Κλίντον, για την ανάγκη
προσέγγισης της Τουρκίας προς την Ευρώπη, η αμερικανική πλευρά εκδηλώνει με
κάθε τρόπο την σημασία που θεωρεί πως έχει για τη Δύση η Τουρκία.

Σε αμερικανικό ενημερωτικό υπόμνημα, μάλιστα, που κυκλοφόρησε στις ευρωπαϊκές
πρωτεύουσες για την συνάντηση Γιλμάζ – Κλίντον, οι ΗΠΑ πλέκουν το εγκώμιο της
Τουρκίας για την θέση της μεταξύ Ευρώπης – Ασίας και Μέσης Ανατολής και για
τον ρόλο που έπαιξε στο παρελθόν στηρίζοντας τα δυτικά συμφέροντα τόσο στο
θέμα της σοβιετικής επέκτασης όσο και στον πόλεμο του Κόλπου.

Η «μεγάλης σημασίας επίσκεψη» του κ. Γιλμάζ στην Ουάσιγκτον, όπως
χαρακτηρίζεται από την αμερικανική πλευρά, η οποία συνοδεύτηκε με την υπογραφή
συμβολαίου (με την Μπόινγκ) ύψους 2,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων, έδειξε και το
έντονο ενδιαφέρον των ΗΠΑ για την επέκταση της οικονομικής και εμπορικής
τουρκοαμερικανικής συνεργασίας στην περιοχή.

Η αμερικανική στάση ­ αν μη τι άλλο ­ δεν αποθαρρύνει την τουρκική ηγεσία από
τις προκλήσεις της στο Αιγαίο και την συνέχιση της αδιαλλαξίας της στην Κύπρο,
υπογραμμίζουν διπλωματικοί κύκλοι.

Τον προβληματισμό της αυτό έχει γνωστοποιήσει η Αθήνα στην αμερικανική πλευρά
(τόσο κατά την προχθεσινή συνάντηση Πάγκαλου – Μπερνς, όσο και κατά την
χθεσινή συνομιλία Μπερνς – Παπανδρέου) ζητώντας της να ασκήσει πιέσεις στην
Άγκυρα για να δείξει εποικοδομητική στάση στα ελληνοτουρκικά και να μην οξύνει
τις εντάσεις στο Αιγαίο.

Η Αθήνα φοβάται ακόμη ότι τα συνεχώς αυξανόμενα εσωτερικά προβλήματα που
αντιμετωπίζει η παραπαίουσα κυβέρνηση Γιλμάζ – Ετσεβίτ (Κούρδοι, ισλαμιστές,
διαφθορά, οικονομικά αδιέξοδα) θα οδηγήσουν τους Τούρκους στρατηγούς σε
εθνικιστικές αντιδράσεις.

* Εν τω μεταξύ, με χθεσινή ανακοίνωση η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας,
αντικρούοντας την κριτική που έχουν ασκήσει πηγές του ΓΕΑ, υποστηρίζει ότι
αντιμετώπισε σε συνεργασία με τις συναρμόδιες ελληνικές αρχές «με πλήρη
επάρκεια και ετοιμότητα τις όποιες προκλήσεις και παραβιάσεις των Διεθνών Κανόνων».