Οι ΗΠΑ πιέζουν με νέα «δέσμη» μέτρων εμπιστοσύνης

ΙΣΧΥΡΗ ΠΙΕΣΗ στην Αθήνα, αλλά και στην Άγκυρα, για την υιοθέτηση Μέτρων
Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης στο Αιγαίο ασκούν τις τελευταίες ημέρες ΝΑΤΟ και ΗΠΑ,
με πρόσχημα την πρόληψη ενδεχόμενου θερμού επεισοδίου.

Μετά και το ναυάγιο των συνομιλιών της Νέας Υόρκης, οι Αμερικανοί προσπαθούν
τώρα να περιορίσουν τις αφορμές που θα μπορούσαν να προκαλέσουν ένταση στο
Αιγαίο. Πιέζουν, λοιπόν, τις δύο πλευρές να δεχθούν τη νέα «δέσμη» που έχει
ετοιμάσει ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ κ. Σολάνα για τις στρατιωτικές
κινήσεις στην περιοχή. Είναι χαρακτηριστικό ότι και την κοινωνικού χαρακτήρα
συνάντηση των υπουργών Άμυνας Ελλάδας και Τουρκίας, κυρίων Τσοχατζόπουλου και
Σεσγκίν, στη Σόφια προχθές την ενέταξαν σ’ αυτή τη λογική. Όπως δήλωσε ο
Αμερικανός υπουργός Άμυνας κ. Γ. Κουέν, η ανταλλαγή απόψεων ήταν πολύ καλή,
ενώ εξέφρασε την ελπίδα ότι οι δύο πλευρές θα κάνουν «ασκήσεις
αυτοσυγκράτησης», ότι τα πάθη θα ηρεμήσουν και αντί για ένταση θα υπάρξει
ειρηνική διαπραγμάτευση των διαφορών…

Οι προτάσεις αναμένεται να υποβληθούν στην Αθήνα (και την Άγκυρα) εντός της
εβδομάδας, καθώς την Παρασκευή ο κ. Σολάνα έχει καλέσει σε συνεργασία τους
μόνιμους αντιπροσώπους της Ελλάδας κ. Γ. Σαββαΐδη και της Τουρκίας κ. Ο. Οϊμέν
για το θέμα αυτό.

Στην Αθήνα, τόσο στη Βασιλίσσης Σοφίας όσο και στη Μεσογείων, υπάρχει πυρετός
συσκέψεων ενόψει της συνάντησης, ενώ για αύριο έχει προγραμματισθεί κοινή
σύσκεψη των ηγεσιών και των αρμοδίων υπηρεσιακών παραγόντων των υπουργείων
Εξωτερικών και Άμυνας στο «Πεντάγωνο».

Στρατιωτικοί και διπλωματικοί κύκλοι στις Βρυξέλλες εκτιμούν ότι οι νέες
προτάσεις του κ. Σολάνα κινούνται περίπου στην ίδια κατεύθυνση με τις
προηγούμενες αλλά έχουν, όπως έλεγαν, «πιο επεξεργασμένες» ορισμένες πτυχές.

Στο πακέτο των μέτρων περιορισμού της έντασης περιλαμβάνονται η μονιμοποίηση
της μετάδοσης εικόνας με ραντάρ στο αρχηγείο της Νάπολης (RAP), η αύξηση του
χρόνου μη πραγματοποίησης ασκήσεων το καλοκαίρι, η αποφυγή πραγματοποίησης
παραλλήλων ασκήσεων ή ασκήσεων που αποκλείουν ολόκληρες περιοχές, η απαγόρευση
εγκλωβισμού στόχων επιφανείας με ραντάρ βολής κ.ά..

Νέες προσεγγίσεις επιχειρείται να γίνουν και στα «καυτά» θέματα της
αλληλοενημέρωσης των αρχηγείων («κρος-τελ») και του ηλεκτρονικού κώδικα που
δείχνει αν ένα αεροσκάφος είναι φιλικό ή εχθρικό (IFF).

Η Άγκυρα, πάντως, δεν δέχεται να υποβάλει στην Αθήνα σχέδια πτήσεων ή έστω
συγκεκριμένα στοιχεία για τις πτήσεις στο Αιγαίο, αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία
της Ελλάδας στο FIR Αθηνών. Το ΝΑΤΟ θεωρεί ότι αρκεί στην Ελλάδα η εκπομπή του
κωδικού σήματος (IFF) και ότι αυτό είναι η «λυδία λίθος» που θα κλείσει το
κεφάλαιο παραβάσεις – παραβιάσεις. Για να αρθούν οι ελληνικές αντιρρήσεις όσον
αφορά τις πτήσεις χωρίς υποβολή σχεδίων πτήσεως, ωριμάζουν στο ΝΑΤΟ σκέψεις να
πιεστεί η Άγκυρα να δεχθεί και να εγγυηθεί η Συμμαχία ότι:

* Οι πτήσεις των τουρκικών μαχητικών θα γίνονται χωρίς να φέρουν όπλα.

* Αν απαιτείται (π.χ. στα πλαίσια ασκήσεων) να φέρουν όπλα, τότε θα πρέπει να
έχουν δηλώσει τη συγκεκριμένη περιοχή που θα κινηθούν.

* Πτήσεις που θα έχουν χαρακτηριστικά εικονικών επιθέσεων κατά ελληνικών
στόχων, όπως έχει συμβεί στο παρελθόν, να μην πραγματοποιούνται.

Για την επαλήθευση των μέτρων το ΝΑΤΟ προσανατολίζεται να προτείνει την
παρουσία συμμαχικού πλοίου στο Αιγαίο, ενώ η Αθήνα συζητά μόνο για παρατηρητές
ή έλεγχο μέσω ραντάρ.

ΜΕΙΩΣΗ ΕΞΟΠΛΙΣΜΩΝ

Στο μεταξύ, έκκληση προς όλες τις χώρες της Μέσης Ανατολής, της Μεσογείου και
του Αιγαίου για μείωση των εξοπλισμών απηύθυνε ο αντιπρόεδρος της τουρκικής
κυβέρνησης κ. Μπ. Ετσεβίτ μέσω της «Μιλιέτ».

Η πρόταση Ετσεβίτ αφορά και την Ελλάδα και θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντικό
βήμα για την επίλυση των ελληνοτουρκικών διαφορών και την ασφάλεια των δυο
χωρών, ανέφερε ο Τούρκος πολιτικός.

ΜΕ ΚΟΡΟΝΕΣ

Χθες, πάντως, η Άγκυρα σε μια προσπάθεια δημιουργίας εντυπώσεων απάντησε με
προκλητικό τρόπο, και με καθυστέρηση επτά ημερών, στην ομιλία του υπουργού
Εξωτερικών Θ. Πάγκαλου στον ΟΗΕ.

Η ομιλία του κ. Πάγκαλου «περιείχε ψευδείς κατηγορίες και διαστρεβλώσεις που
αφορούν την Τουρκία», ισχυρίζεται ο Τούρκος αντιπρόσωπος Τ. Τανκ και προσθέτει
με θράσος ότι «η Ελλάδα είναι αυτή που ακολουθεί άκαμπτη στάση».

Ο κ. Τανκ υποστηρίζει ότι η Ελλάδα δεν έχει δικαίωμα, σύμφωνα με το διεθνές
δίκαιο, να έχει διαφορετικό εύρος εναερίου χώρου και χωρικών υδάτων, ενώ
αναρωτήθηκε κατά πόσο η Ελλάδα θα ήταν σε θέση να υπερασπιστεί στο Διεθνές
Δικαστήριο εκτός του θέματος των Ιμίων και το θέμα της αποστρατικοποίησης των νησιών.