Το Καζαχστάν αποκαλύπτεται

Η πρόσφατη επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών κ. Θόδωρου Πάγκαλου στο Καζαχστάν,
η καρποφόρα συνάντησή του με τον Πρόεδρο Nursultan Nazarbayov, καθώς και οι
επικείμενες εμπορικές συμφωνίες που θα αφορούν κυρίως το φυσικό αέριο και το
πετρέλαιο, που παράγει σε αφθονία αυτή η χώρα, η αύξηση των εμπορικών
συναλλαγών μας από τα 4,26 εκατομμύρια δολάρια του ’95 σε 16,5 εκατομμύρια το
’96, η ακόμα μεγαλύτερη αύξηση που προβλέπεται για το ’97, φέρνουν και στην
ελληνική επικαιρότητα τη χώρα αυτή, που ανακηρύχτηκε προεδρική δημοκρατία
αποκτώντας νέο Σύνταγμα με το εθνικό δημοψήφισμα της 30ής Αυγούστου του
1995.Πρόσφατα στο Παρίσι, υπό την αιγίδα της Ουνέσκο, στην όμορφη μικρή
αίθουσα της Salle Pleyel, για να τιμηθούν τα εκατοντάχρονα του εθνικού
συγγραφέα του Καζαχστάν, δόθηκε μια βραδιά με ένα πολύ ενδιαφέρον καλλιτεχνικό
πρόγραμμα, που περιελάμβανε τόσο την κλασική μουσική και το λυρικό τραγούδι
όσο και τραγούδια και χορούς παραδοσιακούς, όλα ενός τόσο υψηλού επιπέδου που
με έκανε να ενδιαφερθώ για να μάθω περισσότερα για το άγνωστο σε μένα ­ και
φαντάζομαι στους περισσότερους αναγνώστες – Καζαχστάν.

Πρόκειται για μια χώρα (ένατη σε μέγεθος στον κόσμο) που καλύπτει μία έκταση
2.720.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων, συνορεύοντας με τη Ρωσία, την Κίνα, το
Ουζμπεκιστάν και το Τουρκμενιστάν. Μια χώρα που μόνο το 10% είναι ορεινό. Το
υπόλοιπο 90% αποτελείται από πεδιάδες, οροπέδια, χαμηλούς λόφους και αρδεύεται
από μεγάλους ποταμούς και λίμνες. Ο ορυκτός της πλούτος σε τουγκστένιο,
φώσφορο, μαγνήσιο και μόλυβδο, την κατατάσσει αντίστοιχα σε πρώτη, δεύτερη,
τρίτη και τέταρτη χώρα παραγωγής αυτών των ορυκτών στον κόσμο. Παρ’ όλα αυτά ο
πληθυσμός της δεν ξεπερνάει τα 17 εκατομμύρια ψυχές.

«Εθνολογικά», μας πληροφορεί το σχετικό φυλλάδιο που φρόντισα να προμηθευτώ,
«ο πληθυσμός του Καζαχστάν ποικίλλει. Ενώ οι δύο βασικές ενότητες είναι οι
Καζάχοι και οι Ρώσοι, κατοικοεδρεύουν στο Καζαχστάν περί τις εκατό ακόμα
εθνότητες. Ανάμεσα σε αυτές είναι οι Ουκρανοί, οι Λευκορώσοι, οι Γερμανοί, οι
Ουζμπέκοι, οι Τάταροι, οι Ουιγκίρ, οι Αζερμπαϊτζανοί κ.λπ.

Χαρακτηριστικό της Δημοκρατίας του Καζαχστάν είναι το υψηλό επίπεδο της
Παιδείας: η ανώτερη εκπαίδευση και τα ΤΕΙ αριθμούν περί το μισό εκατομμύριο φοιτητές.

Ο λαός του Καζαχστάν έχει κάθε λόγο να είναι υπερήφανος για την πολιτική
σταθερότητα και για τις παραδοσιακές φιλικές ενδο-εθνικές σχέσεις.

Γλώσσα του κράτους είναι τα Καζαχικά. Τα ρωσικά αναγνωρίζονται ως επίσημη
γλώσσα. Αλλά το Σύνταγμα απαγορεύει οποιοδήποτε περιορισμό δικαιωμάτων ή
ελευθεριών σε κάποιον που δεν ομιλεί ούτε τη μία ούτε την άλλη.

Πάνω από 100 χώρες έχουν αναγνωρίσει την κυριαρχία και την ανεξαρτησία του
νεαρού κράτους του Καζαχστάν, ενώ πάνω από πενήντα διαθέτουν πρεσβείες και
αντιπροσωπείες στην πρωτεύουσα Αλμά-Ατά».

Η πολιτιστική ζωή του Καζαχστάν αντανακλά την πολυεθνική του σύνθεση: 17.000
δημόσιες και δημοτικές βιβλιοθήκες. Η Εθνική Βιβλιοθήκη μόνο, που ιδρύθηκε το
1931, εκτός από τα αρχαία χειρόγραφα και τις σπάνιες εκδόσεις, στεγάζει
πεντέμισι εκατομμύρια τίτλους. Ένας οργασμός εκδόσεων παρατηρείται σε όλους
τους τομείς: παιδικά βιβλία, μυθιστορήματα, ιστορικά, νομικά, βιβλία
οικονομίας, κυκλοφορούν στα καζαχικά και στα ρωσικά, αλλά και σε πολλές ακόμα
γλώσσες της επικράτειας.

Το Κεντρικό Κρατικό Μουσείο με διακόσιες χιλιάδες εκθέματα αφηγείται στον
επισκέπτη την ιστορία και την κουλτούρα των λαών που συνθέτουν το Καζαχστάν.
Ενώ το Μουσείο Καλών Τεχνών «Α. Κατσάγιεφ» στεγάζει πάνω από είκοσι χιλιάδες
πίνακες. Στο Μουσείο Λαϊκών Οργάνων υπάρχουν δεκάδες λαϊκά όργανα που
προέρχονται όχι μόνο από τους Καζάχους, αλλά και από τους Ρώσους, τους
Ουιγκίρ, τους Κορεάτες, τους Νταγκάν, όργανα που ανήκαν κάποτε σε διάσημους
συνθέτες και εκτελεστές. Ενώ η κρατική Όπερα και η κρατική Σχολή Μπαλέτου, το
κρατικό Θέατρο και το Θέατρο των Νέων, η μοναδική στον κόσμο κρατική Σχολή της
Οπερέτας, αποτελούν φυτώρια από όπου έχουν αναδειχθεί πλήθος μεγάλοι
καλλιτέχνες του χορού, του θεάτρου και της όπερας.

Μόνο λοιπόν αφύσικο δεν ήταν που από μια τέτοια πλούσια ενδοχώρα προέκυψε η
πολιτιστική βραδιά του Καζαχστάν που οργάνωσε η πρεσβεία του στο Παρίσι. Ένας
– ένας, μία – μία, οι καλλιτέχνες όπως εμφανίζονταν στη σκηνή απέπνεαν την
φρεσκάδα και την γνησιότητα του τόπου τους, με ένα παραπάνω χαρακτηριστικό:
δεν είχαν τον βεντετισμό των ομοτέχνων τους της Δύσης. Η σεμνότητα που
εξέπεμπαν με έκανε να νοσταλγήσω εκείνες τις εποχές όπου δεν υπήρχαν τα σταρ
σύστεμ, τα μπεστ σέλερ και τα τοπ τεν.