ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Μετοχοποίηση των ΔΕΚΟ

Τον Μάιο του 1996 η Κυβερνητική Επιτροπή ομόφωνα είχε εγκρίνει τη μετοχοποίηση
της Δημόσιας Επιχείρησης Πετρελαίου. Από τότε πέρασε ένας χρόνος και πλέον και
το εγχείρημα παραμένει ακόμη στο στάδιο της μελέτης και του σχεδιασμού. Ποιος
φταίει για την αργοπορία αυτή; Η εύκολη απάντηση είναι βέβαια ότι οι ευθύνες
βαρύνουν αποκλειστικά την ηγεσία του υπουργείου Ανάπτυξης.

Εάν όμως κρίνουμε απ’ όσα συνέβησαν το Σάββατο το βράδυ στον «Αστέρα» της
Βουλιαγμένης, όπου η ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ είχε οργανώσει συνέδριο με θέμα «Το ευρωπαϊκό
συνδικαλιστικό κίνημα μπροστά στην πρόκληση της απελευθέρωσης της αγοράς
ηλεκτρικής ενέργειας», θα καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι πέραν βραδυποριών και
ολιγωριών ευρύτερες δυνάμεις ή μάλλον κατεστημένες συμπεριφορές και νοοτροπίες
βάζουν εμπόδια σε εκσυγχρονιστικές τομές στην οικονομία, όπως οι
μετοχοποιήσεις. Στο συνέδριο λοιπόν αυτό η υπουργός Ανάπτυξης κ. Βάσω
Παπανδρέου, αφού ανακοίνωσε στους συνέδρους ότι η ΔΕΗ θα έχει το μονοπώλιο
στην παραγωγή ρεύματος μέχρι το 2001, μετά την παράταση που δόθηκε στη χώρα
μας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μίλησε για άμεση ανάγκη ψήφισης του νόμου, που
θα καθορίζει τους όρους λειτουργίας της αγοράς, ώστε η ΔΕΗ να μπει
προετοιμασμένη στο νέο καθεστώς σκληρού ανταγωνισμού από τον Φεβρουάριο του
2001. Επεσήμανε την ανάγκη διατήρησης του δημοσίου χαρακτήρα της ΔΕΗ εφόσον
γίνει ανταγωνιστική και προέβλεψε ότι ένα μικρό ποσοστό θα περάσει στα χέρια ιδιωτών.

Παρ’ ότι όμως η κ. υπουργός δεν έθεσε θέμα μετοχοποίησης της ΔΕΗ μέχρι το 2001
οι συνδικαλιστές μίλησαν για υπονόμευση του δημόσιου χαρακτήρα της ΔΕΗ και για
εύνοια προς ιδιωτικά συμφέροντα.

Ίσως θα έπρεπε εδώ να θυμίσουμε την περίφημη φράση του κ. Θεόδ. Πάγκαλου που
το 1994 είχε πει, ότι «οι δημόσιες υπηρεσίες έχουν και αποστολή να υπηρετούν
τα συμφέροντα της εθνικής οικονομίας και των καταναλωτών και όχι εκείνα των
συνδικαλιστών ή των υπαλλήλων». Έτσι λοιπόν έχουν αναμφίβολα το αναφαίρετο
δικαίωμα οι συνδικαλιστές της ΔΕΗ να αρνούνται την απελευθέρωση της αγοράς
ενέργειας. Είναι όμως φανερό ότι αποφάσεις για τα κρίσιμα αυτά θέματα θα πάρει
η εκλεγμένη από τον λαό κυβέρνηση.

Η κυβέρνηση λοιπόν έχει αποφασίσει και πολύ σωστά μάλιστα τη μετοχοποίηση των
δημοσίων επιχειρήσεων και οργανισμών ως ένα αποφασιστικό μέτρο διαρθρωτικής
πολιτικής, που πρώτον βοηθά στον εκσυγχρονισμό και την ενίσχυση της
αποτελεσματικότητας των ΔΕΚΟ με τη συμμετοχή μιας ελέγχουσας ιδιωτικής
μειοψηφίας και δεύτερον συμβάλλει στην ανάπτυξη, αφού εξασφαλίζει κεφάλαια για
επενδύσεις. Το Οικονομικό Επιτελείο έχει εισηγηθεί ως γενική γραμμή πολιτικής
την εισαγωγή στο Χρηματιστήριο κάθε δημόσιας επιχείρησης που επιτυγχάνει να
γίνει κερδοφόρα.

Άλλωστε τη γραμμή της σταδιακής μετοχοποίησης των δημοσίων επιχειρήσεων πρώτος
εξήγγειλε ο Ανδρέας Παπανδρέου ως κυβερνητική πολιτική του ΠΑΣΟΚ, από τις
παραμονές των εκλογών του Οκτωβρίου 1993.

Αλλά και αν υποθέσουμε ότι μέχρι τώρα υπήρχαν κάποιες επιφυλάξεις που ήταν εν
μέρει δικαιολογημένες, το παράδειγμα του ΟΤΕ πρέπει να έπεισε και τους πλέον
δύσπιστους. Τι συνέβη πράγματι στην περίπτωση του ΟΤΕ; Μετοχοποιήθηκε σε δύο
δόσεις το 19% περίπου του μετοχικού κεφαλαίου του ΟΤΕ. Χιλιάδες
μικροαποταμιευτές, μεταξύ των οποίων και οι εργαζόμενοι του Οργανισμού,
επένδυσαν με κέρδος τις οικονομίες τους, ενώ ο ΟΤΕ ενισχύθηκε με 200 δισ.
δρχ., κεφάλαια τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για επενδύσεις εκσυγχρονισμού.
Ταυτόχρονα, με το άνοιγμα αυτό στο Χρηματιστήριο ανέβηκε θεαματικά η
περιουσιακή αξία του Οργανισμού από το 1 τρισ. που τον αποτιμούσε η ίδια η
κυβέρνηση το 1994 σε 3 τρισ. δρχ.!

Άλλα 200 δισ. από τη μετοχοποίηση εισέρευσαν στα κρατικά ταμεία και
προικοδοτούν τώρα τη νεοσύσταση εταιρεία Διαχείρισης Κινητών Αξιών που ίδρυσε
το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Με τα κεφάλαια αυτά θα χρηματοδοτηθούν
προγράμματα μετεκπαίδευσης ανέργων και γενικά θα προωθηθούν σχέδια για τη
δημιουργία νέων θέσεων απασχόλησης. Αντιλαμβάνεται λοιπόν ο καθείς ότι αν
σήμερα είχαν εισέλθει στην ευθεία των μετοχοποιήσεων η ΔΕΠ, η ΔΕΗ και άλλες
δημόσιες επιχειρήσεις, τα κεφάλαια αυτά θα ήταν πολλαπλάσια.

Από τη μετοχοποίηση λοιπόν ωφελούνται και οι καταναλωτές και η εθνική
οικονομία και οι ίδιοι οι εργαζόμενοι στις ΔΕΚΟ; Γιατί, λοιπόν αυτές οι
δογματικού χαρακτήρα αντιδράσεις; Τι σκοπό έχουν; Αφού η μετοχοποίηση όχι μόνο
δεν αίρει το δημόσιο χαρακτήρατων ΔΕΚΟ, αλλά αντίθετα τον εδραιώνει;