ΑΥΤΟΙ

… μια ουρά πολύχρωμη, βουβή, σχηματίζεται στο γαλλικό υπουργείο Εσωτερικών.
Όλοι με τα φτωχικά «καλά» τους, φρεσκοξυρισμένοι οι άντρες, προσεκτικά
χτενισμένες οι γυναίκες, και με την αγωνία στα πρόσωπα, γιατί παίζεται η ζωή
τους. Είναι οι «παράνομοι», οι ­ συνήθως ­ χωρίς χαρτιά, στέγη, πατρίδα,
δουλειά, τροφή. Λαθρομετανάστες, που τόλμησαν επιτέλους να ξεμυτίσουν και να
σταθούν, όσο πιο «ευπρεπώς» μπορούν, ενώπιον του Κράτους για να ικετεύσουν
νομιμοποίηση. Δεν υπάρχει θέαμα πιο αξιοδάκρυτο, πιο σπαραχτικό, γράφει ένας
ρεπόρτερ της «Λιμπερασιόν», από τους ανθρώπους αυτούς που απλώνουν τις ζωές
τους μπροστά στις υπηρεσίες μιας ξένης χώρας ζητώντας της να τους πάρει για
παιδιά της. Αλλά το κλίμα δεν είναι πια ευνοϊκό.

… των αιτήσεων νομιμοποίησης που υποβλήθηκαν από τους «λαθραίους» μετά τον
πρόσφατο νόμο του Ζαν-Πιερ Σεβενεμάν για πλήρη καταγραφή των μεταναστών, μόνο
το 3% έγιναν δεκτές από το υπουργείο του. Το τελευταίο 12μηνο, εγκρίθηκαν
μόλις 370 αιτήσεις, έναντι 16.000 του ’91. Η Οργάνωση Προστασίας Προσφύγων,
αποτελούμενη από πρόσφυγες και επιφανείς Γάλλους, διαμαρτυρήθηκε για τη στάση
της κυβέρνησης Ζοσπέν. «Η υποχρέωση της Γαλλίας να παρέχει άσυλο στους
κυνηγημένους είναι γραμμένη στο Σύνταγμά μας ­ δήλωσε ο εκπρόσωπός της. – Την
ξεχάσαμε;». Πολλοί πρόσφυγες δεν τόλμησαν ούτε καν να πλησιάσουν το υπουργείο.
Προτίμησαν να μείνουν στη σκιά. Το ’89, είχαν υποβληθεί 64.000 αιτήσεις,
πέρυσι έπεσαν στις 16.000. «Δεν αρνιόμαστε άσυλο σε κανένα, αν στη χώρα του
κινδυνεύει η ζωή του», δήλωσε ο Σεβενεμάν. Σομαλοί, Αλγερινοί, Σιερραλεονέζοι,
κουνούν το κεφάλι. Θαρρεί ο υπουργός ότι κινδυνεύει τίποτα λιγότερο;

… προσπαθεί να ζήσει ­ και πνευματικά. Για τις δυσκολίες μίλησε αυτές τις
μέρες ο νεαρός Χοσέ Σάντσες ή «Υόςς». Συγγραφέας γνωστός στην Αβάνα για τα
έργα του επιστημονικής φαντασίας, ο Σ. ήρθε πρώτη φορά στην Ευρώπη, και μίλησε
στο Τορίνο («Στάμπα» 2/10) για λογοτεχνία, αλλά και για μουσική: χρόνια
τραγουδούσε και έπαιζε σε συγκρότημα ροκ. Για όσους μάλιστα δεν το είχαν
αντιληφθεί, ο Σ. εξήγησε υπό ποία έννοια το ροκ αποτελεί πολιτική αμφισβήτηση:
Το ροκ, είπε, γεμίζει τα κενά της ιδεολογίας. «Μιλάει και αγγλικά, τη γλώσσα
του εχθρού. Αλλά και η φιλοσοφία του είναι απειλητική. Το ροκ σου λέει:
Απόλαυσε το παρόν. Το καθεστώς λέει: Δούλευε, δούλευε, θυσιάσου για το μέλλον».

… είναι πικρός. Και διαφθορά έχει η Κούβα, λέει, και πορνεία και απ’ όλα. «Ο
περίφημος σεξουαλικός τουρισμός…. Είναι γεγονός». Αλλά δεν υψώνεται
κατακραυγή. Απαντοχή υπάρχει. Και η αλληλεγγύη των φτωχών. «Μια αλληλεγγύη
δυνατή και αυθόρμητη. Πολλές φίλες μου πουλούν το σώμα τους. Αλλά πώς να
κατηγορήσεις μια μητέρα που χρειάζεται λίγο γάλα σκόνη για το μωρό της;». Και
τα γράμματα, τα βιβλία; «Α, τα βιβλία ­ λέει ο Σ. ­ Κάποτε ήταν “δικαίωμα”.
Τώρα είναι πολυτέλεια. Ανθούν όμως τα ρομάντζα, η επιστημονική φαντασία.
Γενικά, ό,τι είναι φυγή. Πολλοί δουλεύουν σαμιζντάτ. Καθένας κι εκδότης του
εαυτού του. Δακτυλόγραφα σε πολλά αντίτυπα….». Και η λογοκρισία; Δεν είναι
πια χοντρή, βεβαιώνει ο Σ. «Τώρα, σχεδόν όλα λέγονται. Και για την πορνεία
γράφουμε, και για τους “βαλσέρος” ­ τους φυγάδες στο Μαϊάμι ­ και για τους
αδικοχαμένους στην Ανγκόλα….». Ένα μόνο δεν γράφεται: ποιοι φταίνε για όλα
αυτά. «Τους επάνω, τους ψηλά, δεν τους αγγίζουμε ποτέ».