Τα Βαλκάνια θέλουν δουλειά πολλή…

Με ενθουσιασμό αλλά και με πραγματισμό υποδέχτηκαν όλοι οι ηγέτες της
Βαλκανικής την ελληνική πρωτοβουλία για θεσμοθέτηση ενός πλαισίου μονιμότερης
συνεργασίας των χωρών της περιοχής ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο για το μέλλον
της χερσονήσου.

Δεν στάθηκαν, μάλιστα, μόνο στα ωραία λόγια αλλά προχώρησαν παραπέρα,
προτείνοντας ο καθένας και συγκεκριμένα πρακτικά βήματα για να πάρει «σάρκα
και οστά» αυτή η πρωτοβουλία, κυρίως στον οικονομικό τομέα.

Την ίδια στιγμή, όμως, εξέφρασαν και τις πολιτικές τους αντιρρήσεις σε
επιμέρους θέματα, κάνοντας σαφές ότι η υπόθεση της βαλκανικής πολιτικής
συνεργασίας χρειάζεται πολλή δουλειά ακόμη για να προχωρήσει, παρά το γεγονός
ότι τα πρώτα της βήματα έγιναν στην Κρήτη. Αντιρρήσεις που εκφράστηκαν και στη
διαμόρφωση του κοινού ανακοινωθέντος της Διαβαλκανικής: η τουρκική πλευρά δεν
θα επιθυμούσε να υπάρχει στο ανακοινωθέν οποιαδήποτε φράση η οποία να
παραπέμπει στην αναγκαιότητα της προσφυγής στη Χάγη για την επίλυση διαφορών,
ενώ κάποιες χώρες διαφώνησαν με την πρόταση της Αθήνας να στεγάζει αυτή
μονίμως τη Γραμματεία της Διαβαλκανικής.

Κοινός παρονομαστής όλων των παρεμβάσεων των ηγετών ήταν η ανάγκη προώθησης
των διαβαλκανικών δικτύων μεταφορών, επικοινωνιών και ενέργειας καθώς και η
προετοιμασία για την είσοδό τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ, πράγμα που
συζητήθηκε χθες το μεσημέρι κατά τη διάρκεια του γεύματος. Ο κ. Σημίτης,
ανοίγοντας το πρωί τις εργασίες της Διάσκεψης, υπογράμμισε μεταξύ άλλων ότι οι
λαοί της Βαλκανικής θέλουν επαφή, συνεργασία και συμφιλίωση, τονίζοντας
παράλληλα ότι τυχόν εμμονή σε παλιές πρακτικές θα ισοδυναμεί με ήττα.

Ο Πρωθυπουργός σημείωσε ακόμη ότι η νέα ευρωπαϊκή πραγματικότητα δημιουργεί
την ανάγκη συνεργασιών για τον επηρεασμό των εξελίξεων και κατέληξε: «Να
κτίσουμε όλοι μαζί τη νέα πραγματικότητα στην περιοχή μας γυρνώντας σελίδα,
κατακτώντας αυτό που οι αναπτυγμένες χώρες προ πολλού θεωρούν ως αυτονόητο».

Εντύπωση προκάλεσε στους συμμετέχοντες στη Διάσκεψη η τοποθέτηση του
Πρωθυπουργού της Τουρκίας κ. Μ. Γιλμάζ, ο οποίος παίρνοντας τον λόγο στην
πρωινή συνεδρίαση δήλωσε: «Τιμώ την ιδέα για την προαγωγή της συνάντησης και
φιλίας στα Βαλκάνια η οποία πραγματοποιείται σήμερα», για να προσθέσει:
«Εθνικισμοί και μισαλλοδοξίες αποτελούν απειλή και πρέπει να ξεπεραστούν».

Ο κ. Γιλμάζ (όπως και οι υπόλοιποι Βαλκάνιοι ηγέτες) επισήμανε την ανάγκη
προσαρμογής στα νέα οικονομικά δεδομένα και τόνισε ότι στρατηγικός στόχος όλων
των χωρών της περιοχής είναι να διαβούν την πύλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ακόμη, ο Τούρκος Πρωθυπουργός ζήτησε τη συνεργασία των χωρών της Βαλκανικής
στον τομέα του εμπορίου και πρότεινε στο πλαίσιο αυτής της διαβαλκανικής
προσπάθειας να ιδρυθεί στην Τουρκία κέντρο για την περιφερειακή προαγωγή του
εμπορίου. Με τη σειρά του ο κ. Μιλόσεβιτς, Πρόεδρος της Νέας Γιουγκοσλαβίας
τάχθηκε υπέρ της βαλκανικής συνεργασίας, τονίζοντας όμως ότι ΗΠΑ – ΝΑΤΟ ή ΕΟΚ
δεν πρέπει να επιφυλάσσουν προνομιακές σχέσεις με καμία από τις χώρες αυτές.

Όμως και οι υπόλοιποι ηγέτες πρότειναν την ίδρυση στη χώρα τους ενός κάποιου
κέντρου προώθησης της διαβαλκανικής συνεργασίας. Ο Πρόεδρος της Πρώην
Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας κ. Κ. Γκλιγκόροφ πρότεινε την
ίδρυση στα Σκόπια ενός κέντρου για την οικονομική προσαρμογή και μετάβαση των
βαλκανικών χωρών στα νέα δεδομένα, ενώ ο Πρωθυπουργός της Αλβανίας κ. Φ. Νάνο
ζήτησε την ίδρυση ενός κέντρου πολιτισμικής επικοινωνίας και παιδείας.

Ο Πρωθυπουργός της Ρουμανίας κ. Τσορμπέα πρότεινε την ίδρυση στο Βουκουρέστι
ενός κέντρου για την ενίσχυση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και την ανταλλαγή
πληροφοριών για την κατάσταση των υποδομών στα Βαλκάνια. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον,
όμως, για τις υποδομές και τα δίκτυα έδειξε και ο Πρωθυπουργός της Βουλγαρίας
κ. Κοστόφ, ο οποίος μάλιστα εξέφρασε την ευχή να φτάσει η Εγνατία έως τη Βάρνα.

Από την πλευρά του ο κ. Σημίτης πρότεινε την ανάγκη δημιουργίας ενός κέντρου
για την προσαρμογή της νομοθεσίας των βαλκανικών κρατών στην ευρωπαϊκή
νομοθεσία, ενώ τόνισε την ανάγκη η οργάνωση του νέου αυτού βαλκανικού φόρουμ
να βασίζεται στο πρότυπο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο κ. Πάγκαλος, εξειδικεύοντας την ελληνική πρόταση στους δημοσιογράφους, είπε
ότι οι υπουργοί Εμπορίου, Οικονομικών, Χωροταξίας και Συγκοινωνιών –
Επικοινωνιών θα συναντώνται κατά τακτά χρονικά διαστήματα για τον συντονισμό
θεμάτων της αρμοδιότητάς τους ενώ οι υπουργοί Εξωτερικών θα συζητούν
τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο θέματα πολιτικής συνεργασίας. Έτσι συμφωνήθηκε
η επόμενη Σύνοδος Κορυφής να γίνει τον Οκτώβριο στην Αττάλεια και τον Ιούνιο
να υπάρξει συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών στην Κωνσταντινούπολη.

Στην απογευματινή συνεδρίαση οι βαλκάνιοι ηγέτες συμφώνησαν στην ανάγκη
στενότερης επαφής για πολιτικά θέματα των χωρών της Βαλκανικής, ενώ συζήτηση
υπήρξε και για τη θεσμοθέτηση ενός κέντρου αποφυγής εντάσεων στην περιοχή.