ΑΥΤΟΙ

… του Χόλλυγουντ αλλά και στις ευρωπαϊκές, οι δημοσιογράφοι ήταν ­ συνήθως ­
οι «καλοί». Στιγμάτιζαν τους φαύλους, υπεράσπιζαν τους αθώους, έπαιζαν και τη
ζωή τους για το δίκιο και την αλήθεια. Αλλά στο «Mad City», τη νέα ταινία του
Κώστα Γαβρά, ο Ντάστιν Χόφμαν δεν θυμίζει καθόλου τον παλιό του ρόλο στο
κλασικό «Όλοι οι Άνθρωποι του Προέδρου», όπου ως νεαρός ρεπόρτερ ξεσκέπαζε το
Ουώτεργκέητ. Εδώ, ο ρεπόρτερ είναι ένα κυνικό τσακάλι που δεν λογαριάζει
τίποτα. Αδιαφορεί για τις ζωές μικρών μαθητών προκειμένου να πετύχει μια
«αποκλειστική» συνέντευξη με τον απαγωγέα τους.

… απεικονίζονται οι δημοσιογράφοι και σε άλλες τρέχουσες ταινίες. Στο «In
& Out» του Τομ Σέλλεκ, ένα άλλο τσακάλι υποχρεώνει ένα φτωχό καθηγητάκο
της επαρχίας να διακηρύξει ότι είναι ομοφυλόφιλος. Στο «L.Α. Confidential» του
Ντάννυ Ντε Βίτο, ένας τρίτος δημοσιογράφος πλουτίζει με εκβιασμούς. Αλλά και ο
νέος Τζέημς Μποντ (Νο 19) έχει θέμα ένα μεγιστάνα του Τύπου που σχεδόν
προκαλεί αγγλο-κινεζικό πόλεμο για να πουλήσει φύλλα. Στη ζωή, φυσικά, οι
δημοσιογράφοι δεν είναι (συνήθως) τόσο πωρωμένοι. Η πληθώρα όμως των ταινιών
με τέτοια οπτική δείχνει ότι το κοινό είναι σήμερα πιο πρόθυμο να τους δει
αρνητικά. Και ο Χόφμαν είναι αλύπητος: «Όταν χάνονται τα δάση και τα Μέσα
Ενημέρωσης ασχολούνται με το πέος του Κλίντον ή όταν το ρεπορτάζ της χρονιάς
είναι η Νταϊάνα, κάτι δεν πηγαίνει καλά». Βέβαια, είναι και το άλλο: Μετά το
Τείχος, χάθηκαν οι απαίσιοι «κόκκινοι». Τους τρομοκράτες, πάλι, είναι
politically incorrect να τους στηλιτεύεις. Υπάρχει λοιπόν στην κοινή γνώμη μια
έλλειψη «κακών». Και έτσι, ήρθε η σειρά μας.

… διευθυντής του Γαλλικού Γραφείου Οικονομικού Σχεδιασμού και σύμβουλος του
Ζοσπέν, γράφει στο «Νουβέλ Ομπσερβατέρ» για το 35ωρο: «Για να χτυπήσεις την
ανεργία, το σωστό θα ήταν ν’ αυξήσεις την ποσότητα της προσφερόμενης
απασχόλησης, όχι να μοιράσεις σε περισσότερα άτομα την υπάρχουσα. Η επιλογή
επομένως του μειωμένου ωραρίου αποτελεί ομολογία αποτυχίας». Τι άλλο μένει
όμως; ρωτά ο Φ. Η ανάπτυξη χωλαίνει, η Ευρώπη έχει απαιτήσεις, οι τράπεζες
είναι ανελέητες. «Η επιτυχία του 35ωρου εξαρτάται από το αν θα συγκρατηθούν τα
έξοδα των επιχειρήσεων, κυρίως τα μισθοδοτικά. Το παν είναι να δουλέψουν
περισσότερο χρόνο οι μηχανές των εργοστασίων, να συγκρατηθούν οι αυξήσεις, και
κυρίως να ληφθεί υπ’ όψη η ποικιλότητα των μισθωτών».

… στο 35ωρο είναι η «δομικότητα» της ανεργίας. Ο άνεργος συχνά ζητάει
«οποιαδήποτε εργασία». Ο εργοδότης όμως δεν χρειάζεται οποιονδήποτε άνεργο. Η
επιχείρηση θέλει υπαλλήλους με συγκεκριμένες ικανότητες και, μάλλον, τους έχει
ήδη προσλάβει. Αν κάποιοι άλλοι με τις ίδιες ικανότητες έχασαν το τραίνο, τόσο
το καλύτερο για την επιχείρηση: οι μέσα θα είναι πιο ευγνώμονες. Αλλά τη
μεγάλη μάζα των ανέργων αυτά δεν την αφορούν. Ο ανειδίκευτος υποψιάζεται ήδη
ότι ζητάει κάτι όχι απλώς μη προσφερόμενο αλλά μη υπάρχον. Εξ ου και τα
προβλήματα τα σχετικά με το 35ωρο, λέει ο Φ. Από δεοντολογική άποψη είναι
ωραίο, από πρακτική δύσκολο. Προϊόν ήττας και όχι νίκης, πρέπει να εφαρμοσθεί
εκεί όπου δεν θα προκαλέσει κλυδωνισμούς και επιδείνωση των συνθηκών ­ σε ένα
κλάδο ή σε μια βιομηχανία ­ όχι όμως αλλού, τουλάχιστον πριν γίνει αποδεκτό ως
υπόθεση κοινωνικής αλληλεγγύης.