ΟΟΣΑ: Πάρτε μέτρα τώρα για τα Ταμεία

Πάρτε μέτρα τώρα για να σωθούν τα ασφαλιστικά ταμεία προειδοποιεί ο ΟΟΣΑ, ενώ
νέα επιδείνωση παρουσιάζει στη χώρα μας η σχέση συνταξιούχων και ασφαλισμένων
και διογκώνεται το έλλειμμα των Ταμείων.

Ο ΟΟΣΑ χτυπά το καμπανάκι στην ετήσια έκθεσή του με την οποία ζητεί να
αυξηθούν σταδιακά τα όρια ηλικίας για συνταξιοδότηση και οι εισφορές.

Οι τεχνοκράτες του ΟΟΣΑ επισημαίνουν ότι οι δαπάνες για σύνταξη θα αυξηθούν
σημαντικά σε σχέση με τα έσοδα από εισφορές, αν δεν ληφθούν μέτρα. Αιτία θα
είναι η γήρανση του πληθυσμού καθώς στην Ελλάδα οι δημογραφικές εξελίξεις
είναι πιο δυσμενείς σε σχέση με άλλες χώρες. Αναφέρουν χαρακτηριστικά ότι η
σχέση ηλικιωμένων προς νέους από 25% που είναι σήμερα θα αυξηθεί στο 40% το
2030 και στο 61% το 2050.

ΧΩΡΙΣ ΕΛΠΙΔΑ ΟΙ ΣΑΡΑΝΤΑΡΗΔΕΣ

Στο μεταξύ τα νέα στοιχεία του κοινωνικού προϋπολογισμού δείχνουν την
επιδείνωση που παρουσιάζει κάθε έτος η σχέση συνταξιούχων και ασφαλισμένων. Το
αποτέλεσμα είναι να διευρύνονται οι επιπτώσεις στην οικονομική βιωσιμότητα των
ασφαλιστικών ταμείων και να παρατηρείται μείωση των εσόδων. Οι ειδικοί
αποφαίνονται ότι αν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα είναι αμφίβολο αν οι σημερινοί
40ρηδες θα είναι σε θέση να πάρουν σύνταξη.

Η κυβέρνηση έχει αποκλείσει να ληφθούν μέτρα για την αύξηση των ορίων προς
συνταξιοδότηση ή αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών, παραπέμποντας τη ριζική
αναμόρφωση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης στον δεύτερο γύρο του
κοινωνικού διαλόγου που θα γίνει το 1998. Και ενώ οι αλλαγές έχουν παραπεμφθεί
για το μέλλον, το έλλειμμα των φορέων κοινωνικής ασφάλισης θα φθάσει εφέτος
στα 62,8 δισ. δρχ. ενώ το 1989 είχαμε πλεόνασμα 25 δισ. δρχ.

Στην έκθεση του ΟΟΣΑ γίνεται λόγος για τον κοινωνικό διάλογο που έχει αρχίσει
φέτος για το συνταξιοδοτικό σύστημα στην Ελλάδα, ενώ αναφέρεται ότι η ελληνική
κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι οι αναγκαίες αλλαγές δεν μπορεί να αναβάλλονται για
πολύ ακόμη, καθώς πολλές από αυτές θα χρειαστούν δεκαετίες για να αποδώσουν τα
επιθυμητά αποτελέσματα.

ΕΠΙΔΕΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ

Από τον διάλογο αναμένεται να προκύψουν βελτιώσεις στη λειτουργία του
συστήματος, όπως η απλούστευση της συνταξιοδοτικής νομοθεσίας, η μείωση της
εισφοροδιαφυγής, η ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας και ίσως η μείωση του
αριθμού των Ταμείων. Μεγαλύτερες αλλαγές και μεταρρυθμίσεις θα προωθηθούν σε
δεύτερο στάδιο.

Πάντως μια ματιά στα επίσημα στοιχεία του νέου κοινωνικού προϋπολογισμού
(έτους 1997) δείχνει ότι η σχέση ασφαλισμένων προς τους συνταξιούχους κάθε
έτος επιδεινώνεται. Έτσι ενώ το 1973 η σχέση ήταν 3,24 ασφαλισμένοι προς ένα
συνταξιούχο, σήμερα έφθασε να είναι 2,20 ασφαλισμένοι προς ένα συνταξιούχο. Η
επιδείνωση της σχέσης μάλιστα παρατηρείται σχεδόν στο σύνολο των ασφαλιστικών
ταμείων. Για παράδειγμα στο ΙΚΑ η σχέση είναι 1 προς 2,38, στο ΤΣΑ
(αυτοκινητιστές) είναι 1 προς 1,80 κ.ο.κ. Η ιδανική σχέση ώστε να μην
παρουσιαστούν προβλήματα στα Ταμεία θα έπρεπε να είναι 1 προς 4 και πάνω,
δηλαδή 4 ασφαλισμένοι να «συντηρούν» ένα συνταξιούχο.

Ο αριθμός των συνταξιούχων αυξάνεται με φθίνοντα ρυθμό ή παρουσιάζει ακόμη και
μείωση είτε επειδή κατά κύριο λόγο οι απασχολούμενοι μειώνονται λόγω της
οικονομικής κρίσης (αύξηση της ανεργίας) είτε επειδή κατά δεύτερο λόγο
διευρύνεται ο αριθμός των απασχολουμένων, Ελλήνων και ξένων, οι οποίοι ενώ
απασχολούνται δεν ασφαλίζονται όπως εξάλλου αποδεικνύεται και από την ύπαρξη
της εκτεταμένης εισφοροδιαφυγής.

ΕΚΡΗΚΤΙΚΗ ΑΥΞΗΣΗ

Και αν το παρόν είναι τόσο άσχημο, το μέλλον αναμένεται να είναι χειρότερο.
Και αυτό γιατί θα υπάρξει σημαντική μείωση ατόμων σε ηλικία εργασίας και
παράλληλα εκρηκτική αύξηση του αριθμού των ατόμων που σταδιακά φθάνουν στη
σύνταξη. Οι εκτιμήσεις των ειδικών για το έτος 2005 εμφανίζουν μια μείωση του
πληθυσμού στην Ελλάδα κατά 750.000 άτομα η οποία αφορά κυρίως την κατηγορία
των νέων και ειδικότερα του ενεργού πληθυσμού.

Οι ίδιες εκτιμήσεις παρουσιάζουν με σαφήνεια μια προοδευτική αύξηση της
σχετικής σημασίας της ομάδας των ατόμων άνω των 65 ετών. Το 1961 αυτή η ομάδα
ηλικιών αντιπροσώπευε το 8,4% του πληθυσμού ενώ το 1991 αντιπροσώπευε το 14%,
το έτος 2001 θα αντιπροσωπεύει το 16,7% και το έτος 2011 το 18,3%!

ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ ΑΝΕΡΓΙΑ

Ο πληθωρισμός θα συνεχίσει να πέφτει με μέτριο ρυθμό, αλλά η ανεργία θα
διατηρηθεί στα υψηλά επίπεδα του 10,5%.

Αυτά προβλέπει για το 1998 ο ΟΟΣΑ στην ετήσια έκθεσή του για την πορεία και
τις προοπτικές τής ελληνικής οικονομίας.

Οι εμπειρογνώμονες χαρακτηρίζουν τις προβλέψεις ως εκτιμήσεις σημαντικού
ρίσκου, ιδίως στην περίπτωση που αυξηθούν οι μισθοί περισσότερο από όσο
αναμένεται, κάτι το οποίο θα ασκήσει περαιτέρω πίεση στον πληθωρισμό.

Στα θετικά αναφέρουν την ανάκαμψη του τουρισμού, για την οποία εκτιμούν ότι
μπορεί να αποδειχθεί πιο δυνατή από όσο προβλέπεται.

Επιπλέον, όπως τονίζουν, η ταχεία εφαρμογή διαρθρωτικών αλλαγών, όπως οι
ιδιωτικοποιήσεις, και τα θετικά αποτελέσματα που θα έχει ο κοινωνικός διάλογος
σε εργασιακά θέματα θα ενισχύσουν την εμπιστοσύνη για την ελληνική οικονομία.

Η ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ του κοινωνικοασφαλιστικού συστήματος έρχεται πάλι στην
επικαιρότητα με τη συνεδρίαση των επιτροπών του κοινωνικού διαλόγου σήμερα,
ενώ αύριο οργανώνονται δύο επιστημονικές ημερίδες στην Αθήνα. Η μία ημερίδα
γίνεται από τη ΓΣΕΕ με θέμα «Κοινωνική προστασία και κοινωνική ασφάλιση» και η
άλλη οργανώνεται από το Κέντρο Ανάπτυξης Ιδεών για την Ελλάδα του 21ου αιώνα,
κατά την οποία θα παρουσιαστεί μονογραφία με θέμα «Η αναγκαία αναδιάρθρωση της
κοινωνικής ασφάλισης στην Ελλάδα».