Νέα επαγγέλματα, «άλλες» απαιτήσεις

Σήμερα, της Αγίας Αικατερίνης της Αλεξανδρείας, προστάτιδος των γεροντοκορών
κατά το εορτολόγιο των καθολικών, είναι και η ημέρα που το 1922 ο Μουσολίνι
γίνεται προσωρινά δικτάτορας, το 1936 η Γερμανία με την Ιαπωνία συνυπογράφουν
το αντισοβιετικό τους σύμφωνο, η ημέρα που το 1959 πεθαίνει ο ζεν πρεμιέ του
γαλλικού θεάτρου Ζεράρ Φιλίπ, και που το 1970 κάνει χαρακίρι ο μεγάλος Ιάπωνας
συγγραφέας Μίσιμα, στην ταράτσα της στρατιωτικής σχολής που προσπάθησε να
εξεγείρει κατά του αυτοκράτορα.

Ακόμα, μας λέει το σχετικό δελτίο του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων, 25
Νοεμβρίου το 1987 πεθαίνει ο πρώτος νέγρος δήμαρχος του Σικάγου, ο Χάρολντ Ουάσιγκτον.

Όσο για τα καθ’ ημάς, η στήλη μας ανακηρύσσει τη σημερινή ημέρα (και ελπίζουμε
σύντομα η πρότασή μας να υιοθετηθεί και από τον ΟΗΕ) «παγκόσμια ημέρα των
καινούργιων επαγγελμάτων».

Τι σημαίνει αυτό; Για την πληρέστερη κατανόηση του προβλήματος, αντιγράφω από
το σχετικό φυλλάδιο του ΟΕΕΚ (Οργανισμός Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και
Κατάρτισης), του οποίου προεδρεύει ο ικανότατος οικονομολόγος κύριος Γεράσιμος Σαπουντζόγλου:

«Η οικονομία διεθνοποιείται και ο ανταγωνισμός των προϊόντων και των υπηρεσιών κορυφώνεται.

Η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας και η έκρηξη των γνώσεων επιβάλλουν νέες
συνθήκες στην ανταγωνιστικότητα των οικονομιών, στην παραγωγική διαδικασία και
στην αγορά εργασίας.

Με γρήγορους ρυθμούς αντικαθίστανται τα παλιά επαγγέλματα από νέα, ενώ η
επαγγελματική κινητικότητα γίνεται πλέον βασικό συστατικό στοιχείο της αγοράς εργασίας.

Η ανεργία πλήττει την κοινωνική συνοχή.

Μέσα σ’ ένα τέτοιο πολυσύνθετο και συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον, η
επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση δεν αντιμετωπίζεται ως μια απλή,
στατική διαδικασία σώρευσης γνώσεων και δεξιοτήτων.

Είναι μια συνεχής οικονομική και κοινωνική αναγκαιότητα, μια εθνική επιταγή».

Μα, ποια μπορεί να είναι αυτά τα καινούργια επαγγέλματα; Ας αναφέρουμε, έτσι
στην τύχη, μερικά: διαχειριστές μαρινών (όσο κι αν δεν μου αρέσει η γενική,
την προτιμώ από «διαχειριστές σε μαρίνες»). Υδραυλικοί του φυσικού αερίου. Με
προεδρικό διάταγμα πλέον, είναι υποχρεωτική η φοίτηση για τέσσερα εξάμηνα, συν
ένα μετεκπαίδευση, για να μπορεί ένας υδραυλικός να αγγίξει σωλήνα νερού σε
νοικοκυριό που χρησιμοποιεί το φυσικό αέριο. (Και δεν είναι μακριά ο χρόνος
που ολόκληρη η Ελλάδα θα έχει δικτυωθεί).

Άλλο «νέο επάγγελμα» είναι ο συντηρητής μεγάλων μηχανημάτων των μεγάλων έργων
(Σπάτα, Μετρό, Εγνατία). Οι εκσκαφείς-μαμούθ, λόγου χάρη, έχουν μια
δεινοσαυρική κατασκευή, όπου δεν επαρκούν οι γνώσεις ενός χειριστή εκσκαφέα οικοδομών.

Αρχιτέκτονες κήπων. Συντονιστές μεταμοσχεύσεων. Εκτιμητές επιχειρήσεων.
Διαμεσολαβητές δικηγόροι (δηλαδή αυτοί που προσπαθούν να αμβλύνουν τις
διαφορές ανάμεσα σε δύο δικηγόρους που υπερασπίζονται αντίδικους πελάτες).

Σύμβουλοι περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Πλοηγοί στο Ίντερνετ, όπως ακριβώς οι
παλιοί πλοηγοί για ν’ αράξουν τα καράβια στο λιμάνι. Ήδη, από 1ης Οκτωβρίου
στο Πολυτεχνείο Πατρών λειτουργεί το Τμήμα για την αξιοποίηση των δυνατοτήτων
του Ίντερνετ σε επαγγελματικό επίπεδο. Π.χ., η αγορά είναι κορεσμένη με
μάνατζερ ξενοδοχείων. Χρειάζονται, όμως, ειδικοί για house keeping, food and
beverage, όπως το λένε στη γλώσσα τους οι τουρ οπερέιτορ (δηλαδή οικιακοί
βοηθοί και εξειδικευμένοι σιτιστές).

Πρέπει, λοιπόν, να γίνουν ειδικά προγράμματα για τα νησιά και στη Ρόδο ήδη
λειτουργεί το πρώτο ειδικευμένο συγκρότημα ΙΕΚ, που ανταποκρίνεται στην ντόπια
ζήτηση εργασίας.

Κάτω από την εποπτεία του ΟΕΕΚ, μέσα από τις ΤΣΕ (Τριμερείς Συμβουλευτικές
Επιτροπές ανά διοικητική περιφέρεια) μαζεύονται οι πληροφορίες που αφορούν τη
συγκεκριμένη περιφέρεια (π.χ. ο νομός δεν χρειάζεται άλλους δημοσιογράφους)
και τις πληροφορίες αυτές τις επεξεργάζεται η Διεύθυνση Μελετών του
Οργανισμού, πριν δώσει τις κατευθυντήριες γραμμές προς τα πού θα στραφεί ο
επαγγελματικός προσανατολισμός των νέων.

Αλλά υπάρχει και ο CEDEFOP, ο οργανισμός σε επίπεδο πλέον Ευρωπαϊκής Ένωσης,
με έδρα τη Θεσσαλονίκη, όπου ήρθε να εγκατασταθεί εγκαταλείποντας το Βερολίνο,
που εκπονεί ανάλογες μελέτες. Ο ΟΕΕΚ βρίσκεται σε άριστη και στενή συνεργασία
με τον διεθνή αυτό οργανισμό.

Για να καταλάβουμε την κρισιμότητα της κατάστασης. Άλλοτε τέλειωνε κανείς το
τριτάξιο Γυμνάσιο και έψαχνε να βρει δουλειά. (Στην καλύτερη περίπτωση γινόταν
«καμάκι»). Σήμερα υπάρχουν ειδικά προγράμματα μεταγυμνασιακής κατάρτισης
(τυχαίνει να ξέρω μερικά στις Κυκλάδες) που ανταποκρίνονται στην ντόπια πραγματικότητα.

Όπως χάρηκα σαν έμαθα ότι δεν μπορεί πια κανείς ν’ ανοίγει ανεξέλεγκτα σχολή
οδηγών αυτοκινήτων. Θα πρέπει τώρα να έχει, βάσει του προεδρικού διατάγματος,
το ειδικό δίπλωμα από τον ΟΕΕΚ.

Ανάμεσα στην απαισιοδοξία, λοιπόν, της «Οικονομικής Φρίκης», από τη μια, που
υποστηρίζει πως δεν υπάρχουν πλέον θέσεις εργασίας, και την υπεραισιοδοξία των
αρχηγών κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ότι θα δημιουργήσουν μια νέα θέση
εργασίας για κάθε εισερχόμενο στον χώρο της από το 2006 και μετά, ο ρόλος των
οργανισμών όπως του CEDEFOP και στα καθ’ ημάς του ΟΕΕΚ εκτιμάται ως κορυφαίος
για τα «χρυσά», τα «αργυρά» και τα «χάλκινα» επαγγέλματα του μέλλοντος.