ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η αυτοκρατορία των μπιφτεκιών

Ντέιβ & Έλεν: «Ε, όχι και να ζητήσουμε συγγνώμη από τα ΜακΝτόναλντς…»

Νικητές, παρά την απόφαση του δικαστηρίου, βγήκαν οι δύο οικολόγοι που είχε
μηνύσει η αλυσίδα ΜακΝτόναλντς. Και συνεχίζουν απτόητοι το έργο τους.

Ο ΔΙΚΑΣΤΗΣ Ρότζερ Μπελ ήταν σαφής. Η γνωστότερη αλυσίδα φαστ-φουντ στον κόσμο
εκμεταλλεύεται παιδιά στις διαφημιστικές της εκστρατείες για να προσελκύσει
τους γονείς τους στα καταστήματά της. Χρησιμοποιεί βάναυσες μεθόδους στα
κοτόπουλα και τα γουρούνια κατά τη μαζική μετατροπή τους σε μπιφτέκια.
Πληρώνει χαμηλούς μισθούς στους υπαλλήλους της, παρασύροντας προς τα κάτω
όλους τους μισθούς των εργαζομένων στον τομέα της τροφοδοσίας. Και αν η
ποιότητα του φαγητού που προσφέρει είναι θέμα γούστου, ένα προϊόν τόσο πλούσιο
σε αλάτι και κεκορεσμένα λίπη δεν ανταποκρίνεται ασφαλώς στις υποσχέσεις περί
υψηλής θρεπτικής του αξίας.

Παρά ταύτα, ο βρετανός δικαστής καταδίκασε τον Ντέιβ Μόρις και την Έλεν Στιλ
σε καταβολή προστίμου 60.000 λιρών (27 εκατομμύρια δρχ.) για δυσφήμηση μιας
εταιρείας που έχει ετήσιο τζίρο περί τα 30 δισεκατομμύρια δολάρια (κάπου 8
τρισεκατομμύρια δρχ). Το έγκλημά τους είναι ότι σε ένα φυλλάδιο που είχαν
τυπώσει κατά τη δεκαετία του ’80 υποστήριζαν ότι η αλυσίδα ΜακΝτόναλντς είναι
υπεύθυνη για την πείνα στον Τρίτο Κόσμο, την καταστροφή των δασών και τη
διάθεση επικίνδυνου φαγητού, και ότι ψευδώς ισχυρίζεται πως χρησιμοποιεί
ανακυκλωμένο χαρτί. Οι ισχυρισμοί αυτοί, είπε ο δικαστής, δεν αποδείχθηκαν.

Η δίκη, που διήρκεσε 314 μέρες και κατέθεσαν σ’ αυτήν 130 μάρτυρες, έγινε στη
Βρετανία ­ αφού η νομοθεσία της χώρας αυτής δεν προστατεύει την ελευθερία της
έκφρασης όπως στις Ηνωμένες Πολιτείες ­ και υπολογίζεται ότι κόστισε στη
μηνύτρια εταιρεία 16 εκατομμύρια δολάρια (4,3 δισεκατομμύρια δρχ)! Η ζημιά που
υπέστη όμως ήταν πολύ μεγαλύτερη, αφού κατά τη διάρκεια της δίκης ακούστηκαν
πολύ ενδιαφέροντα πράγματα. Όπως ότι η ΜακΝτόναλντς προσέλαβε επτά ιδιωτικούς
ντετέκτιβ για να παρακολουθούν τις δραστηριότητες της οργάνωσης Γκρηνπής, στην
οποία ανήκουν οι κατηγορούμενοι. Ότι προώθησε τα μπιφτέκια της στην Ιαπωνία με
την υπόσχεση να κάνουν τους κατοίκους της ψηλούς και ξανθούς. Ή ότι οι
υπάλληλοι ενός καταστήματος είχαν υποχρεωθεί μια φορά να δουλεύουν σε μια
κουζίνα γεμάτη με ακαθαρσίες υπονόμων…

Η δίκη αποτελεί ήδη αντικείμενο ενός βιβλίου, δύο τηλεοπτικών σειρών και μιας
διεύθυνσης του Internet που έχει δεχθεί περισσότερες από 14 εκατομμύρια
επισκέψεις. Οι δύο οικολόγοι πέτυχαν όμως κάτι ακόμη πιο σημαντικό: προκάλεσαν
συζητήσεις και προβληματισμό γύρω από τη «ΜακΝτοναλντ-οποίηση» των σύγχρονων
δυτικών κοινωνιών. Η διαδικασία αυτή, επισήμαναν, υπερβαίνει τη συγκεκριμένη
πολυεθνική και εκτείνεται σε ξενοδοχεία, εμπορικά κέντρα, ακόμη και
κυβερνήσεις, επιβάλλοντας σε όλους τις ιερές αρχές του γρήγορου φαγητού:
αποτελεσματικότητα, προβλεψιμότητα, έλεγχος. Όποιο κι αν είναι το κόστος για
τον άνθρωπο και το περιβάλλον.

Η λύση βρίσκεται στην «πράσινη αναρχία», διακήρυξαν οι δύο καταδικασθέντες
βγαίνοντας από το δικαστήριο. Και συνέχισαν να μοιράζουν το φυλλάδιό τους. Ως
τώρα έχουν δώσει δύο εκατομμύρια αντίτυπα.