ΑΥΤΟΙ

… τα συνθήματα που οδήγησαν τους Γάλλους σοσιαλιστές στην εξουσία εκείνο που
βαθύτερα εντυπώθηκε στις συνειδήσεις ήταν η μείωση του ωραρίου. «Οι 39 ώρες
εβδομαδιαίως θα γίνουν 35 χωρίς περικοπή μισθού», δήλωνε ο Ζοσπέν. Και ακόμη:
«Ο νόμος θα ψηφιστεί στην πρώτη βουλευτική περίοδο». Η ώρα λοιπόν έφτασε, να
διαχωριστεί το εφικτό από την ουτοπία. Την Παρασκευή, το οικονομικό επιτελείο
της γαλλικής κυβέρνησης θα συζητήσει τα δεδομένα για την ανάπτυξη και την
ανεργία με τους υπευθύνους τριών στατιστικών υπηρεσιών, που μήνες τώρα
ετοίμαζαν μια «μνημειώδη» κοινή έκθεση. Και στις 10/10, αρχίζει ο μέγας
«κοινωνικός διάλογος» για την απασχόληση.

… εργατοϋπάλληλοι και αφεντικά: όπως στον μύθο των τριών ζώων που έπρεπε να
πλεύσουν με την ίδια βάρκα ενώ ήταν πλασμένα για ν’ αλληλοσπαράσσονται. Τα
πράγματα όμως είναι ακόμη πιο σύνθετα, γιατί ο καθένας τρώγεται και μόνος του.
Στην κυβέρνηση, οι υπουργοί Οικονομικών και Εργασίας, Ντομινίκ Στρως-Καν και
Μαρτίν Ωμπρύ, αιτιώνται ο ένας την άλλη, και αντιστρόφως, για τις αδυναμίες
τους. Σε όσους προσέρχονται με αιτήματα απαντούν: «Εγώ το δέχομαι, αλλά
αντιδρά το άλλο υπουργείο». Βιομήχανοι και εργάτες κάνουν δρομολόγια: «Σου
λέει ο ένας ναι, αμέσως ο άλλος λέει όχι». Η Μαρτίν θέλει το 35ωρο, ο Ντομινίκ
προτιμά αναβολή. Ο Οικονομικών συζητάει την «ετησιοποίηση» (της ασφάλισης) που
επιδιώκουν οι βιομήχανοι, η Εργασίας όχι. Και στη μέση ο Ζοσπέν: Αν κατά τον
κοινωνικό διάλογο υποστείλει τη σημαία του 35ωρου, θα ξεσηκωθούν τα σωματεία.
Αν επιμείνει, όπως λέει, στον προσδιορισμό ημερομηνίας έναρξης του νέου
συστήματος, οι εργοδότες ­ το έχουν δηλώσει ­ θα σηκωθούν απ’ το τραπέζι.

… των επιχειρηματιών ωστόσο είναι και αυτό ραγισμένο. Οι πολλοί αντιδρούν
στο «35», κάποιοι όμως είναι πρόθυμοι να αβαντάρουν την κυβέρνηση. Είναι όσοι
προσβλέπουν σε κρατικές παραγγελίες, σε ευνοϊκές συμβάσεις, σε εργολαβίες. Το
άλλο μέτωπο, των εργατών και υπαλλήλων, είναι άκρως επιφυλακτικό. Τα συνδικάτα
διαφοροποιούνται βέβαια, ανάλογα με τις πολιτικές τους συμπάθειες ­
σοσιαλιστικές, ΚΚ, δεξιές κ.λπ. Αλλά σε όλα πλανάται ο φόβος για το μέλλον. Οι
βόμβες των απολύσεων, τώρα πια, όταν δεν σε χτυπούν, σκάνε δίπλα σου. Η
ανεργία, απλούστατα, δεν μειώνεται. «Τον Μάιο του 1997 ­ λέει η έκθεση των
τριών στατιστικών γραφείων ­ η Γαλλία είχε τη μεγίστη αρνητική απόκλιση από
τον μέσο όρο. Ο δείκτης του ΟΟΣΑ ήταν 7,3%, ο γαλλικός 12,5%». Και το
χειρότερο, πάντα κατά τη έκθεση: «Η εμπειρία των τελευταίων ετών έδειξε ότι η
ανάπτυξη μπορεί να συνεχίζεται με παράλληλη αύξηση της ανεργίας».

… της Ευρώπης πρέπει να ετοιμαστούν για εκρηκτικά ρεκόρ ανεργίας το 2002, αν
δεν λάβουν ριζικά δομικά μέτρα. Είναι ­ κατά την έκθεση ­ η Ισπανία, η
Φινλανδία και η Γαλλία. Και στις τρεις ο δείκτης θα ξεπεράσει το 13%. Και στις
τρεις θα χρειαστούν ευρείες θεσμικές μεταρρυθμίσεις για να προληφθεί το
κοινωνικό χάος. Τι πρέπει να γίνει; Οι σοφοί έχουν πρόχειρες δυο τρεις ιδέες.
Μια απ’ αυτές είναι η «ελαστικότητα στην αγορά εργασίας». Μια δεύτερη αφορά
τις αυξήσεις: να είναι «μέτριες». Οι μεγάλες αυξήσεις μισθών μειώνουν την
ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. Οι μικρές πλήττουν την αγορά γιατί
μειώνουν την κατανάλωση. Και το 35ωρο; Η απάντηση των σοφών ήταν θετική.
«Μπορεί να βοηθήσει».